Η ΕΕ και οι θεσμοί της

Γίνεται μια συζήτηση πως οι θεσμοί και τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ενωσης δεν αποτελούν πυλώνες ενός ενιαίου οικοδομήματος αλλά επίφαση διακοσμητικού τύπου. Πώς πιστεύετε πως θα βαθύνει η ολοκλήρωση της ΕΕ και ταυτόχρονα δεν θα απολέσει τα δημοκρατικά χαρακτηριστικά της;

Κλέων Γρηγοριάδης – MέΡA25

Διακοσμητικά τα νόμιμα όργανα

Πολύ ορθώς γίνεται αυτή η συζήτηση, αφού την τελευταία δεκαπενταετία οι πολιτικές αποφάσεις για το μέλλον και τη χάραξη στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ενωσης πέρασαν από τους θεσμοθετημένους θεσμούς και τα αντίστοιχα όργανα, όπως εξάλλου προβλεπόταν από το καταστατικό της, σε ένα σκοτεινό, εξωθεσμικό κονκλάβιο. Είναι χαρακτηριστικό πως όργανα όπως η Κομισιόν και το Eurogroup τυπικά δεν υφίστανται στην Ευρωπαϊκή Ενωση καθώς δεν προβλέπονται στην ιδρυτική διακήρυξή της. Σκοπός της δημιουργίας αυτού του μηχανισμού ήταν η παράκαμψη της δημοκρατικής λειτουργίας της ΕΕ ώστε να διευκολυνθεί το μεγάλο κεφάλαιο να μεγιστοποιήσει τα κέρδη του. Καθώς η δημοκρατική λειτουργία της Ενωσης θίγεται όλο και περισσότερο και τα νόμιμα και αιρετά όργανά της γίνονται όλο και πιο διακοσμητικά, μπορούμε πλέον να μιλήσουμε ευθέως για εκτροπή. Η ολοκλήρωση της Ευρωπαϊκής Ενωσης συναρτάται με την επανάκτηση των δημοκρατικών χαρακτηριστικών της, γεγονός που θα επιτευχθεί με τη συμμετοχή και την αντίσταση όλων των ευρωπαίων πολιτών, ειδικά τώρα που υπάρχει η Ευρωπαϊκή Ανοιξη και το DiEM25, ένα κίνημα σε πανευρωπαϊκή κλίμακα που διεκδικεί την ψήφο μας σε 13 χώρες, με κύριο αίτημά του την επαναφορά στη δημοκρατική κανονικότητα που είναι ο μόνος δρόμος για να λάβει τέλος η απάνθρωπη λιτότητα, που με τη σειρά της τροφοδοτεί την άνοδο της Ακροδεξιάς.

Κατερίνα Μάρκου – ΝΔ

Κλειδί η βαθιά ενοποίηση

Η Ευρωπαϊκή Ενωση αποτελεί ένα, στην πραγματικότητα, υβρίδιο πολιτικό. Δεν οργανώνεται πολιτικά όπως ακριβώς μια σύγχρονη αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Οι ευρωβουλευτές εκλέγονται ασφαλώς δημοκρατικά, με την ψήφο των λαών της Ευρώπης, όμως η νομοθεσία δεν προέρχεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είναι διακοσμητικό. Κρίσιμο ρόλο οπωσδήποτε διαδραματίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τον πρόεδρο και τους επιτρόπους, οι οποίοι βέβαια λογοδοτούν και εγκρίνονται από το Ευρωκοινοβούλιο εξασφαλίζοντας τη δημοκρατικότητα της διαδικασίας. Ομως η Επιτροπή αποτελεί τον κρίσιμο μοχλό διοίκησης. Ενα βήμα μπροστά θα αποτελέσει μια διαδικασία που θα επιτρέπει στους ευρωπαϊκούς λαούς να επιλέγουν υποψηφίους καμιά φορά εκτός λίστας του κόμματος που ψηφίζουν. Αυτό θα μπορούσε να αναβαθμίσει την ποιότητα των ευρωβουλευτών. Είναι ένα ζήτημα που ενίοτε τίθεται. Αλλη δυνατότητα είναι να φτάσουμε κάποια στιγμή είτε στην απευθείας ανάδειξη του προέδρου από τον λαό, είτε σε ενοποίηση των εθνικών πολιτικών σχηματισμών (σοσιαλιστές, φιλελεύθεροι, συντηρητικοί κ.ο.κ.) ώστε το Ευρωκοινοβούλιο να συντίθεται από βουλευτές περισσότερο ομοιογενείς ιδεολογικά και πολιτικά. Τέλος, πρέπει να φτάσουμε στη δυνατότητα λήψης νομοθετικών πρωτοβουλιών από το ίδιο το Ευρωκοινοβούλιο και να ακολουθεί διαβούλευση με την Επιτροπή. Σε κάθε περίπτωση οι καιροί είναι κρίσιμοι. Η Ευρώπη πρέπει να προχωρήσει σε μια πιο ουσιαστική και βαθιά ενοποιητική διαδικασία.

Γιάννης Μεϊμάρογλου – ΚΙΝΑΛ

Να υπερασπιστούμε το σπίτι μας

Δεν συμφωνώ ότι ο ρόλος των θεσμών και των οργάνων της ΕΕ είναι διακοσμητικός. Η οργανωμένη αντιμετώπιση των προβλημάτων και η υπεράσπιση των συμφερόντων των χωρών-μελών εξαιτίας του Brexit αποτελούν μια καλή απόδειξη γι’ αυτό. Το ευρωπαϊκό οικοδόμημα στηρίζεται σε δύο βασικούς πυλώνες. Ο πρώτος πυλώνας αποτελείται από τα θεσμικά όργανα και δεκάδες οργανισμούς. Ο πυλώνας αυτός εστιάζει στις αρχές της ΕΕ και της δημοκρατίας, της αλληλεγγύης, της ισότητας, του σεβασμού της ιδιαιτερότητας, της ανακατανομής των πόρων μεταξύ πλούσιων και φτωχών χωρών. Ο δεύτερος πυλώνας είναι η κοινωνική πολιτική και η προστασία του περιβάλλοντος και αντανακλάται στην κοινωνική χάρτα με νομοθετικές ρυθμίσεις και προγράμματα. Χωρίς αμφιβολία το ευρωπαϊκό οικοδόμημα των 50 χρόνων χρειάζεται «τσιμεντενέσεις» και διορθωτικές παρεμβάσεις καθώς και αλλαγές πολιτικής, στην οικονομία κυρίως. Πολλές και αναγκαίες αλλαγές σε δομικά του στοιχεία θα προχωρήσουν με την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων που έχουν ήδη υιοθετηθεί από τον Μάρτιο του 2016. Τα δημοκρατικά ωστόσο χαρακτηριστικά της η Ευρωπαϊκή Ενωση θα τα χάσει μόνο όταν διαλυθεί. Γι’ αυτό όμως είμαστε εμείς εδώ, οι ευρωπαϊστές πολίτες όλων των χωρών, για να υπερασπιστούμε το κοινό μας σπίτι. Είμαστε μια οικογένεια που έχει τις διαφωνίες και τις αντιθέσεις της, αλλά όταν μπαίνει ο λύκος στο μαντρί μας, τον αντιμετωπίζουμε ενωμένοι.

Μιχάλης Μπάκας – Οικολόγoι Πράσινοι

Η Ευρώπη έχει κάνει βήματα πίσω

Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί και τα όργανα της ΕΕ διαμορφώνουν το κεντρικό πλαίσιο πάνω στο οποίο αναπτύσσονται η οικονομία, η κοινωνική πρόνοια αλλά και η περιβαλλοντική προστασία στις χώρες της ΕΕ. Τα τελευταία χρόνια η Ευρώπη έκανε πολλά βήματα πίσω στα ζητήματα κοινωνικής δικαιοσύνης, δικαιωμάτων, δημοκρατίας, στοιχεία που αποτέλεσαν τον πυρήνα των αρχών της ευρωπαϊκής ιδέας και έπαψαν πια να θεωρούνται δεδομένα. Η άνοδος των συντηρητικών την προηγούμενη δεκαετία, η διεθνής χρηματοπιστωτική οικονομική κρίση και η παρέλκυση από τον στόχο της ΕΕ για κοινωνική συνοχή είχε συνέπεια την έκρηξη των λαϊκιστικών κομμάτων, ακροδεξιών και εθνικιστών, οι οποίοι εκμεταλλευόμενοι την παρατεταμένη κρίση κερδίζουν έδαφος σε πολλές χώρες και επιτίθενται στο ευρωπαϊκό όραμα της ειρήνης και της ευημερίας των λαών, προσπαθώντας να αυξήσουν τη δύναμη του Συμβουλίου των εθνικών κυβερνήσεων. Εμείς θέλουμε να δώσουμε στην Ευρώπη των λαών μεγαλύτερη δύναμη και φωνή μέσω της ενδυνάμωσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, που παραδοσιακά υποστηρίζει τις πιο προοδευτικές θέσεις. Το Ευρωπαϊκό Πράσινο Κόμμα έχει δώσει πολλές μάχες στο Ευρωκοινοβούλιο και η ψήφος στους Οικολόγους Πράσινους είναι ψήφος για αλλαγή, είναι ψήφος για να φτιάξουμε την Ευρώπη όπως την υποσχεθήκαμε: μια ένωση συλλογικής ευθύνης, περιβαλλοντικής προστασίας, οικονομικής και κοινωνικής εξέλιξης για όλους και όχι ατομικών συμφερόντων των ολίγων.

Θεοδόσης Πελεγρίνης – ΣΥΡΙΖΑ

Κινδυνεύει το όραμα της ΕΕ

Ενας συνασπισμός ελεύθερων κρατών με διαφορετική κουλτούρα το καθένα, ο οποίος θα βασίζεται αφενός στον διάλογο, την πεμπτουσία της δημοκρατίας, τον οποίο εισήγαγαν στον στίβο του πολιτισμού οι Ελληνες με τα δύο μεγάλα, όπως τα χαρακτήρισε ο Νίτσε, επιτεύγματά τους, τη φιλοσοφία και το θέατρο, και αφετέρου σε αξίες του χριστιανικού πολιτισμού, όπως η αλληλεγγύη και το ενδιαφέρον για τον αδύναμο, είναι, ή πρέπει να είναι, το όραμα για την Ευρώπη μας. Το όραμα αυτό σήμερα κινδυνεύει από την απειλή της εξάπλωσης του τυφλού εθνικισμού και λαϊκισμού και από την επιβολή της λιτότητας. Οι ευρωπαίοι πολίτες καλούνται να υπερασπιστούν το μέλλον τους. Κι αυτό μπορούν να το πετύχουν μέσω του Ευρωκοινοβουλίου, το οποίο – κατ’ αντιδιαστολή προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, όπου συνεδριάζουν οι ηγέτες των κρατών-μελών, και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, της οποίας τα μέλη διορίζονται από τις εθνικές κυβερνήσεις – συναπαρτίζεται από πρόσωπα που εκλέγονται  άμεσα από τους λαούς της Ευρώπης. Το Ευρωκοινοβούλιο θα ανταποκριθεί στην αποστολή του εάν, και μόνο εάν, κυριαρχήσουν σε αυτό πρόσωπα που διαθέτουν την ανάλογη παιδεία και ευαισθησία απέναντι στις αξίες μιας Ευρώπης της δημοκρατίας και της ευημερίας μαζί με τη διάθεση να παλέψουν γι’ αυτές.