Αναζητεί «θετική ατζέντα» για τις Πρέσπες

Την ώρα που, σύμφωνα με όλες τις δημοσκοπήσεις, η Συμφωνία των Πρεσπών τού έχει κοστίσει ακριβά στην εσωτερική πολιτική σκηνή, ναρκοθετώντας τις εκλογικές του προοπτικές, ο Αλέξης Τσίπρας επισκέπτεται σήμερα τη Βόρεια Μακεδονία, μια προσπάθεια για να αναδείξει τις θετικές προοπτικές που διανοίγονται για την Ελλάδα και τον περιφερειακό ρόλο που θέλει να διαδραματίσει στη Βαλκανική. Ο Πρωθυπουργός μεταβαίνει στα Σκόπια με μεγάλο αριθμό υπουργών και με σκοπό την υπογραφή σειράς συμφωνιών που θα δώσουν το στίγμα μιας «θετικής ατζέντας» για την επόμενη μέρα. Αναμφίβολα, η επίσκεψή του κλείνει την πρώτη φάση της Συμφωνίας των Πρεσπών και θα χαιρετιστεί από την ΕΕ, το ΝΑΤΟ και τις ΗΠΑ, δεν αναμένεται όμως να βελτιώσει τις εσωτερικές πολιτικές προσδοκίες για το κυβερνών κόμμα.

Μαζί με τον Αλέξη Τσίπρα (θα συναντηθεί κατ’ ιδίαν με τον Ζόραν Ζάεφ, αλλά και με τον αλβανό πρόεδρο της Βουλής Ταλάτ Τζαφέρι) θα ταξιδέψουν οι υπουργοί Εθνικής Αμυνας Ευάγγελος Αποστολάκης, Ενέργειας Γιώργος Σταθάκης, Οικονομίας Γιάννης Δραγασάκης, Υποδομών Χρήστος Σπίρτζης, Ψηφιακής Πολιτικής Νίκος Παππάς, Υγείας Ανδρέας Ξανθός, Αγροτικής Ανάπτυξης Σταύρος Αραχωβίτης, η αναπληρώτρια υπουργός Εξωτερικών Σία Αναγνωστοπούλου, ο υφυπουργός Εξωτερικών Μάρκος Μπόλαρης και η υφυπουργός Μακεδονίας – Θράκης Ελευθερία Χατζηγεωργίου. Δεν θα είναι παρόντες στις συναντήσεις οι Γιώργος Κατρούγκαλος και Νίκολα Ντιμιτρόφ που θα βρίσκονται στις Ηνωμένες Πολιτείες για τη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ. Οι υπουργοί θα συμμετάσχουν μαζί με τους ομολόγους τους από τη Βόρεια Μακεδονία στο 1ο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας (ΑΣΣ), όργανο που προβλέπεται από τη Συμφωνία των Πρεσπών. Παράλληλα με το Συμβούλιο, θα διεξαχθεί και διμερές επιχειρηματικό φόρουμ.

ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ. Η επιλογή των υπουργών που συμμετέχουν στην αποστολή είναι ενδεικτική των τομέων στους οποίους επιδιώκεται να βασιστεί η διμερής συνεργασία: άμυνα, ενέργεια, οικονομία και επενδύσεις. Στο πλαίσιο της επίσκεψης θα υπογραφεί μια σειρά συμφωνιών. Καταρχήν θα υπογραφεί ένα σχέδιο δράσης (action plan) για την εμβάθυνση και την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας, η εκτέλεση του οποίου θα συντονίζεται από τα υπουργεία Εξωτερικών. Ιδιαίτερη σημασία έχει η υπογραφή Συμφωνίας Αμυντικής Συνεργασίας που σε πρώτη φάση θα εστιαστεί στην εκπαίδευση στρατιωτικών στελεχών της Βόρειας Μακεδονίας από τις ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις αλλά και την ανάληψη της αστυνόμευσης του εναέριου χώρου της γειτονικής χώρας (air policing) στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ (πρόκειται για σημαντική εξέλιξη, αφού ανάλογη επιθυμία είχε εκφράσει και η Τουρκία).

Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης μια συμφωνία για την εγκατάσταση συνοριακού σημείου διέλευσης που θα συνδέει τους Πρόμαχους στην Ελλάδα με το Majden της Βόρειας Μακεδονίας, ένα μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών για επιτάχυνση της διαδικασίας ένταξης της γειτονικής χώρας στην ΕΕ (το ζήτημα είναι μείζον, καθώς δεν είναι σαφές αν η χορήγηση ημερομηνίας έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων στα Σκόπια μπορεί να διαχωριστεί από την υπόθεση της Αλβανίας, όπου ο πρωθυπουργός Εντι Ράμα κινείται πλήρως εθνικιστικά εναντίον και της ελληνικής μειονότητας στη χώρα, φέρνοντας την Αθήνα σε δύσκολη θέση), μια συμφωνία για την ανάπτυξη οδικής και σιδηροδρομικής σύνδεσης Θεσσαλονίκης – Σκοπίων – Ταμπάνοφσε, καθώς και μια προσθήκη στο μνημόνιο συνεργασίας ΔΕΣΦΑ – MER του Οκτωβρίου 2016 (το οποίο είναι κρίσιμο για τη συνεργασία των δύο χωρών στον τομέα της ενέργειας και για την κατασκευή κάθετου διασυνδετήριου αγωγού φυσικού αερίου).

Τα προαναφερθέντα δεν σημαίνουν ότι η επόμενη μέρα της Συμφωνίας των Πρεσπών θα είναι ανέφελη. Το θέμα της χρήσης του όρου «μακεδονικός» στα εμπορικά προϊόντα και σήματα εξακολουθεί να προκαλεί έντονες αντιδράσεις στη Βόρεια Ελλάδα, ενώ όσα συνέβησαν με τον μακεδονικό οίνο σε εμπορικές εκθέσεις στη Γερμανία καταδεικνύουν ότι υπάρχουν ζητήματα που χρήζουν άμεσης διευθέτησης, διότι έχει υπάρξει και σχετική ολιγωρία κατοχύρωσης και από έλληνες παραγωγούς. Παράλληλα, πρόοδος υπήρξε, παρά τις δυσκολίες, στην υπόθεση της απάλειψης των αλυτρωτικών αναφορών από τα σχολικά εγχειρίδια της Βόρειας Μακεδονίας, και πιο συγκεκριμένα εκείνων για την αρχαία Ελλάδα.