Τα φούμαρα και τα νούμερα

Στις 20 Μαρτίου, ο υποψήφιος των Σοσιαλιστών για την προεδρία της Κομισιόν Φρανς Τίμερμανς ερωτάται αν υπάρχει συμφωνία με τον υποψήφιο του Λαϊκού Κόμματος Μάνφρεντ Βέμπερ. Απαντά:

«Οσο ο Βέμπερ δεν λέει σαφώς ότι δεν θα συνεργαστεί με τους ακροδεξιούς λαϊκιστές δεν έχω τίποτα να συζητήσω μαζί του. Ψάχνει μια εναλλακτική λύση από τα δεξιά (…) Στους νέους ηγέτες του Λαϊκού Κόμματος δεν βλέπω σχεδόν κανέναν ενδοιασμό για συνεργασία με την Ακρα Δεξιά» (FAZ, 20/3).

Στις 21 Μαρτίου, ο έλληνας Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας μετέχει ως παρατηρητής στη σύναξη των ευρωπαίων σοσιαλιστών ηγετών. Δηλώνει:

«Εχουμε την ευθύνη και υποχρέωση να αποτρέψουμε την εκλογή του ακραία νεοφιλελεύθερου και ακραίου δεξιού βαυαρού πολιτικού Βέμπερ στην προεδρία της Κομισιόν».

Μια πρόχειρη ανάγνωση των δηλώσεων θα υπέθετε πως και οι δυο λένε περίπου το ίδιο πράγμα. Λάθος.

Ο μεν ολλανδός σοσιαλιστής υποψιάζεται ότι το Λαϊκό Κόμμα αναζητεί εναλλακτικές λύσεις στα δεξιά του και λέει ότι θα μπορούσε να συζητήσει με τον Βέμπερ αν εκείνος έκανε σαφές ότι δεν συνεργάζεται με την Ακρα Δεξιά.

Ο δε έλληνας ΣΥΡΙΖΑ λέει ότι δεν πρέπει να εκλεγεί ο Βέμπερ διότι είναι με τον Μητσοτάκη. Τα βλαχομπαρόκ περί «ακραία νεοφιλελεύθερων» και «ακραίων δεξιών» σημαίνει «Μητσοτάκης» στη συριζέικη διάλεκτο.

Ο ένας δηλαδή διαμορφώνει πολιτικές προϋποθέσεις. Ο άλλος κάνει πολιτικό νταραβέρι.

Τι λένε οι αριθμοί;

Πάμε στο επίσημο site του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το οποίο σε συνεργασία με την Kantar Public κάνει προγνωστικά για τους συσχετισμούς στο Ευρωκοινοβούλιο μετά τις εκλογές.

Κρατάμε τρία στοιχεία από τα προγνωστικά αυτά:

Πρώτον, το Λαϊκό Κόμμα του Βέμπερ προβλέπεται να είναι πρώτο κόμμα με κοινοβουλευτική δύναμη 181 εδρών. Αν συνυπολογίσουμε τους Φιλελεύθερους που συνήθως ψηφίζουν μαζί (άλλες 75 έδρες) το άθροισμα της Κεντροδεξιάς φτάνει στις 256 έδρες.

Δεύτερον, οι Σοσιαλιστές θα είναι δεύτερη δύναμη με 135 έδρες. Ακόμη κι αν προστεθούν οι Πράσινοι (49 έδρες) κι οι Τσίπρες (47 έδρες), το άθροισμα φτάνει στις 231 έδρες. Παίζεται όμως αν οι μισοί συμφωνούν μεταξύ τους. Η περίφημη «Προοδευτική Συμμαχία» δηλαδή δεν φτάνει ούτε για μπιρίμπα.

Τρίτον, στα δεξιά του Λαϊκού Κόμματος θα υπάρχουν τρεις κοινοβουλευτικές ομάδες (ECR, EFDD, ENF) με 144 έδρες. Για πρώτη ίσως φορά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει τουλάχιστον την αριθμητική δυνατότητα μιας πλειοψηφίας άλλης από τη γνωστή Κεντροδεξιά-Κεντροαριστερά.

Σωστά λοιπόν ο Τίμερμανς υποθέτει ότι ο Βέμπερ συζητάει και με άλλους. Σε αντίθεση με τον Τίμερμανς που δεν έχει με ποιον να διαπραγματευτεί εκτός από τον Βέμπερ.

Ο Βέμπερ διαπραγματευόμενος και δεξιά και αριστερά ανεβάζει το κόστος της τελικής συμφωνίας που θα διαμορφωθεί. Ο Τίμερμανς θέλει να προτιμηθεί εκείνος για εταίρος της Κεντροδεξιάς αλλά χωρίς την Ακρα Δεξιά. Σε αντίθεση με τον Τσίπρα που θέλει απλώς να αποτύχει η διαπραγμάτευση κι ας μην έχει εναλλακτική λύση.

Αυτή είναι με λίγα λόγια η κατάσταση. Ειλικρινά δεν ξέρω τι θα συμβεί. Μπορώ όμως με βεβαιότητα να πω τι δεν θα συμβεί: τα φούμαρα περί «Προοδευτικής Συμμαχίας» ξεχάστε τα. Εκτός από τα φούμαρα δεν βγαίνουν και τα νούμερα.

Ο Τίμερμανς φυσικά δεν υπολογίζει τυχαία τα πράγματα. Βλέπει τι συνέβη στην Αυστρία – το Λαϊκό Κόμμα έκανε κυβέρνηση όχι με τους σοσιαλιστές αλλά με την Ακρα Δεξιά. Και βλέπει τι παίζει στην Ισπανία.

Πάμε να δούμε. Στην Ανδαλουσία, το δεξιό Λαϊκό Κόμμα, το κεντροδεξιό Ciudadanos και το ακροδεξιό Vox συνασπίστηκαν κι έριξαν έπειτα από σαράντα (!) χρόνια τους σοσιαλιστές από τη διοίκηση της περιφέρειας. Συνεπώς έχουμε την απόδειξη ότι «μια πλειοψηφία των τριών Δεξιών» μπορεί να λειτουργήσει.

Σύντομα μπορεί να έχουμε και μια νέα απόδειξη: ολόκληρη την Ισπανία.

Τα προγνωστικά για τις εκλογές της 28ης Απριλίου δίνουν πρώτους τους Σοσιαλιστές αλλά θεωρούν πιθανή την ύπαρξη μιας κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας τύπου Ανδαλουσίας.

Αν ισχύσει κάτι τέτοιο, τότε οι Σοσιαλιστές (αν και πρώτοι) θα μείνουν εκτός κυβέρνησης και η νέα κυβέρνηση θα συγκροτηθεί από το Λαϊκό Κόμμα, τους Ciudadanos και το Vox. Τις «τρεις Δεξιές».

Ο απερχόμενος σοσιαλιστής πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ το βλέπει να έρχεται και δηλώνει προκαταβολικά «εκπλήσσομαι που δημιουργούν μια υγειονομική ζώνη εναντίον μου και όχι εναντίον της Ακρας Δεξιάς».

Απλώς η έκπληξη δεν είναι έκπληξη. Το έχει πάθει κι ο Τσίπρας.

Διότι ο Σάντσεθ είναι εκείνος που δημιούργησε την υγειονομική ζώνη εναντίον του όταν τον Ιούνιο 2018 έριξε την κυβέρνηση των Λαϊκών και των Ciudadanos σε συνεργασία με τους καταλανούς αυτονομιστές και τους ακροαριστερούς Podemos.

Επτά μήνες αργότερα οι αυτονομιστές έριξαν και τον Σάντσεθ διότι ήταν προφανές ότι δεν μπορούσε να διασφαλίσει την αυτονομία της Καταλωνίας όπως είχαν ελπίσει.

Αποτέλεσμα; Αν ο Σάντσεθ δεν πάρει πλειοψηφία, θα σχηματιστεί μια πλειοψηφία εναντίον του κατά το μοντέλο της Ανδαλουσίας. Και φυσικά ο ηγέτης των ισπανών σοσιαλιστών δεν θα νομιμοποιείται τότε να ζητά την υποστήριξη εκείνων που ανέτρεψε πριν από δέκα μήνες!

Αυτά βλέπουν οι σοσιαλιστές του Τίμερμανς. Και δικαιολογημένα φοβούνται ότι η μετακίνηση του πολιτικού βάρους της Ευρώπης προς τα δεξιά δημιουργεί ευκαιρίες για πλειοψηφίες ερήμην τους.

Αυτά βλέπουν και οι λαϊκοί του Βέμπερ. Και δεν θέλουν στο όνομα του «αγώνα κατά της Ακροδεξιάς» να παραιτηθούν από τη δυνατότητα να διαπραγματεύονται με όλους – στη Βιέννη, στη Μαδρίτη ή στις Βρυξέλλες.

Επιμύθιο; Βρισκόμαστε μπροστά σε μια πελώρια και δύσκολη διαπραγμάτευση. Για την εξέλιξη της οποίας θα περιμένουμε το αποτέλεσμα των εκλογών.

Διότι στη δημοκρατία είσαι ελεύθερος να κάνεις πολλά. Ενδεχομένως μπορείς να αγνοήσεις και πολλά άλλα. Σίγουρα όμως δεν γίνεται να προσπεράσεις την ετυμηγορία και τους συσχετισμούς της κάλπης.

Είτε σου αρέσουν. Είτε δεν σου αρέσουν.