Ο νόμος {CR}του Ευκλείδη και {LF}ο καυτός Μάης

Κόκκινος συναγερμός χτύπησε στην κυβέρνηση το απόγευμα της περασμένης Τετάρτης, την ώρα που ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίαζε στην ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ τα εκλογικά διλήμματα ενόψει των ευρωκλογών. Κι ενώ το Μέγαρο Μαξίμου είχε δώσει εντολή να ξεκινήσει πολιτικό μασάζ σε «ύποπτους» βουλευτές που φλέρταραν με την ιδέα να διαφοροποιηθούν στην ψηφοφορία για την αναθεώρηση του Συντάγματος, το σήμα που ήρθε από το Παρίσι τους αιφνιδίασε.

Ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος, στην αφετηρία του προεκλογικού αγώνα που κήρυξε ο Πρωθυπουργός με την ομιλία του στην ΚΟ, προχώρησε σε αυτοκριτική για το πρώτο εξάμηνο του 2015, ένα θέμα που εξακολουθεί να καίει τον ΣΥΡΙΖΑ και να προκαλεί ευρύτερες συζητήσεις στο εσωτερικό της κυβέρνησης. Ο πολιτικός εκφραστής της τάσης των 53+ με την άνεση που τον χαρακτηρίζει, ειδικά ενώπιον ακαδημαϊκού και πανεπιστημιακού κοινού, αναφέρθηκε μιλώντας στο Paris Scooll of International Affairs στα δύο σφάλματα της κυβέρνησης, χρησιμοποιώντας μάλιστα τη λέξη «ήττα».

Υπό την παραδοχή ότι η κρίση δεν έχει τελειώσει, τόσο για την Ελλάδα όσο και για την Ευρώπη, αναφέρθηκε στις διαπραγματεύσεις για το χρέος και για το πρώτο εξάμηνο του 2015 μίλησε για τα δύο σημαντικά λάθη του ΣΥΡΙΖΑ. Παρουσία και του ιταλού πρώην πρωθυπουργού Ενρίκο Λέτα, ο Τσακαλώτος άκρως αρχηγικός και ευρωκεντρικός έβαλε τις λέξεις «ήττα» και «συμβιβασμός» στο τραπέζι, αναδεικνύοντας παράλληλα ενόψει και των ευρωεκλογών ένα ευρύτερο πολιτικό μανιφέστο.

Σε μια χρονική στιγμή που διάφοροι εσωκομματικοί του αντίπαλοι συζητούν το όνομά του για το ευρωψηφοδέλτιο και μάλιστα το αφήνουν να διαρρέει σε ΜΜΕ, ο ίδιος με τις αναφορές του στα θέματα ανισοτήτων και δημοκρατίας, φέρνει στην επιφάνεια την άποψή του περί της ανάγκης συγκρότησης μιας συμμαχίας Αριστεράς, Σοσιαλδημοκρατίας και Οικολογίας (Red – Red – Green Alliance), εντός και εκτός Ελλάδας.

Η παρέμβαση Τσακαλώτου είχε έναν ιδιαίτερο συμβολισμό και μια καίρια σημειολογία, καθώς ο υπουργός Οικονομικών είναι από τους βασικούς εσωκομματικούς παίκτες στον ΣΥΡΙΖΑ, μετά τον Αλέξη Τσίπρα, και οι αναφορές του μόνο τυχαίες δεν θεωρούνται. Ο ίδιος γενικά είναι προσεκτικός σχετικά με τη στρατηγική της κυβέρνησης κατά καιρούς. Δεν είναι τυχαίο ότι έχει κρατήσει αποστάσεις από την ποινικοποίηση της πολιτικής ζωής του τόπου και ουσιαστικά από την αξιοποίηση της σκανδαλολογίας ως πολιτικού εργαλείου για να δοθεί καίριο πολιτικό πλήγμα στους αντιπάλους του ΣΥΡΙΖΑ και κυρίως σε ΝΔ και Κίνημα Αλλαγής. Παράλληλα, στην παρούσα φάση που εξελίσσεται το σχέδιο Τσίπρα για τη διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ, εμμένει στην ανάγκη επαναπροσδιορισμού της πορείας του κυβερνώντος κόμματος και αντιδρούν τόσο ο ίδιος όσο και τα μέλη της ομάδας των 53+ στην περαιτέρω «πασοκοποίηση» και δεν βλέπει με θετικό μάτι την εξελισσόμενη μετάβαση του κόμματος σε μια πιο σοσιαλδημοκρατική εκδοχή.

Μπορεί να υπήρξε συμφωνία Πρωθυπουργού και υπουργού Οικονομικών προκειμένου να υπάρξει ισορροπία απέναντι στο άνοιγμα στις προοδευτικές δυνάμεις και τη λεγόμενη Κεντροαριστερά, αλλά αυτό δεν σημαίνει πως δεν υπάρχει απόσταση σχετικά με τη διεύρυνση. Μεταξύ Τσίπρα και Τσακαλώτου επιτεύχθηκε εσωκομματικός συμβιβασμός, διότι ο Πρωθυπουργός δεν ήθελε αναταράξεις και αποδέχθηκε την επιχειρηματολογία των 53+ ότι εκτός από τα πρόσωπα της διεύρυνσης που επιθυμεί ο ίδιος να τοποθετηθούν στη λίστα, θα πρέπει να συμμετάσχουν και στελέχη με έντονο αριστερό πρόσημο. Και μάλιστα όπως υποστήριξαν, αυτό είναι μεγάλη ανάγκη ώστε να δοθεί και το μήνυμα ότι το κόμμα, προφανώς και δεν μετακινείται στη σοσιαλδημοκρατία και παράλληλα παραμένει στο χώρο της Ριζοσπαστικής Αριστεράς. Και ως εκ τούτου, οι 53+ θα έχουν ιδιαίτερα αυξημένη συμμετοχή στην ευρωλίστα.

ΔΙΑΛΥΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Γενικότερα το κλίμα στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ είναι βαρύ με διαλυτικά φαινόμενα να κυριαρχούν, ενώ είναι χαρακτηριστικό το γεγονός των διαξιφισμών στην πρόσφατη συνεδρίαση της ΚΟ, όπου ο Αλέξης Τσίπρας αλλά και ο Πρόεδρος της Βουλής Νίκος Βούτσης έπαιξαν τον ρόλο των «πυροσβεστών».

Ακόμα και οι θετικές κινήσεις της κυβέρνησης, όπως π.χ. η καταβολή των επιδομάτων για το ενοίκιο ή για τα παιδιά… «χάθηκαν» επικοινωνιακά από την ανάδειξη των διαρροών στην ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και από δηλώσεις βουλευτών όπως του Γιώργου Κυρίτση για τις μολότοφ, αν και μετά ανασκεύασε και ζήτησε συγγνώμη ή της υποψήφιας ευρωβουλευτού Μυρσίνης Λοΐζου για παλαιότερα tweets σχετικά με την τρομοκρατία. Είχε γίνει τόσο πολιτική όσο και επικοινωνιακή ζημιά, ενώ ακυρώθηκαν επικοινωνιακά και οι καταγγελίες για το σκανδαλώδες rebate – σύμφωνα με τον ορισμό που έδωσαν κυβερνητικοί παράγοντες – στα φάρμακα την περίοδο 2006-2010, δηλαδή την εποχή της πρωθυπουργίας του Κώστα Καραμανλή.

Το κρίσιμο για την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ είναι να υπάρξει ομόνοια στον δρόμο προς τις κάλπες, αλλά πλέον πάρα πολλοί βουλευτές δεν λειτουργούν συντροφικά, καθώς υπάρχει έντονος παρασκηνιακός ανταγωνισμός ενόψει και των βουλευτικών εκλογών. Εξάλλου, εάν επιβεβαιωθούν οι δημοσκοπήσεις – αν και από το Μέγαρο Μαξίμου επιμένουν ότι θα διαψευστούν οι δημοσκόποι – οι μισοί από τους σημερινούς βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ δεν θα συμμετάσχουν στην επόμενη Βουλή, ενώ παράλληλα θα υπάρξει και μεγάλη ανανέωση στα ψηφοδέλτια του κόμματος και συμμετοχή «πασοκογενών» στις λίστες.

Παράλληλα, τα διαλυτικά φαινόμενα στην ΚΟ αποδυναμώνουν και την προσπάθεια του Πρωθυπουργού να ενδυναμώσει το κεντρικό πολιτικό μήνυμα του ΣΥΡΙΖΑ στον δρόμο προς τις ευρωεκλογές.

Το σχέδιο του Τσίπρα. Ανεξάρτητα όμως από το κλίμα που έχει διαμορφωθεί στο εσωτερικό, ο Τσίπρας προχωρά κανονικά στο σχέδιό του για τη δημιουργία του προοδευτικού μετώπου. Ηδη προ ημερών η Πολιτική Γραμματεία ενέκρινε και την αλλαγή – όχι ονόματος – αλλά λογοτύπου στο προεκλογικό υλικό και πλέον θα υπάρχει η προβολή της ονομασίας: ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία.

Επίσης, σχηματοποιείται σιγά σιγά και σε οργανωτικό επίπεδο η πρωτοβουλία για συμπόρευση των προοδευτικών δυνάμεων. Αυτή αναμένεται να αποτυπωθεί σε μια μεγάλη εκδήλωση – συνάντηση στις 27 Μαρτίου στην Αθήνα, στην οποία και θα παρουσιαστεί η διακήρυξη για τις ευρωεκλογές και θα συγκροτηθεί πλατιά εκλογική επιτροπή, που θα αποτελείται από μέλη του ΣΥΡΙΖΑ και πρόσωπα από συλλογικότητες που ανταποκρίθηκαν στο προοδευτικό προσκλητήριο του Πρωθυπουργού, ενώ θα ανακοινωθεί και το σύνολο του ευρωψηφοδελτίου.

Την επόμενη περίοδο ο Πρωθυπουργός θα επιμείνει στην ανάδειξη της σύγκρουσης δύο διαφορετικών ιδεολογιών, δύο διαφορετικών κόσμων και δύο εκ διαμέτρου αντίθετων πολιτικών σχεδίων, ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ. Και το σύνθημα ουσιαστικά είναι η μη παλινόρθωση του παλιού πολιτικού κατεστημένου σε μια μάχη όπου θα αναμετρηθεί «η πρόοδος με τη συντήρηση» και «η Ελλάδα των πολλών με την Ελλάδα των ελίτ».