Ο πρώτος κατηγορούμενος της «Ματωμένης Κυριακής»

Ο Μάικλ Μακίνεϊ, η Τζιν Χέγκαρτι και ο Τζον Κέλι, όπως και όλοι οι στενοί συγγενείς των θυμάτων της «Ματωμένης Κυριακής» στη Βόρεια Ιρλανδία, περιμένουν πάνω από σαράντα χρόνια για απονομή δικαιοσύνης. Χθες συγκεντρώθηκαν μαζί με άλλες οικογένειες μπροστά στο μνημείο της σφαγής του 1972 στη συνοικία Μπόγκσαϊντ του Λόντοντερι. Δεκατρείς άνδρες σκοτώθηκαν εκείνο το απόγευμα της 30ής Ιανουαρίου, πολλοί από αυτούς μόλις 17 ετών, όταν άνδρες του 1ου Τάγματος του Βρετανικού Συντάγματος Αλεξιπτωτιστών άνοιξαν πυρ εναντίον διαδηλωτών για τα πολιτικά δικαιώματα. Ενα ακόμα θύμα, το δέκατο τέταρτο, υπέκυψε στα τραύματά του κάποιους μήνες αργότερα.

Δικαστική έρευνα του 2010 έκρινε ότι τα θύματα ήταν αθώα και δεν είχαν προβεί σε κανενός είδους απειλητική, προς τους στρατιωτικούς, ενέργεια. Οι πρώην στρατιώτες από την άλλη ισχυρίζονται ότι έδρασαν τότε υπό συνθήκες ασυνεννοησίας και υπέρμετρου άγχους και ότι θα ήταν άδικο να διωχθούν ποινικά τόσα χρόνια μετά, όταν μάλιστα πολλοί ύποπτοι για συμμετοχή στη στρατιωτική οργάνωση του ΙRΑ, από τη συμφωνία του 1998 και μετά, έχουν πάψει να διώκονται.

Σύμφωνα λοιπόν με χθεσινή απόφαση των δικαστικών Αρχών της Βόρειας Ιρλανδίας, σχεδόν έξι δεκαετίες μετά τα τραγικά γεγονότα, ένας πρώην στρατιώτης διώκεται για δύο φόνους. Συγκεκριμένα, όπως ανακοίνωσε ο εισαγγελέας, ο «Στρατιώτης F» κατηγορείται για τον φόνο των Τζέιμς Ρέι και Γουίλιαμ Μακίνεϊ καθώς και για απόπειρα δολοφονίας τεσσάρων ακόμα διαδηλωτών. Ομως, όπως ανέφερε ο εισαγγελέας, «σχετικά με ακόμα 18 υπόπτους, ανάμεσά τους 16 πρώην στρατιώτες και δύο φερόμενοι ως μέλη του ΙRΑ, εξήχθη το συμπέρασμα ότι τα διαθέσιμα στοιχεία είναι ανεπαρκή για να οδηγήσουν σε πιθανή καταδίκη».

Οι οικογένειες των θυμάτων δήλωσαν την απογοήτευσή τους και ανακοίνωσαν ότι προτίθενται να συνεχίσουν τις προσπάθειές τους στο Ανώτατο Δικαστήριο. «Θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε σε όλους ότι η μη ποινική δίωξη ή η ενδεχόμενη μη καταδίκη δεν σημαίνει αθώωση. Δεν σημαίνει ότι το έγκλημα δεν διαπράχθηκε. Δεν σημαίνει ότι αυτοί οι στρατιώτες λειτούργησαν με αξιοπρεπή και ορθό τρόπο» δήλωσε ο Μάικλ Μακίνεϊ, 67χρονος οδηγός ταξί σήμερα και μικρότερος αδερφός του 27χρονου, τότε, Γουίλιαμ.

Ο Μάικλ θυμάται τον μεγάλο αδελφό του να ενσωματώνεται στην πορεία των διαδηλωτών καθώς αυτή κατηφόριζε προς τα οδοφράγματα. «Είχε δημιουργηθεί συνωστισμός. Καθώς ερχόμουν από τη γωνία Free Derry είδα οπλισμένα αυτοκίνητα και στρατιώτες να ορμούν κατά πάνω μας. Ο κόσμος έτρεχε και ούρλιαζε προσπαθώντας να προφυλαχθεί από τις σφαίρες που έπεφταν πάνω από το κεφάλι μας. Οταν γύρισα στο σπίτι μας, ο πατέρας μου μού είπε: “Ο Γουίλι είναι νεκρός”. Κατέρρευσα κλαίγοντας. Είχε χτυπηθεί στην πλάτη. Στο ασθενοφόρο ρωτούσε “Θα πεθάνω;”. Η σπλήνα του είχε υποστεί ρήξη».

Η Τζιν Χέγκαρτι, 70 ετών σήμερα, δουλεύει στο Μουσείο του Free Derry και ζούσε στον Καναδά όταν πληροφορήθηκε ότι ο μικρότερός της αδερφός, ο 17χρονος, τότε, Κέβιν Μακελχίνεϊ, είχε σκοτωθεί. «Αρχικά, άκουσα στις ειδήσεις ότι είχαν σκοτωθεί έξι οπλοφόροι και βομβιστές. Ανάσανα με ανακούφιση, δεν ήξερα κανέναν οπλοφόρο ή βομβιστή. Το επόμενο πρωί, μια θεία μου μού τηλεφώνησε και μου είπε: “Ο Κέβιν είναι νεκρός”. Προσπαθούσε να φύγει έρποντας. Χτυπήθηκε από πίσω και η σφαίρα διαπέρασε ολόκληρο το κορμί του. (…) Στην πτήση της επιστροφής σχεδίαζα πώς θα εκδικηθώ τον θάνατο του αδερφού μου. Στην εκκλησία είδα τον πατέρα μου. Ηταν ένας συντετριμμένος άνθρωπος. Δεν θα γινόταν ποτέ ξανά ο ίδιος. Τον είδα και σκέφτηκα: κανείς δεν πρέπει να το περάσει αυτό. Και το αίσθημα της εκδίκησης με εγκατέλειψε. Ηλπιζα ότι τα στοιχεία θα έφερναν ποινικές διώξεις για τον θάνατό του [αδελφού μου]. Αν ένας στρατιώτης διαπράττει έγκλημα, θα πρέπει να υφίσταται τις συνέπειες. Δεν είμαι σίγουρη όμως ότι θα ήθελα να φυλακιστούν».