«Ιερή» αγανάκτηση

Δεν είναι η πρώτη φορά και ούτε βέβαια θα είναι η τελευταία που μία ομάδα ανθρώπων, εμφορούμενη από θρησκευτική, κοινωνική, τοπικιστική ή όποιου άλλου είδους αγανάκτηση, διακόπτει μια θεατρική παράσταση ή παρεμβαίνει σε ένα καλλιτεχνικό δρώμενο. Στο προχθεσινό μάλιστα επεισόδιο στο ΚΘΒΕ η κατάσταση δεν ξέφυγε εντελώς, όπως για παράδειγμα πριν από λίγα χρόνια στο «Χυτήριο», όταν χρυσαυγίτες, χέρι – χέρι με μέλη παραθρησκευτικών οργανώσεων, κραδαίνοντας εικόνες, σημαίες και σταυρούς, είχαν κατασκηνώσει έξω από το θέατρο και απειλούσαν ηθοποιούς και θεατές. Επίσης, έχω βρεθεί δύο φορές σε παράσταση που διακόπηκε από ομάδα «Αγαναχτισμένων», οι οποίοι δεν είχαν κάτι εναντίον του θεατρικού κειμένου αλλά εναντίον των θεατών που «ενώ η χώρα μας στέναζε κάτω από την μπότα των δανειστών» εμείς είχαμε το θράσος να πηγαίνουμε θέατρο.

Επειδή στις απαρχές των φαινομένων κρύβονται συχνά και οι αιτίες τους, ανατρέχω στο 1988. Οκτώβριος ήταν όταν ένα έξαλλο πλήθος ρασοφόρων και μαντηλοφορεμένων γυναικών μας περίμεναν έξω από τον κινηματογράφο όπου είχαμε δει τον «Τελευταίο Πειρασμό» του Σκορτσέζε. Το ραντεβού με τη θρησκευτική υστερία δινόταν καθημερινά σε διάφορα σινεμά και, μετά το σοκ της αρχής, αντιμετωπιζόταν κυρίως ως γελοιότητα. Ωστόσο ο τότε μητροπολίτης Δημητριάδος και μετέπειτα αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος υπενθύμιζε στους «πιστούς» τι κάνουν οι ισλαμιστές όταν θεωρούν ότι θίγεται ο θεός τους. Τι συνέβαινε τον Οκτώβριο του 1988; Τέλειωνε η δεκαετία του 1980, μια ουσιαστικά προοδευτική δεκαετία και ο νεοσυντηρισμός ερχόταν αρχικά ως γραφικότητα για να «καμουφλαριστεί» στη συνέχεια και να εγκατασταθεί ως γενική άποψη. Για παράδειγμα, το 1985 νομίζω, σε μια επιθεώρηση ο Γιάννης Μπέζος και η Μίνα Αδαμάκη υποδύονταν ένα ζευγάρι που είχε πάει για διακοπές στην Κρήτη και δεν είχε περάσει καθόλου ωραία (όπως συχνά συμβαίνει με τα ζευγάρια στις διακοπές). Στο τέλος της σκηνής, παραφράζοντας τον στίχο, τραγουδούσαν «Αμα μου ξαναπείς για Κρήτη, θα ξεράσω». Δεν θέλω να σκεφτώ τι «πανηγύρι» θα έστηναν οι φίλοι μου οι Κρητικοί έξω από το θέατρο αν σήμερα γινόταν κάτι ανάλογο.