Τέλος μιας εποχής στην πολιτική των ΗΠΑ

Στην Ουάσιγκτον, ακόμα και ο θάνατος είναι πολιτικός. Οι ημέρες του πένθους για τον γερουσιαστή της Αριζόνας Τζον ΜακΚέιν – η σορός του που θα εκτεθεί για προσκύνημα στην τοπική Βουλή της Αριζόνας αύριο και στη ροτόντα του Καπιτωλίου την Παρασκευή και κατόπιν η πομπή για την εξόδιο ακολουθία στον καθεδρικό ναό της αμερικανικής πρωτεύουσας – όλα ξεπερνούν την απότιση φόρου τιμής σε έναν πολιτικό. Οι αναλυτές κάνουν λόγο για το τέλος μια εποχής στην πολιτική των ΗΠΑ, ένα τέλος που ο ίδιος κατήγγειλε στο πρόσωπο του Ντόναλντ Τραμπ. Για να τον δικαιώσει, λες, ο πρόεδρος Τραμπ μετά το σύντομο συλληπητήριο tweet – που εστάλη ανάμεσα σε άλλα στα οποία παραπονιόταν για την έρευνα σχετικά με τη Ρωσία και καυχιόταν για την πορεία της οικονομίας – επέλεξε να πάει να παίξει γκολφ. Νωρίτερα είχε απορρίψει την ιδέα να εκδώσει ανακοίνωση για τον θάνατο του ΜακΚέιν ο Λευκός Οίκος. Ενα tweet θεώρησε ότι ήταν αρκετό για κάποιον που πανδήμως χαρακτηρίστηκε «αμερικανός ήρωας».

Η διαμάχη ΜακΚέιν – Τραμπ, που φαίνεται ότι συνεχίζεται και μετά τον θάνατο του επί 35 χρόνια γερουσιαστή, αναδεικνύει το ρήγμα που υπάρχει στο εσωτερικό του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος – ένα ρήγμα που δεν φαίνεται να γεφυρώνεται αλλά να βαθαίνει όσο περνάει ο καιρός. Καταρχήν είναι το ζήτημα του ήθους. Ο ΜακΚέιν, που υπήρξε από τους πιο σημαντικούς Ρεπουμπλικανούς πολιτικούς, τα τελευταία χρόνια αποδύθηκε σε μια προσπάθεια να επανεξετάσει την πορεία του και να αναγνωρίσει τα λάθη του. Την ίδια ώρα ο Τραμπ δέχεται πολλές επικρίσεις δημοσίως για την προσωπικότητα και τη συμπεριφορά του. Η κηδεία τού γερουσιαστή που θα γίνει το Σάββατο και οι νεκρολογίες θα εστιάσουν στο θέμα της πολιτικής ηθικής και των αρχών που πρέπει να έχει ένας ανώτατος κρατικός αξιωματούχος. Ο ίδιος ο ΜακΚέιν είχε επιλέξει τις νεκρολογίες για εκείνον να τις κάνουν ο Μπαράκ Ομπάμα και ο Τζορτζ Μπους, δηλαδή οι δύο πολιτικοί που του έκοψαν τον δρόμο για τον Λευκό Οίκο. Εκείνο που έκανε ξεκάθαρο ο ΜακΚέιν είναι πως δεν επιθυμούσε να παραστεί στην κηδεία του ο Τραμπ.

Ομως ο Τραμπ έχει φέρει στο Ρεπουμπλικανό Κόμμα, παρατηρούν οι αναλυτές, ένα άλλο ήθος ή μάλλον την ιδεολογικοποίηση της έλλειψης ήθους. Ο άνεμος του λαϊκισμού που εντάθηκε με την εκλογή του το 2016 κινδυνεύει να στερήσει από το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα τις αρχές του. Απ’ ό,τι φαίνεται αυτή τη στιγμή, η πτέρυγα του Τραμπ βρίσκεται σε άνοδο, ενώ οι παραδοσιακοί Ρεπουμπλικανοί υποχωρούν. Ερευνα της εφημερίδας «Wall Street Journal» τον περασμένο μήνα έδειξε ότι σχεδόν 9 στους 10 Ρεπουμπλικανούς ψηφοφόρους υποστηρίζουν τον πρόεδρο – έναν αριθμό τον οποίο, στη πρόσφατη ιστορία, έχει ξεπεράσει μόνο ο Τζορτζ Μπους μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου.

Η κηδεία του Τζον ΜακΚέιν θα είναι μια από τις μεγαλύτερες συναντήσεις του πολιτικού κατεστημένου των ΗΠΑ αλλά και ξένων αξιωματούχων στη μέχρι τώρα θητεία του Τραμπ. Η απουσία του προέδρου και η απροθυμία του να αποχαιρετήσει όπως θα έπρεπε έναν πολιτικό που υπηρέτησε τη χώρα επί τόσες δεκαετίες αντικατοπτρίζει το ρήγμα της πολιτικής με τις παραδοσιακές πολιτικές ελίτ – και αυτό αφορά πλέον όχι μόνο τους Ρεπουμπλικανούς αλλα την πορεία των ΗΠΑ. Ισως η κηδεία του ΜακΚέιν αποτελέσει και έναν επιτάφιο για το είδος του συντηρητισμού που πρέσβευε.