Ο πρώην ανώτατος ηγέτης του Ιράν Αλί Χαμενεΐ ενταφιάστηκε τις πρώτες πρωινές ώρες στη Μασχάντ, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση. Ο Χαμενεΐ, που απεβίωσε σε ηλικία 86 ετών κατά την έναρξη της αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας στις 28 Φεβρουαρίου, οδηγήθηκε στην τελευταία του κατοικία έπειτα από πολυήμερες τελετές, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν ενώ οι εχθροπραξίες ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν είχαν αναζωπυρωθεί.
Η ταφή έγινε χωρίς την παρουσία του γιου και διαδόχου του, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, τουλάχιστον σύμφωνα με τα πλάνα του δικτύου IRIB. Το φέρετρο, καλυμμένο με τη σημαία της Ισλαμικής Δημοκρατίας, μεταφέρθηκε στο άδυτο του ιμάμη Ρεζά, τον ιερότερο τόπο του σιιτικού Ισλάμ στο Ιράν.
Στη Μασχάντ, πόλη στο βορειοδυτικό τμήμα της χώρας, συγκεντρώθηκε τεράστιο πλήθος πιστών κάτω από τον καυτό ήλιο. Η τελευταία πράξη των τελετών συνέπεσε με την αναζωπύρωση των συγκρούσεων ανάμεσα στις αμερικανικές και ιρανικές δυνάμεις, τη σοβαρότερη μετά την εύθραυστη συμφωνία του «πρωτοκόλλου κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» που είχε υπογραφεί στις 17 Ιουνίου.
Κλιμάκωση των συγκρούσεων
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η εκεχειρία «τέλειωσε» και χαρακτήρισε «άρρωστους» τους ιρανούς ηγέτες, αν και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επανέναρξης των διαπραγματεύσεων. Την ίδια ώρα, το γραφείο του Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε ότι ο ισραηλινός πρωθυπουργός συνομίλησε τηλεφωνικά με τον Τραμπ, ο οποίος τον ενημέρωσε για τις «τελευταίες κινήσεις» των ΗΠΑ στον Κόλπο.
Κατά δημοσίευμα της Wall Street Journal, η ισραηλινή κυβέρνηση μοιράστηκε με την Ουάσιγκτον πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες το Ιράν «σχεδιάζει να δολοφονήσει» τον Ντόναλντ Τραμπ.
Νέοι βομβαρδισμοί και απώλειες
Τη νύχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις εξαπέλυσαν μαζικούς βομβαρδισμούς πλήττοντας περίπου 90 στόχους στο Ιράν, σύμφωνα με ανακοίνωσή τους. Η Τεχεράνη κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι έπληξαν πολιτικές υποδομές, επιχειρώντας να επισκιάσουν την κηδεία και να αποτρέψουν τη συμμετοχή πιστών. Οι αρχές ανέφεραν ζημιές σε γέφυρες και σιδηροδρομικές συνδέσεις μεταξύ Τεχεράνης και Μασχάντ.
Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε στο πρακτορείο IRNA ότι στρατιωτική εγκατάσταση κοντά στη Μπουσέρ έγινε στόχος βομβαρδισμού, ωστόσο το αμερικανικό υπουργείο Πολέμου διέψευσε ότι πραγματοποιήθηκε πλήγμα «κατά τη διάρκεια των τελευταίων ωρών».
«Τις δυο τελευταίες νύχτες οι εκρήξεις ήταν πολύ δυνατές», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο κάτοικος της Μπαντάρ Αμπάς. Σύμφωνα με τις ιρανικές αρχές, οι επιδρομές προκάλεσαν 17 νεκρούς και 93 τραυματίες.
Το Στενό του Ορμούζ στο επίκεντρο
Η αναζωπύρωση ξεκίνησε την Τρίτη στο στενό του Ορμούζ, το οποίο έχει μετατραπεί σε επίκεντρο του πολέμου. Η Ουάσιγκτον κατηγόρησε την Τεχεράνη για επιθέσεις εναντίον τριών εμπορικών πλοίων, γεγονός που προκάλεσε θεαματική μείωση της ναυσιπλοΐας, σύμφωνα με την πλατφόρμα Kpler.
Το Ιράν, που πλέον ελέγχει το στρατηγικό πέρασμα, δηλώνει ότι δεν θα επανέλθει στην προπολεμική κατάσταση και προαναγγέλλει επιβολή τελών διέλευσης στα εμπορικά πλοία, επιτρέποντας μόνο μία πορεία κατά μήκος των ακτών του.
Αντίποινα και διεθνείς αντιδράσεις
Σε αντίποινα για τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς, οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις έπληξαν στόχους στο Κουβέιτ, το Μπαχρέιν και το Κατάρ, αν και το τελευταίο συμμετέχει στις μεσολαβητικές προσπάθειες. Σειρήνες ήχησαν και στην Ιορδανία, όπου αναχαιτίστηκαν πύραυλοι για πρώτη φορά από τις 11 Ιουνίου.
Η αναζωπύρωση των συγκρούσεων οδήγησε σε άνοδο των τιμών του πετρελαίου, με το Μπρεντ να διατηρείται γύρω στα 77 δολάρια το βαρέλι. Ενδεικτικό του τεταμένου κλίματος ήταν ότι μαχητικό αεροσκάφος συνόδευσε τη σορό του Χαμενεΐ στη Μασχάντ.
Παρά τον πόλεμο, χιλιάδες πιστοί ταξίδεψαν για να αποτίσουν φόρο τιμής στον πρώην ανώτατο ηγέτη, μετά τις μαζικές συγκεντρώσεις στην Τεχεράνη, τον Κομ και σιιτικούς τομείς του Ιράκ. «Όλος ο κόσμος εδώ θέλει να τον εκδικηθεί», δήλωσε ο έμπορος Μοχαμάντ Αφσαριάν, εκτιμώντας ότι οι διπλωματικές προσπάθειες έχουν «σχεδόν ενταφιαστεί».
«Ακόμη κι αν κλείναμε συμφωνία με τις ΗΠΑ, θα συνεχίζαμε να έχουμε πάντα προβλήματα με το Ισραήλ», πρόσθεσε. Η κυβέρνηση του εβραϊκού κράτους διαμήνυσε ότι είναι έτοιμη να επιτεθεί στο Ιράν «για τρίτη φορά αν χρειάζεται», πλήττοντάς το «ακόμη πιο σκληρά», όπως δήλωσε ο υπουργός Άμυνας Ισραήλ Κατς.
