Η μάχη της κάλπης και οι τζιχαντιστές της διπλανής πόρτας
Χιλιάδες κάτοικοι του Λονδίνου ανταποκρίθηκαν χθες το απόγευμα στο κάλεσμα του δημάρχου Σαντίκ Καν και έσπευσαν στο Πότερς Φιλντ Παρκ να αποτίσουν φόρο τιμής στα θύματα της επίθεσης
«Είναι καιρός να πούμε “αρκετά έως εδώ”»: αν υπάρχει μία φράση της Τερίζα Μέι με την οποία θα συμφωνούσαν όλοι οι πολίτες της Βρετανίας, όλοι οι πολίτες της Ευρώπης που αγαπούν τον τρόπο ζωής τους, θα ήταν αυτή. Για την ερώτηση που προκύπτει ως συνέχεια υπάρχουν διαφωνίες: πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί η τζιχαντιστική απειλή; Η Βρετανία χτυπήθηκε το βράδυ του Σαββάτου, παραμονές των κοινοβουλευτικών εκλογών, για τρίτη φορά μέσα σε ισάριθμους μήνες, για δεύτερη φορά μέσα σε ισάριθμες εβδομάδες. Η βρετανική αστυνομία έδωσε χθες στη δημοσιότητα τα ονόματα των δύο από τους τρεις δράστες που σκότωσαν το Σαββατόβραδο στη Γέφυρα του Λονδίνου και στο Μπόροου Μάρκετ επτά ανθρώπους και τραυμάτισαν άλλους 48. Πρόκειται για τον 27χρονο Χουράμ Σαζάντ Μπατ, βρετανό πολίτη γεννημένο στο Πακιστάν, και τον 30χρονο Ρασίντ Ρεντουάν, ο οποίος άλλες φορές υποστήριζε πως ήταν Μαροκινός, άλλες πως ήταν Λίβυος και ενίοτε παρουσιαζόταν ως Ρασίντ Ελκντάρ, ετών 26. Ο Ρεντουάν ήταν άγνωστος στις Αρχές, ανακοίνωσε η αστυνομία, που αναγνώρισε ότι ο Μπατ ήταν γνωστός στις υπηρεσίες ασφαλείας, επιβεβαιώνοντας τα δημοσιεύματα που ήθελαν δύο ανθρώπους να έχουν καταγγείλει στο παρελθόν τον 27χρονο Βρετανοπακιστανό για εξτρεμιστικές απόψεις.
Οι υπηρεσίες ασφαλείας έχουν αποτρέψει 18 τρομοκρατικές επιθέσεις τα τελευταία τέσσερα χρόνια, συμπεριλαμβανομένων πέντε τους τελευταίους τρεις μήνες, από την επίθεση με τους επτά νεκρούς στο Ουέσμινστερ στις 22 Μαρτίου και μετά, επισήμανε η Σκότλαντ Γιαρντ. Δεν ήταν τυχαία η επισήμανση, δέχεται ήδη κριτική – γιατί και ο δράστης της τρομοκρατικής επίθεσης στις 22 Μαΐου με τους 23 νεκρούς στο Μάντσεστερ ήταν γνωστός στις Αρχές. Ακόμα πιο έντονη κριτική δέχεται η Μέι για τις περικοπές που επέβαλε, ως υπουργός Εσωτερικών, στους ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους της αστυνομίας: 20.000 αστυνομικοί περιπολούν στους δρόμους, ο δε αριθμός των οπλισμένων αστυνομικών μειώθηκε σύμφωνα με τους «Τάιμς» από 6.976 τον Μάρτιο του 2010 σε 5.639 τον Μάρτιο του 2016. Ο ηγέτης των Εργατικών, ο Τζέρεμι Κόρμπιν, την κάλεσε χθες να παραιτηθεί – για να ανασκευάσει στη συνέχεια, καλώντας τους πολίτες να την καταψηφίσουν την Πέμπτη στην κάλπη. Η προεκλογική καμπάνια σταμάτησε αυτή τη φορά μόλις για ένα 24ωρο. Δημοσκόπηση της ICM που δημοσιεύτηκε χθες θέλει το προβάδισμα των Συντηρητικών να έχει μειωθεί στις 11 μονάδες, από 12 την περασμένη εβδομάδα, στο 45% – 36%. Σύμφωνα με το μοντέλο προβλέψεων του ινστιτούτου YouGov, οι Τόρις θα κερδίσουν 305 έδρες, 21 λιγότερες από όσες χρειάζονται για την κοινοβουλευτική πλειοψηφία, έναντι 268 εδρών των Εργατικών. Παραμονές των πρόωρων κοινοβουλευτικών εκλογών που η ίδια η Μέι προκήρυξε για τις 8 Ιουνίου θέλοντας να ενισχύσει τη θέση της ενόψει των διαπραγματεύσεων για το Brexit, φόβος και θυμός, μάχη εναντίον της τρομοκρατίας και μάχη για την πρωθυπουργία μπλέκονται στη Βρετανία όσο ποτέ άλλοτε.
Λίγο πριν από τις 10 το βράδυ του Σαββάτου, ο Μπατ, ο Ρεντουάν και ακόμα ένας άνδρας που έως χθες δεν είχε κατονομαστεί, όρμησαν με ένα νοικιασμένο λευκό φορτηγάκι πάνω στους πεζούς στη Γέφυρα του Λονδίνου. Σταμάτησαν λίγο πιο πέρα, στο Μπόροου Μάρκετ, βγήκαν από το Βαν κρατώντας μαχαίρια με λαβές 30 εκατοστών και άρχισαν να μαχαιρώνουν θαμώνες στα μπαρ και τα εστιατόρια της περιοχής. Οκτώ λεπτά αφότου ειδοποιήθηκε, η αστυνομία πυροβόλησε και σκότωσε τους δράστες. Οκτώ αστυνομικοί τούς έριξαν συνολικά 48 σφαίρες – αριθμός πρωτοφανής για τη Βρετανία, ο οποίος δικαιολογείται λόγω των ψεύτικων ζωνών με «εκρηκτικά» με τις οποίες ήταν ζωσμένοι οι τρεις άνδρες. Χρειάστηκαν όμως ατελείωτες ώρες μέχρι να ξεκαθαρίσει η κατάσταση και να υποχωρήσουν ο τρόμος και ο πανικός που είχαν καταλάβει όλο το Κεντρικό Λονδίνο. Ενα 24ωρο αργότερα το ISIS ανέλαβε την ευθύνη (και) για αυτή την επίθεση.
Ηδη από την Κυριακή οι Αρχές συνέλαβαν σε εφόδους τους στο Ανατολικό Λονδίνο, στο Νιούχαμ και στο Μπάρκινγκ (όπου και διέμεναν, όπως αποκαλύφθηκε τελικά, οι δύο δράστες που κατονομάστηκαν) 12 άτομα. Οι έντεκα παρέμεναν χθες υπό κράτηση, μαζί με άγνωστο αριθμό ατόμων που προσήχθησαν σε νέες εφόδους. Αυτή τη φορά, τα ονόματα των δραστών δεν διέρρευσαν από τις ΗΠΑ νωρίτερα από ο, τι το θέλησε η αστυνομία, όπως συνέβη μετά την επίθεση στο Μάντσεστερ προκαλώντας ένταση στις αμερικανοβρετανικές σχέσεις. Και ο βρετανικός Τύπος σεβάστηκε την επιθυμία των Αρχών να τα κρατήσουν μυστικά. Από νωρίς, ωστόσο, άρχισε να μεταφέρει καταγγελίες για τον Μπατ: δύο άτομα είχαν προειδοποιήσει τις Αρχές, ακόμα και πριν από δύο χρόνια, για τις εξτρεμιστικές απόψεις του∙ είχε εμφανιστεί πέρυσι σε ένα ντοκιμαντέρ με τον τίτλο «Οι τζιχαντιστές της διπλανής πόρτας» στο Channel 4, ως μέλος μιας ομάδας που είχε εμπλακεί σε αντιπαράθεση με αστυνομικούς λόγω μιας μαύρης σημαίας (παραπέμπει ευθέως στο ISIS) που είχαν ξεδιπλώσει στο Ρίτζεντ’ ς Παρκ του Λονδίνου. Σύμφωνα με τη Σκότλαντ Γιαρντ, ο Μπατ ήταν υποστηρικτής της Αρσεναλ, αλλά και της απαγορευμένης τζιχαντιστικής οργάνωσης al – Muhajiroun.
Η Τερίζα Μέι έξω από το πρωθυπουργικό γραφείο κατήγγειλε τον ισλαμιστικό εξτρεμισμό και χαρακτήρισε την ισλαμιστική ιδεολογία «διαστρέβλωση του Ισλάμ». Είπε πως υπάρχει «μια νέα τάση στην απειλή που αντιμετωπίζουμε» με την τρομοκρατία να γεννάει τρομοκρατία, ενώ δήλωσε ότι πρέπει να υπάρξουν αλλαγές σε τέσσερα μέτωπα: κατ’ αρχάς, όσοι ελκύονται από τον ισλαμιστικό εξτρεμισμό πρέπει να πειστούν πως οι δυτικές αξίες είναι ανώτερες. Δεύτερον, πρέπει να ληφθούν αυστηρότερα μέτρα κατά των «ασφαλών χώρων» στο Ιντερνετ όπου αναπαράγεται ο εξτρεμισμός. Ζήτησε επίσης ανάληψη δράσης εντός των τειχών, εντός των μουσουλμανικών κοινοτήτων. «Υπάρχει, για να είμαστε ειλικρινείς, υπερβολικά μεγάλη ανοχή του εξτρεμισμού στη χώρα μας» δήλωσε και, τέλος, πρότεινε αναθεώρηση της αντιτρομοκρατικής στρατηγικής και νομοθεσίας με βαρύτερες ποινές για ορισμένα εγκλήματα. Η Μέι επιμένει στη γραμμή της «ισχυρής και σταθερής ηγεσίας». Βρίσκεται ωστόσο διαρκώς απολογούμενη.