Σεφέρης, Πόε, Ελύτης μαζί στη σκηνή

Πώς μπορεί να ταιριάξει ένα ποίημα του Ανδρέα Κάλβου με ένα του Μαγιακόφσκι πάνω στη σκηνή; Μπορούν να συναντηθούν σε θεατρική παράσταση ο Εντγκαρ Αλαν Πόε, ο Ζακ Πρεβέρ, ο Μίλτος Σαχτούρης, ο Σεφέρης και ο Ναπολέων Λαπαθιώτης; Η ομάδα So7 επέλεξε ποιήματα και στίχους χωρίς κανέναν περιορισμό και δημιούργησε την παράσταση «Εκτός ορίων». «Είναι η έβδομη δουλειά με τη Φρόσω Κορρού» λέει o Δημήτρης Κουρούμπαλης, συνιδρυτής της So7, μαζί με τον Κώστα Φιλίππογλου και τη Φρόσω Κορρού. «Διαβάζω ποίηση και σκέφτηκα ότι θα ήταν πολύ ωραίο να ζωντανέψει από το χαρτί πάνω στη σκηνή. Κάποτε η ποίηση απαγγελλόταν και γίνονταν ποιητικές βραδιές. Τώρα απλώς την διαβάζουμε αλλά την φοβόμαστε κιόλας, με την άποψη ότι είναι κάτι σοβαρό, βαρύ και δύσκολο. Οπότε σκέφτηκα ότι θα ήταν πολύ ωραίο να ξαναμπεί η ποίηση στη θεατρική αφήγηση – να την μιλήσουμε. Ομολογώ ότι στην αρχή δυσκολεύτηκα να κάνω θέατρο τους στίχους, αλλά νομίζω ότι το αποτέλεσμα αποδεικνύει ότι όχι απλώς δουλεύει η ποίηση αλλά ότι μας αφορά και δεν περνάει ημέρα από πάνω της».

Οι συντελεστές είχαν στο μυαλό τους την παράσταση «Αυτό που δεν τελειώνει: ελληνική ποίηση του 20ού αιώνα» που ανέβασε το 2003 η Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου σε σκηνοθεσία Στάθη Λιβαθινού. Στην παράσταση εκείνη, εκτός άλλων, η «Θάλασσα» του Ντίνου Χριστιανόπουλου συναντιόταν επί σκηνής με την «Ερωτική πίκρα» του Λαπαθιώτη, τον «Τελευταίο σταθμό» του Σεφέρη και το «Τερατώδες αριστούργημα» του Γιάννη Ρίτσου. Από την άλλη, η So7 δεν θα μπορούσε παρά να βουτήξει στην τεράστια δεξαμενή της παγκόσμιας ποίησης, χωρίς στεγανά και περιορισμούς, ούτε χρονολογικούς, ούτε εθνικούς, ούτε ηθολογικούς.

Η ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΩΝ ΠΟΙΗΜΑΤΩΝ. «Συνέλεξα τους στίχους που ταίριαζαν μεταξύ τους και απέδιδαν το νόημα που ήθελα» συνεχίζει ο Δ. Κουρούμπαλης, ο οποίος υπογράφει τη δραματουργία και τη σκηνοθεσία της παράστασης. «Ως κοινός άξονάς μας πάντως υπήρξε το ποίημα του Μάριου Μαρκίδη “Εκ του αγγλικού”, το οποίο περιγράφει την κατάληψη της πόλης από μια ξένη βίαιη δύναμη και το μακελειό των κατοίκων που τους σκοτώνουν και τους ρίχνουν σε πηγάδια. Αλλά καθώς βουλιάζουν γιατρεύονται γιατί τα νερά είναι ιαματικά («Μα τα νερά έτυχαν ιαματικά κι οι άνθρωποι,/ όλοι τους σχεδόν φουκαράδες ή έμποροι/ καθώς βούλιαζαν σιγά σιγά βρήκαν τον εαυτό τους γιατρεμένο»). Οι τελευταίοι συνεχίζουν να ζουν στον πάτο του πηγαδιού, οπότε αυτό μας δίνει και το περιβάλλον της παράστασης: μια αναμονή για να ξαναβγούν έξω, μια αναμονή που δεν τελειώνει ποτέ. Μέσα από αυτή τη διαδικασία μπόρεσαν να παντρευτούν ετερόκλητα στοιχεία και εποχές, ένας πέρσης ποιητής του 11ου αιώνα με έναν ποιητή του 20ού, μια ποιήτρια με τον Σοφοκλή: μείξεις που αποδεικνύουν ότι η ποίηση είναι ένα μεγάλο, διαρκές, ατελείωτο μέγεθος».

VIDEO MAPPING. «Είναι μια καινούργια θεατρική γλώσσα απέναντι στην οποία ομολογώ ότι και εγώ και η Φρόσω ήμασταν επιφυλακτικοί, αλλά αποδείχθηκε ότι ταίριαζε απόλυτα στην παράσταση. Είναι λοιπόν η δημιουργία σκηνικού περιβάλλοντος με τη δυνατότητα της εικόνας. Ενα περιβάλλον το οποίο αλλάζει και μετατρέπεται, συνοδεύει τη δράση, δεν είναι στατικό, πολλές φορές αλληλεπιδρά με τους ηθοποιούς. Η συνεργασία μας με τον Στάθη Μήτσιο ήταν πολύ γόνιμη, βρήκαμε μια κοινή γραμμή να μιλήσουμε και το αποτέλεσμα βοηθάει να γίνει αντιληπτή αυτή η δύναμη του ποιητικού λόγου».

O ΤΙΤΛΟΣ. «Αναφερόμαστε σε ανθρώπους που τους έχουν βγάλει από τα όριά τους, τους έχουν πετάξει εκτός ορίων και πρέπει να ζήσουν. Ζουν εκτός ορίων με δύο πρόσημα. Εκτός ορίων θλιμμένοι αλλά και εκτός ορίων χαρούμενοι, ερωτευμένοι και αισιόδοξοι».

INFO
Στο Θέατρο Ιλίσια Βολανάκης (Παπαδιαμαντοπούλου 4, Ιλίσια, τηλ. 210-7223.010). Δευτέρα και Τρίτη στις 21.00. Σκηνοθεσία: So7 (Δημήτρης Κουρούμπαλης, Φρόσω Κορρού). Μεταφράσεις – Λογοτεχνική συνεργασία: Γιώργος Μπλάνας. Μουσική – Σχεδιασμός ήχων: Κώστας Ξενόπουλος. Παίζουν: Αγοραστή Αρβανίτη, Λάζαρος Βαρτάνης, Ηλέκτρα Καρτάνου, Μαρία Κωνσταντά, Χρήστος Τσαβλίδης, Σταύρος Τσουμάνης.