«Κάποιοι μπορεί να ποντάρουν στην αστάθεια»

Αλλοτε διευθύντρια της «Ουνιτά» και σήμερα αρθρογράφος της «Ρεπούμπλικα», η Κοντσίτα ντε Γκρεγκόριο προβλέπει ότι θα επικρατήσει το Ναι στο δημοψήφισμα. Αλλά και στην περίπτωση που νικήσει το Οχι λέει, δεν θα συμβεί κάτι δραματικό.

Το «Εκόνομιστ» ψηφίζει Οχι, αλλά οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» περιγράφουν ένα αποκαλυπτικό σενάριο με τις ιταλικές τράπεζες να καταρρέουν και τις επιπτώσεις να είναι εξόχως αρνητικές για τη ζώνη του ευρώ. Θα είναι τόσο δραματική η κατάσταση αν απορριφθεί η συνταγματική μεταρρύθμιση;
Δεν το πιστεύω. Μπορεί κάποιοι ξένοι κερδοσκόποι να ποντάρουν στην αστάθεια της ιταλικής κυβέρνησης για να επωφεληθούν οικονομικά. Αλλά είμαι πεπεισμένη ότι όποιο και να είναι το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, δεν θα συμβεί τίποτε το δραματικό.

Και πάλι στο «Εκόνομιστ» ένα από τα βασικά επιχειρήματα υπέρ του Οχι είναι ότι αν επικρατήσει το Ναι, ο Μπέπε Γκρίλο θα μπορούσε να κυβερνήσει επί πενταετία και με ενισχυμένες εξουσίες, που θα απορρέουν ακριβώς από το αναθεωρημένο Σύνταγμα. Είναι ένας φόβος που συμμερίζεστε;
Η πολιτική αστάθεια είναι παιδί εκλογικών νόμων, οι οποίοι έγιναν από κυβερνήσεις και κόμματα που ήθελαν να προστατεύσουν κυρίως τον εαυτό τους και όχι την κυβερνησιμότητα γενικώς. Δυστυχώς, η πλειοψηφία έβαζε πάντα το συμφέρον της πάνω από το δημόσιο συμφέρον.

Θα λέγατε ότι ο ιταλικός Τύπος κράτησε περισσότερο στάση ουδετερότητας απέναντι στο δημοψήφισμα ή ότι πήρε θέση υπέρ του Ναι ή του Οχι;
Οχι, δεν ήταν ουδέτερη η στάση του. Με λίγες εξαιρέσεις, τα ιταλικά μέσα ενημέρωσης τάχθηκαν κυρίως υπέρ του Ναι. Η γραμμή των μεγάλων εφημερίδων και της δημόσιας τηλεόρασης ήταν φιλοκυβερνητική.

Η Ιταλία, όπως η Ελλάδα, κατηγορείται συχνά για έλλειψη μεταρρυθμιστικής βούλησης. Ενδεχόμενη νίκη του Οχι θα είναι ακόμη μία απόδειξη αυτής της αντίληψης;
Δεν θα έλεγα ότι οι λόγοι του Οχι είναι ένδειξη συντηρητικής βούλησης. Το Οχι δεν εκφράζεται γενικά απέναντι στις μεταρρυθμίσεις αλλά σε αυτή τη συγκεκριμένη μεταρρύθμιση.

Με δεδομένο τον διχασμό της Αριστεράς, πώς βλέπετε την επόμενη ημέρα για το Δημοκρατικό Κόμμα, ειδικά αν επικρατήσει το Οχι; Υπάρχει ένας πολιτικός που θα μπορούσε να ενώσει την Αριστερά στη μετα-Ρέντσι εποχή;
Πιστεύω πως το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, όποιο και να είναι αυτό, δεν θα έχει επιπτώσεις στην κυβέρνηση. Η πρόβλεψή μου λέει ότι θα κερδίσει το Ναι. Αλλά ακόμη και αν επικρατήσει το Οχι, η κυβέρνηση δεν θα είναι υποχρεωμένη να παραιτηθεί όπως έγραψε και ο Εουτζένιο Σκάλφαρι, ιδρυτής της «Ρεπούμπλικα» και υποστηρικτής του Ναι, στο τελευταίο του άρθρο. Οι διαιρέσεις της Αριστεράς επιδεινώθηκαν από μια προεκλογική εκστρατεία που ήταν βίαιη και διχαστική. Οι λόγοι των διαιρέσεων αυτών είναι παλιοί, ανάγονται σε προσωπικές και πολιτικές ιστορίες ηγετών που είναι δύσκολο να συνοψίσει κανείς σε λίγες γραμμές. Οσο για τη μετα-Ρέντσι εποχή, είναι πολύ νωρίς για να πει κανείς οτιδήποτε.