Ο σκωτσέζος κολλητός

Ο ήλιος, ανατέλλοντας από τον Υμηττό, «βλέπει» τον Λευτέρη Κρέτσο στο γραφείο του, στον έκτο όροφο της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, πίσω από το Πάντειο. Η μέρα του αρχίζει στις 06.00 και αν τύχει να πάει στη ΓΓΕΕ κατά τις 09.00 σημαίνει ότι πριν είχε αφιερώσει το τρίωρο αυτό σε διάβασμα σχετικά με το αντικείμενο που έχει αναλάβει.

Από τις 5 Μαρτίου 2015, ως επικεφαλής στη νευραλγική Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης και Επικοινωνίας, ο γέννημα-θρέμμα Αιγαλεώτης Λευτέρης Κρέτσος διαβάζει ευρωπαϊκές νομολογίες και βιβλιογραφία για τα ΜΜΕ, τη διαφήμιση, τις τεχνολογίες ψηφιοποίησης, τις εξελίξεις στον κλάδο αυτής «της σημαντικής πολιτιστικής δημιουργικής βιομηχανίας», όπως την αποκαλεί. Εχει αναδειχθεί σε πρόσωπο των ημερών με τη διαδικασία αδειοδότησης  των καναλιών, η οποία μοιάζει με καυτή πατάτα για την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, την ώρα που η ίδια την έχει μετατρέψει σε παντιέρα κατά της «μιντιακής διαπλοκής», όπως συχνά-πυκνά τονίζουν προβεβλημένα στελέχη της, μηδέ του Λευτέρη Κρέτσου εξαιρουμένου.

Φαίνεται πάντως ότι γύρω από τον γενικό γραμματέα υπάρχει μία σχετική αχλή μυστηρίου. Είναι αρκετοί στην κυβέρνηση, ακόμα και σε υψηλά κλιμάκια, που δεν έχουν εικόνα για τον Κρέτσο. Οι επαφές του με τον Τύπο περιορίζονται αυστηρά στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του. Πάντως, όσοι τον γνωρίζουν κάπως, δημοσιογράφοι, άνθρωποι από τη μείζονα αντιπολίτευση, σύντροφοί του στο κόμμα και τον κυβερνητικό μηχανισμό, δείχνουν, ως άνθρωπο, να τον εκτιμούν. Κάποιοι που τον γνωρίζουν καλύτερα λένε πως έχει το θάρρος της γνώμης του – εντός πλαισίου κομματικής γραμμής, πάντως – και πως δεν είναι διαδρομιστής. Στις αρχές του έτους, για παράδειγμα, είχε τοποθετηθεί διακριτικά αλλά με σαφήνεια στην πρόταση Βούτση για τη σύνθεση του ΕΣΡ, εμφανίζεται να βλέπει με σκεπτικισμό τις εξελίξεις (δηλαδή τις προγραμματικές εξαγγελίες, τη μετεκλογική κωλοτούμπα του ΣΥΡΙΖΑ και το τρίτο Μνημόνιο), ωστόσο είναι ευρωπαϊστής. Δεν θέλει να αναλώνεται σε μικροπολιτικούς διαξιφισμούς και πρόσφατα αντιπαρήλθε τους χαρακτηρισμούς «Μαρούδας του ΣΥΡΙΖΑ» αλλά και «Γεωργαλάς της κυβέρνησης» που του απέδωσαν στελέχη της αντιπολίτευσης, μάλλον λόγω προηγούμενων δηλώσεών του ότι «το τζάμπα πέθανε» αναφορικά με «όσους λειτουργούν κανάλια».

Ο Λευτέρης Κρέτσος δεν είχε προηγούμενη σχέση με το αντικείμενο. Διδάκτωρ εργασιακών σχέσεων ήταν και κατείχε θέση επίκουρου καθηγητή εργασιακών σχέσεων και διαχείρισης ανθρωπίνων πόρων στο Πανεπιστήμιο Γκρίνουιτς του Λονδίνου (Σχολή Οικονομικών Επιστημών, Τμήμα Ανθρωπίνων Πόρων και Οργανωσιακής Συμπεριφοράς). Από το Aegaleo city και το 5ο Λύκειο πέρασε στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου και συνέχισε – με μετεγγραφή ως παιδί οικογενείας χαμηλών εισοδημάτων – στο Πάντειο, στο Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής με καθηγητή τον Σάββα Ρομπόλη. Εκανε διδακτορικό πάνω στην ευελιξία του χρόνου εργασίας – μέσα μάλιστα και από προσωπικές συνεντεύξεις με μετανάστες και πρόσφυγες. Στη συνέχεια εργάστηκε στη ΓΣΕΕ και στο Ευρωπαϊκό Ιδρυμα για τη Βελτίωση των Συνθηκών Διαβίωσης και Εργασίας (ως εκπρόσωπος της Ελλάδας). 

Το 2007 με υποτροφία βρέθηκε στο Αμπερντίν. Στη Σκωτία συναντήθηκε με τον Νίκο Παππά, φοιτητή τότε στη Γλασκώβη και εκεί σφυρηλατήθηκε μια δυνατή φιλία. Αργότερα άρχισε ακαδημαϊκή καριέρα στην Αγγλία (από τρία χρόνια σε Κόβεντρι και Λονδίνο), η οποία έλαβε και διαστάσεις ακαδημαϊκού ακτιβισμού, καθώς συμμετείχε σε ποικίλες συμβουλευτικές δράσεις σχετικές με τη διαμόρφωση πολιτικής στους τομείς των εργασιακών σχέσεων ή των κοινωνικών δικαιωμάτων. Στο μεταξύ προετοίμασε την αναλυτική έκθεση του Αλέξη Τσίπρα στις Βρυξέλλες το 2013, για τις αρνητικές επιπτώσεις των Μνημονίων στην ελληνική οικονομία και κοινωνία, γνωστή και ως Μαύρη Βίβλο των Μνημονίων.

Ανέκαθεν αριστερός – αν τον ρωτήσεις θα πει ότι είναι τροτσκιστής – δεν προσχώρησε στον ΣΥΡΙΖΑ όψιμα, αλλά είχε εμπλοκή με τον χώρο ήδη από τα χρόνια του ΣΥΝ. Δεν ήταν προσχεδιασμένο να βρεθεί στη θέση του γενικού γραμματέα Ενημέρωσης και Επικοινωνίας. Του το ζήτησε ο υπουργός Επικρατείας πριν από περίπου ενάμιση χρόνο. Συχνά αρέσκεται να μιλάει για «πρότζεκτ». Σχεδιάζει και υλοποιεί αρκετά εκ παραλλήλου. Οπως τώρα με την αδειοδότηση των καναλιών, το μητρώο των ηλεκτρονικών ΜΜΕ, το σχέδιο νόμου για τη διαφήμιση και τον σχεδιασμό ηλεκτρονικής πλατφόρμας διάθεσης τηλεοπτικού χρόνου, την αναδιοργάνωση των γραφείων Τύπου στο εξωτερικό, ένα σχέδιο για τον περιφερειακό Τύπο.

Δεν είναι συγκεντρωτικός – το μότο του είναι «δύναμή μου η ομάδα μου». Βέβαια, επειδή σχεδιάζει το επόμενο βήμα πριν ολοκληρώσει το προηγούμενο, η «ομάδα» του τρέχει ακατάπαυστα. Υπηρεσιακοί παράγοντες μιλούν για αθόρυβη και όχι αναποτελεσματική δουλειά. Του πιστώνουν την ανασύνταξη και επανενεργοποίηση της Γραμματείας, η οποία προηγουμένως εμφάνιζε συμπτώματα αδράνειας.

Ως μάνατζερ, τεχνοκράτης της Αριστεράς – αν δεχθούμε ότι υπάρχει τέτοιος όρος – λειτουργεί με πιστοποιήσεις και τεκμήρια απεχθανόμενος τα τσιτάτα. Δέχεται τη γνώση των ειδικών, λέει όμως ότι θέλει να διαμορφώνει και προσωπική εικόνα, μελετώντας ο ίδιος. Θα μπορούσε να πει κάποιος ότι ο Κρέτσος είναι κλεισμένος στο επαγγελματικό καβούκι του. Από τους γύρω του θεωρείται άνθρωπος χαμηλών τόνων, λεπτολόγος, τελειομανής. Δεν κυνηγάει τα φώτα της δημοσιότητας. Πιστεύει ότι δεν είναι στο πλαίσιο εργασίας του. Στο πλαίσιο της εργασίας του είναι, πιστεύει, να προσπαθήσει ώστε η Ελλάδα να αποκτήσει μια υγιή, δημιουργική οπτικοακουστική βιομηχανία, που να γίνει και δυναμικό πεδίο ξένων επενδύσεων. Ποιος δεν θα το ευχόταν.