Προελαύνουν κατά των τζιχαντιστών

Μαχητές που συνδέονται με την κυβέρνηση της Λιβύης, η οποία υποστηρίζεται από τον ΟΗΕ, προελαύνουν κατά μήκος της μεσογειακής ακτής προς τη Σύρτη, το προπύργιο του Ισλαμικού Κράτους. Πρόκειται για την πρώτη μεγάλη επίθεση στην περιοχή αυτή η οποία, από πέρυσι, έχει μετατραπεί στη μεγαλύτερη βάση των τζιχαντιστών εκτός Ιράκ και Συρίας.

Δύο διαφορετικές πολιτοφυλακές προελαύνουν προς τη Σύρτη τις τελευταίες ημέρες, η μία από τα ανατολικά και η άλλη από τα δυτικά, σε συντονισμένες επιθέσεις χάρη στις οποίες έχει περιοριστεί το μήκος της λιβυκής ακτογραμμής που ελέγχει το Ισλαμικό Κράτος από 160 χιλιόμετρα σε 240 χιλιόμετρα. Την Τετάρτη, μάλιστα, μία από τις πολιτοφυλακές ανακοίνωσε ότι κατέλαβε το εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας της Σύρτης, που βρίσκεται μόλις 32 χιλιόμετρα από την πόλη.

Αυτές οι νίκες σημειώνονται σε αραιοκατοικημένες περιοχές και έτσι δεν είναι ξεκάθαρο εάν οι πολιτοφυλακές έχουν τη δύναμη ή την επιθυμία να καταλάβουν τη Σύρτη, η οποία πιστεύεται πως είναι βαριά οχυρωμένη και φιλοξενεί αρκετές χιλιάδες μαχητές. Ομως η προέλαση σημαίνει άλλο ένα πλήγμα για το Ισλαμικό Κράτος, σε μια στιγμή κατά την οποία βρίσκεται ήδη υπό πίεση στη Φαλούτζα του Ιράκ και σε περιοχές της Συρίας.

Αναλυτές και διπλωμάτες προειδοποιούν ότι ενώ η επίθεση αυτή αφορά εκείνο το πρόβλημα το οποίο η Δύση θεωρεί ως το σημαντικότερο στη Λιβύη, δηλαδή τους τζιχαντιστές, διακινδυνεύει παράλληλα να αποσταθεροποιήσει την εύθραυστη ειρηνευτική προσπάθεια υποδαυλίζοντας τη βίαιη αντιπαράθεση μεταξύ αντίπαλων ομάδων. «Μόλις πριν από έναν χρόνο, αυτές οι δύο ένοπλες ομάδες μάχονταν για τον έλεγχο της λεγόμενης “ημισελήνου του πετρελαίου” και αντήλλασσαν ρουκέτες και οβίδες» παρατηρεί ο Φρέντερικ Βεχρέι, ειδικός στη Λιβύη στο Ινστιτούτο Κάρνεγκι, ο οποίος επισκέφθηκε τη χώρα πρόσφατα. «Τώρα επικεντρώνουν σε έναν κοινό εχθρό, όμως ο μεγάλος φόβος είναι το τι θα συμβεί μετά. Μπορεί να στραφούν η μία εναντίον της άλλης».

Τα τελευταία χρόνια η Σύρτη, πατρίδα του ανατραπέντος ηγέτη της Λιβύης Μουαμάρ Καντάφι, απασχολεί ιδιαίτερα τις δυτικές χώρες που ανησυχούν ότι μετατρέπεται σε καταφύγιο για τζιχαντιστές που φεύγουν από το Ιράκ και τη Συρία. Οι τζιχαντιστές έχουν επιβάλει σκληρούς κανόνες σε όσους ζουν στην πόλη όπου υπάρχουν ελλείψεις σε τρόφιμα και φάρμακα και συχνά προχωρούν σε εκτελέσεις και μαστιγώματα.

Μέχρι στιγμής δεν είναι ξεκάθαρο εάν στη διπλή επίθεση στη Σύρτη έχουν παίξει ρόλο ξένες δυνάμεις. Σε βρετανική εφημερίδα την περασμένη εβδομάδα ένας λίβυος οπλαρχηγός δήλωσε πως βρετανικές ειδικές δυνάμεις εξαπέλυσαν πύραυλο που κατέστρεψε φορτηγό του Ισλαμικού Κράτους γεμάτο εκρηκτικά στη διάρκεια μάχης στις αρχές Μαΐου.

Καθώς η επίθεση εξελίσσεται, αρκετοί αναλυτές σημειώνουν τον ρόλο του νέου υπουργού Αμυνας Αλμάχντι αλ Μπαργκάτι στην κυβέρνηση εθνικής ενότητας – προσπαθεί να επιβάλει έναν κεντρικό έλεγχο στις αντίπαλες ένοπλες ομάδες, ώστε να δημιουργηθεί εθνικός στρατός. Ομως τέτοιες προσπάθειες εμποδίζονται από την αντιπαλότητα μεταξύ φυλών καθώς και από προσωπικές αντιπάθειες που έχουν οδηγήσει σε χάος τη Λιβύη μετά την ανατροπή του Καντάφι το 2011.

Οι μυστικές ομάδες της Δύσης
Από τα τέλη του 2015, μικρές ομάδες αμερικανών, βρετανών και γάλλων καταδρομέων έχουν αναπτυχθεί μυστικά σε όλη τη Λιβύη και έρχονται σε επαφή με φιλικές προς τη Δύση λιβυκές πολιτοφυλακές και ένοπλες ομάδες, σε μια προσπάθεια να συγκεντρώσουν πληροφορίες για το Ισλαμικό Κράτος. Τον Φεβρουάριο, το Πεντάγωνο παρουσίασε στον πρόεδρο Ομπάμα ένα πιθανό σχέδιο εκτεταμένων αεροπορικών επιθέσεων στα στρατόπεδα των τζιχαντιστών στη Λιβύη καθώς και στις αποθήκες τους με πολεμοφόδια. Ομως δεν έχει ληφθεί ακόμα καμία απόφαση για μια πιθανή επίθεση καθώς ο Λευκός Οίκος θέλει να δει πώς θα εξελιχθεί η μάχη για την κατάληψη της Σύρτης.