Βλέπουν σημάδια φούσκας στην τουρκική αγορά ακινήτων

Με μια πρώτη ματιά, η αγορά ακινήτων που έχει παρουσιάσει τη μεγαλύτερη άνθηση στον κόσμο δείχνει πολύ λίγα από τα παραδοσιακά σημάδια μιας φούσκας που είναι έτοιμη να σκάσει. Η εξάρτηση από τα στεγαστικά είναι σχετικά χαμηλή, καθώς τα νοικοκυριά στην Τουρκία αποπληρώνουν σε μεγάλο βαθμό τα δάνειά τους. Σε αυτό έχει συμβάλει και η συνεχής αύξηση των τιμών των κατοικιών που παρουσίασαν πέρυσι τη μεγαλύτερη αύξηση από κάθε άλλη χώρα του πλανήτη.

Οι κίνδυνοι όμως έχουν αυξηθεί σημαντικά όσον αφορά τις κατασκευαστικές εταιρείες, καθώς ο κλάδος έχει παρουσιάσει τόσο μεγάλη ανάπτυξη, που συγκρίνεται αναλογικά ακόμη και με αυτόν της Κίνας.

Ο δανεισμός των κατασκευαστικών εταιρειών είναι ο υψηλότερος που έχει καταγραφεί την τελευταία δεκαετία. Είναι ενδεικτικό ότι τα δάνεια των κατασκευαστικών φτάνουν πλέον το 20% όλων των επιχειρηματικών δανείων, σύμφωνα με την ένωση τραπεζών της χώρας. Το τελευταίο διάστημα μάλιστα αυξάνεται συνεχώς ο αριθμός των δανείων αυτών που βρίσκονται σε καθυστέρηση, καθώς τα κόκκινα δάνεια του κλάδου έχουν σχεδόν διπλασιαστεί την τελευταία πενταετία.

Παράλληλα, οι τιμές των ακινήτων στην Τουρκία διπλασιάστηκαν τα τελευταία χρόνια – μόνο μέσα στο 2015 αυξήθηκαν κατά 18%. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να βρεθεί η χώρα στην κορυφή της σχετικής λίστας με τις τιμές των ακινήτων σε όλο τον κόσμο που εκπονεί η Knight Frank. Η ζήτηση έχει αυξηθεί τόσο λόγω αύξησης του πληθυσμού, όσο και λόγω επενδύσεων σε ακίνητα από επενδυτές που προέρχονται από τη Μέση Ανατολή.

«Το πρόβλημα δεν είναι τα στεγαστικά δάνεια. Το πρόβλημα είναι η μόχλευση των κατασκευαστικών» λέει ο Ερκαν Γιουσάλ που είναι αναλυτής της εταιρείας ερευνών Integras με έδρα την Κωνσταντινούπολη.

Για να διατηρήσουν ψηλά τις πωλήσεις τους, οι κατασκευαστικές εταιρείες βοηθούν με κάθε τρόπο τους αγοραστές επιμεριζόμενες μέρος του κόστους της χρηματοδότησης. Για παράδειγμα, σε έργο συνολικής αξίας 1,5 δισ. δολαρίων στην Κωνσταντινούπολη, η κατασκευαστική εταιρεία προσφέρει επιτόκια χρηματοδότησης που βρίσκονται κάτω από τον μέσο όρο της αγοράς. Επίσης ζητά προκαταβολή μόνο 10%, την ώρα που για να λάβει κανείς στεγαστικό δάνειο θα πρέπει να δώσει προκαταβολή τουλάχιστον 25%. Με τον τρόπο αυτόν οι κατασκευαστικές μειώνουν τα κέρδη τους προκειμένου να πουλήσουν περισσότερα ακίνητα.

© Bloomberg News