Κρίσιμο το πρώτο 24ωρο

Περισσότεροι από 900 άνθρωποι εκδήλωσαν τα τελευταία 12 χρόνια την πιο σοβαρή μορφή μηνιγγίτιδας στη χώρα μας, με τα παιδιά ηλικίας έως 4 ετών να πλήττονται περισσότερο από αυτήν – γεγονός που επιβεβαιώνουν και τα πρόσφατα κρούσματα στο Ζεφύρι όπου δύο βρέφη κατέληξαν εξαιτίας της. Μόνο την περίοδο 2004-2014 ο αριθμός των κρουσμάτων μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου ανήλθε σε 863, με τα βρέφη και νήπια ηλικίας έως 4 ετών να αποτελούν την πλειονότητα των ασθενών.

Στην πραγματικότητα, στις ηλικίες έως 4 ετών καταγράφηκαν κατά μέσο όρο 5,64 κρούσματα ανά 100.000 παιδιά ενώ από τα 5 έτη και μετά υπήρχε σημαντική μείωση, με τον αριθμό των κρουσμάτων να φθάνει από 1,55 ανά 100.000 στις ηλικίες 5-14 ετών σε 0,24 ανά 100.000 στις ηλικίες άνω των 25 ετών, σύμφωνα με το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ).

Τα στοιχεία αυτά, σε συνδυασμό με τα συνολικώς έξι κρούσματα μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου που έχουν καταγραφεί εντός του Απριλίου σε Αττική και Ιωάννινα, υπενθυμίζουν σε όλους μας πόσο σημαντικό είναι να ξέρουμε τα ύποπτα συμπτώματα για μηνιγγίτιδα και να σπεύδουμε αμέσως στον γιατρό.

Η υπενθύμιση αυτή συμπίπτει χρονικά με την Παγκόσμια Ημέρα κατά της Μηνιγγίτιδας, η οποία έχει οριστεί την 24η Απριλίου κάθε έτους και φέτος έχει ως θέμα «24 Hours – Time to Act!» (24 ώρες – Ωρα για Δράση), θέλοντας να επιστήσει την προσοχή στο πρώτο 24ωρο από την έναρξη των συμπτωμάτων, το οποίο είναι εξαιρετικά σημαντικό για την επιβίωση των ασθενών. Η μηνιγγιτιδοκοκκική νόσος οφείλεται στο βακτήριο μηνιγγιτιδόκοκκος (Neisseria meningitidis), το οποίο έχει 13 διαφορετικούς τύπους, οι τρεις εκ των οποίων (οι Α, Β και C) προκαλούν στη χώρα μας το 90% των κρουσμάτων της. Από αυτές τις οροομάδες, όπως αποκαλούνται επιστημονικά, μακράν η συχνότερη στη χώρα μας είναι η Β, που ευθύνεται για περισσότερα από τα επτά στα δέκα κρούσματα μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου.

Η μετάδοση

Ο μηνιγγιτιδόκοκκος δεν βρίσκεται ελεύθερος στο περιβάλλον, αλλά υπάρχει στο πίσω μέρος της μύτης και του φάρυγγα ατόμων κάθε ηλικίας, που μπορεί να τον φέρουν επί καιρό δίχως να αρρωστήσουν (φορείς). Υπολογίζεται ότι το περίπου 10% του γενικού πληθυσμού είναι ασυμπτωματικοί φορείς του, με το ποσοστό τους να κυμαίνεται από 2% παιδιά που δεν παρακολουθούν παιδικό σταθμό έως και 24%-37% εφήβους και νεαρούς ενηλίκους, ηλικίας 15-24 ετών.

Κάτω από ορισμένες συνθήκες, οι οποίες δεν έχουν εξακριβωθεί πλήρως, ο μηνιγγιτιδόκοκκος μπορεί να περάσει την άμυνα του οργανισμού και να προκαλέσει μηνιγγίτιδα. Οι μόνοι γνωστοί προδιαθεσικοί παράγοντες είναι ο εξασθενημένος οργανισμός, το στρες, η κούραση και ορισμένες ιώσεις.

Ο μηνιγγιτιδόκοκκος μεταδίδεται με το φτάρνισμα, τον βήχα ή το φιλί και δεν επιβιώνει στο περιβάλλον.

Τα συμπτώματα

Τα πιο χαρακτηριστικά συμπτώματα της μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου είναι πολύ δυνατός πονοκέφαλος, δυσκαμψία στον αυχένα, έντονη καταβολή, πυρετός και διάχυτο δερματικό εξάνθημα (εμφανίζεται στο 40%-70% των περιπτώσεων). Χαρακτηριστικό επίσης σύμπτωμα της μηνιγγιτιδοκοκκικής σηψαιμίας είναι το εξάνθημα που αιμορραγεί.