Ας προστεθεί αυτός εδώ ο αναστεναγμός ανακούφισης στα εκατομμύρια των υπολοίπων, καθώς έχουμε φεστιβάλ. Μπορεί ειδικά για την περίσταση να αλλάζει όνομα – από Ελληνικό το βαφτίζουν Διεθνές -, πλην όμως τη χάρη την έχει. Εχει πάνω απ’ όλα έναν καλλιτεχνικό διευθυντή ο οποίος δεν θέλει να τον φωνάζουν διευθυντή αλλά επιμελητή. Συνεχίζει βέβαια να μην έχει ειδήσεις για τον προϋπολογισμό, τις αναθέσεις έργων, τις αμοιβές τού «όπως-θέλετε-με-αποκαλείτε» και των συνεργατών του.
Πριν και πάνω απ’ όλους ανακουφισμένες πρέπει να αισθάνονται οι συνιστώσες της πρώτη φορά Αριστεράς που χτυπούσαν τα ταμπούρλα για επιστροφή στην «ελληνική» τέχνη, όταν οι φεστιβαλικές δυνάμεις αμύνονταν του ευρωπαϊκού εδάφους. Που κρεμούσαν τον Γιώργο Λούκο στα μανταλάκια για πιρουέτες μοντερνισμού, πληθωρισμό πειραματισμών και μετακλήσεις ξένων καλλιτεχνών. Ή επειδή μαγάρισε το Ηρώδειο με περφόρμανς και ξερό ψωμί. Ιδού λοιπόν: στο κόμπακτ πρόγραμμα της φετινής διοργάνωσης χωράνε μόλις τα άπαντα του Φαμπρ (από 24ωρη παράσταση έως τα ημερολόγιά του) συν η κρατική κάθοδος στην Επίδαυρο.
Ανακούφιση προφανώς αισθάνονται και οι εμπνευστές του πολιτιστικού προγράμματος του ΣΥΡΙΖΑ που παρέλαβαν τέχνη λαού – δεν θα παραδώσουν curator. Πώς το έλεγε εκείνο το ρεφρέν: «Σε αντίθεση με την αγοραία, νεοφιλελεύθερη και ατομικιστική αντίληψη του “μεμονωμένου δημιουργού” (γιατί αυτή μόνο κατοχυρώνει το ιδιοκτησιακό δικαίωμα πάνω στα πολιτισμικά και διανοητικά αγαθά), ο αναπόδραστος συλλογικός και κοινοτικός χαρακτήρας παραγωγής πολιτισμού από τον λαό και για τον λαό συνεπάγεται την αναγκαιότητα μιας πολιτικής που ενθαρρύνει (…) τις συμπράξεις πολυποίκιλων πολιτισμικών ομάδων».
Ηθικά δικαιωμένος με το πρόγραμμα πρέπει να νιώθει και ο πρώην αναπληρωτής υπουργός Πολιτισμού Νίκος Ξυδάκης, αν ενθυμείσθε: «Θέλω να επιστήσω την προσοχή των καλλιτεχνών για να θέσουν ζητήματα που εξαφάνισε ο μοντερνισμός: την αναπαράσταση, την αφήγηση και το κάλλος. Μπορείτε να σχεδιάσετε κάτι που να το καταλαβαίνει η μάνα σας και ο κάθε αμύητος ώστε να μη χρειάζεται τα συνοδευτικά κείμενα του κάθε παρατρεχάμενου επιμελητή;».
Τέλος πάντων, πώς τον λένε στο Βέλγιο τον επιμελητή που εμείς εδώ τον λέμε curator, αλλά όχι καλλιτεχνικό διευθυντή;