Η κρυφή γοητεία των Σοσιαλιστών

Στο προαύλιο με το άσπρο χαλίκι του Elysee, το προηγούμενο Σάββατο το πρωί, παρελαύνουν οι μαύρες λίμο που μεταφέρουν τους ηγέτες των σοσιαλδημοκρατικών ευρωπαϊκών κομμάτων. Στα σκαλιά του ιστορικού κτιρίου της γαλλικής προεδρίας περιμένει υπομονετικά ο Φρανσουά Ολάντ που υποδέχεται έναν έναν τους Σοσιαλιστές καλεσμένους του. Τελευταίος φθάνει o Αλέξης Τσίπρας, ο γκεστ σταρ (παρατηρητής) της συνάντησης, που τυγχάνει θερμού εναγκαλισμού αλλά και ασπασμού από τον γάλλο πρόεδρο.

Τα επόμενα λεπτά, γύρω από ένα μεγάλο τραπέζι τοποθετούνται πρωθυπουργοί και αρχηγοί κομμάτων, με τον Τσίπρα να παίρνει θέση στο κέντρο απέναντι από τον Βαλς και αριστερά του Ματέο Ρέντσι. Ο Ιταλός, έχοντας αναπτύξει εσχάτως μεγάλη οικειότητα με τον Ολάντ κυρίως λόγω της πολιτικής τους σύμπλευσης, δεν διστάζει να τρολάρει: «Αριστερά μου βάλατε τον Αλέξη; Δεν πειράζει, το έχω συνηθίσει, αριστερά μου κάθεται και στις Συνόδους Κορυφής». Ο μαλτέζος πρωθυπουργός Τζόζεφ Μούσκατ παίρνει πάσα και συμβουλεύει τους παρακαθημένους: «Μην αρχίσουμε τώρα να διαφωνούμε μεταξύ μας και τρομάξει ο Αλέξης και δεν μας ξαναέρθει».

Ο Ολάντ απλώς χαμογελούσε. Αλλωστε, η παρουσία του έλληνα Πρωθυπουργού σε μια συνάντηση των ηγετών των ευρωπαϊκών σοσιαλδημοκρατικών κομμάτων που μετέχουν σε κυβερνήσεις, επί της ουσίας δεν ενόχλησε κανέναν από τους παρευρισκομένους.

Η ώθηση του Ολάντ

Ο γάλλος πρόεδρος σπρώχνει σταθερά τον Τσίπρα, ως ηγέτη ενός αριστερού ριζοσπαστικού κόμματος, προς τον χώρο της σοσιαλδημοκρατίας, γνωρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο ενισχύεται η δύναμη των Σοσιαλιστών σε μια Ευρώπη που, κακά τα ψέματα, παραμένει συντηρητική. Συγχρόνως όμως επιθυμεί να εξασφαλίσει και προσωπικά πολιτικά οφέλη από τη «φιλία» του με τον Τσίπρα.

Ο γάλλος πρόεδρος ήταν ο πρώτος ηγέτης που επισκέφθηκε την Αθήνα έναν μήνα μετά τις εκλογές του Σεπτεμβρίου για να στηρίξει τη νεοεκλεγμένη κυβέρνηση Τσίπρα στην υλοποίηση του τρίτου Μνημονίου, χαρακτηρίζοντας αδιανόητο να χάνουν οι άνθρωποι τα σπίτια τους από κόκκινα δάνεια. Ολοι θυμούνται τον καταλυτικό ρόλο της Γαλλίας στη διαδικασία προς τη συμφωνία του καλοκαιριού, με τεχνοκράτες του γαλλικού υπουργείου Οικονομικών να συμμετέχουν κρυφά στην εκπόνηση του Μνημονίου.

Ο Ολάντ θεωρεί ότι ο Τσίπρας έχει ερείσματα σε μεγάλο κομμάτι των ευρωπαίων προοδευτικών ψηφοφόρων. Η πρωτοβουλία του να προκηρύξει δημοψήφισμα δεν ερμηνεύθηκε απ’ όλους στην Ευρώπη ως απονενοημένο διάβημα αλλά ως μια επαναστατική κίνηση κόντρα στο συντηρητικό κατεστημένο. Ενδεχομένως το ειδικό βάρος του Τσίπρα στα ευρωπαϊκά σαλόνια είναι μεγαλύτερο από αυτό στο εσωτερικό της χώρας. Οι συμβολισμοί της παρουσίας του Αλέξη Τσίπρα στο Elysee ήταν πολλοί για τον γάλλο πρόεδρο, ο οποίος έχει μπροστά του μια δύσκολη προεδρική εκλογή. Στη Γαλλία κάποιοι προβλέπουν ότι ο Ολάντ είναι ήδη ο χαμένος του 2017 και ότι θα δυσκολευτεί να πάρει ακόμη και το χρίσμα από το κόμμα των Σοσιαλιστών. Ομως, αγκαλιάζοντας τον Τσίπρα, ο Ολάντ έχει το βλέμμα του στραμμένο στους αριστερούς ψηφοφόρους της χώρας του, εκείνους που έχουν βγει στους δρόμους διαδηλώνοντας για την περίφημη εργασιακή μεταρρύθμιση (νομοσχέδιο El Khomri). Πρόκειται για το νομοσχέδιο που ο ίδιος ο Τσίπρας λίγες ώρες πριν ενώπιον της γαλλικής και όχι μόνο Αριστεράς επέκρινε σφόδρα σχολιάζοντας πως οδηγεί σε εργασιακό μεσαίωνα. «Σε κάθε περίπτωση, δεν ενισχύει την ανταγωνιστικότητα των οικονομικών μας. Αν ήταν έτσι, το Μπανγκλαντές θα είχε την καλύτερη οικονομία στον κόσμο» είπε στο αριστερό κοινό του παραπέμποντας στην ελληνική περίπτωση.

Τα οφέλη του Τσίπρα

Ομοίως ο Τσίπρας προχωρώντας αγκαζέ με τον Ολάντ θεωρεί ότι μπορεί να μπει στον προθάλαμο της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας και να πατάει με ευκολία σε δύο πολιτικές βάρκες. Ο έλληνας Πρωθυπουργός δεν έχει σκεφτεί να εγκαταλείψει το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς όπου ανήκει ο ΣΥΡΙΖΑ και ο ίδιος είναι αντιπρόεδρος. Ως ο μόνος αριστερός Πρωθυπουργός γνωρίζει ότι μπορεί να αξιοποιήσει πολιτικά αυτήν του την ιδιότητα και να επηρεάζει ακόμη και τις εξελίξεις. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Σάντσες μόλις προχθές του ζήτησε στο περιθώριο της συνεδρίασης του ΕΣΚ στις Βρυξέλλες, όπου ο Αλέξης Τσίπρας συμμετείχε για πρώτη φορά ως παρατηρητής, να μεσολαβήσει προς τον Πάμπλο Ιγκλέσιας για να συγκροτήσουν κυβέρνηση στην Ισπανία. Ομως, ταυτόχρονα, θέλει να διατηρεί ανοιχτές τις γέφυρες επικοινωνίας με τους Σοσιαλιστές και Δημοκράτες, τη στήριξη των οποίων επιζητεί άλλωστε και στις Συνόδους Κορυφής. Το Μέγαρο Μαξίμου στη Σύνοδο – θρίλερ του Φεβρουαρίου, όπου εκ παραλλήλου με το Προσφυγικό συζητούνταν και το Brexit, άφησε να διαρρεύσει η στήριξη των Σοσιαλιστών στην πρόθεση Τσίπρα να προβάλει βέτο στα κείμενα των αποφάσεων, χωρίς αυτό να έχει διαψευσθεί από την πλευρά τους.

Ο Αλέξης Τσίπρας και ο ΣΥΡΙΖΑ φλερτάρουν με την ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία χτίζοντας αναγκαίες συμμαχίες που διευκολύνουν την προσβασιμότητα της κυβέρνησης στο εξωτερικό. Την ίδια ώρα, οι σχέσεις με την εγχώρια σοσιαλδημοκρατία παραμένουν στάσιμες διαψεύδοντας όσους επιμένουν ότι ο επόμενος κυβερνητικός εταίρος του ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε να είναι το ΠΑΣΟΚ της Γεννηματά.