Η Ευρώπη φλερτάρει και με την κατάργηση των μετρητών

Τα χαρτονομίσματα που είναι γνωστά ως «Μπιν Λάντεν» κινδυνεύουν να εξαφανιστούν. Δεν πρόκειται φυσικά για τον πρώην ηγέτη της Αλ Κάιντα, αλλά για τα χαρτονομίσματα των 500 ευρώ – όπως είναι γνωστά σε ορισμένους κύκλους. Οι απλοί πολίτες τα βλέπουν σπάνια, ενώ οι Αρχές της ευρωζώνης υποψιάζονται ότι πολλά από αυτά χρησιμοποιούνται σε εγκληματικές και τρομοκρατικές δραστηριότητες. Οι φόβοι αυτοί έχουν κάνει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να εξετάζει να καταργήσει τώρα το χαρτονόμισμα του ενιαίου νομίσματος με τη μεγαλύτερη αξία.

Μια τέτοια κίνηση εκτιμάται ότι δεν θα αλλάξει καταλυτικά τις συναλλαγές, αλλά συμπίπτει με τις γενικότερες προσπάθειες ευρωπαϊκών κυβερνήσεων να περιορίσουν τη χρήση των μετρητών. Οι φήμες αυτές μάλιστα έχουν προκαλέσει ανησυχία στο κοινό που φοβάται ότι οι γραφειοκράτες μπορεί να συνωμοτούν για να καταργήσουν εντελώς το ρευστό.

Στην περίπτωση κατάργησης των μετρητών, βέβαια, το έργο των κεντρικών τραπεζών δεν θα είναι καθόλου εύκολο καθώς μπορεί να στρέψουν πολλούς σε άλλες μορφές πληρωμών που δεν ελέγχονται από το κράτος, όπως είναι το ηλεκτρονικό νόμισμα Bitcoin.

Αν αναλογιστούμε βέβαια ότι τα μετρητά που βρίσκονται σε κυκλοφορία έχουν φτάσει αισίως σε αξία τα 1,06 τρισ. ευρώ, όπως δείχνουν τα πιο πρόσφατα στοιχεία του Ιανουαρίου, η θεωρία ότι μπορεί μια μέρα να έχουν αποσυρθεί όλα από την κυκλοφορία μοιάζει να είναι περίεργη. Τα χαρτονομίσματα των 500 ευρώ αντιπροσωπεύουν το 29% της αξίας όλων των χαρτονομισμάτων του ενιαίου νομίσματος που βρίσκονται σε κυκλοφορία, με την αξία τους να υπολογίζεται σε 306 δισ. ευρώ. Επομένως, εάν η ΕΚΤ παρέμβει και τα καταργήσει, θα υπάρξει μεγάλη αλλαγή όσον αφορά τη διαθεσιμότητα ρευστού. Προς το παρόν, μάλιστα, δεν είναι ξεκάθαρο τι αξία θα έχουν τα χαρτονομίσματα που θα αντικαταστήσουν αυτά των 500 ευρώ, εάν η ΕΚΤ λάβει τελικά μια τέτοια απόφαση.

Η αβεβαιότητα αυτή από μόνη της ήταν αρκετή για να κάνει τον πρόεδρο της πανίσχυρης Μπούντεσμπανκ και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ Γενς Βάιντμαν να προειδοποιήσει ότι το ευρώ μπορεί τελικά να δεχτεί πλήγμα εμπιστοσύνης από τις προσπάθειες αυτές. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι ο περιορισμός των πληρωμών με μετρητά έγινε μείζον θέμα πριν από λίγες ημέρες στη Γερμανία, όταν το υπουργείο Οικονομικών πρότεινε να μπει πλαφόν 5.000 ευρώ για τέτοιες συναλλαγές.

© Bloomberg News