Ο λειψός δικομματισμός

Ενα τοπίο, ακόμη θολό, αλλά σίγουρα πολύ διαφορετικό από αυτό της περασμένης χρονιάς διαγράφεται από τις πρόσφατες δημοσκοπήσεις. Ζητούμενο αποτελεί το πόσο ρευστό είναι και πώς θα σχηματοποιηθεί οριστικά όταν θα προκύψουν εκλογές. Προς το παρόν, πάντως, μετρήσεις – μυστικές ή προς δημοσίευση – διεξάγονται διαρκώς. Τα ποιοτικά χαρακτηριστικά τους σκιαγραφούν την εικόνα ενός πολιτικού σκηνικού που ήδη έχει αρχίσει να αλλάζει.

Οπως για παράδειγμα συμβαίνει στη ΝΔ, η οποία έχει αποκτήσει σημαντική δύναμη. Αλλά και προβάδισμα. Αιτία; Σύμφωνα με πολιτικό αναλυτή που δεν στερείται εμπειρίας ή καλής πληροφόρησης, η πολύ χαμηλή συσπείρωση που καταγράφει ο ΣΥΡΙΖΑ αγγίζει το 55% και ερμηνεύεται ως αποστασιοποίηση τουλάχιστον των μισών ψηφοφόρων του κόμματος.

Αναλόγως συμβάλλει και η απευθείας μετακίνηση ψηφοφόρων από τον ΣΥΡΙΖΑ στη ΝΔ. Αυτή αγγίζει το 8% των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ κατά τις εκλογές του Σεπτεμβρίου και ισοδυναμεί με τρεις ποσοστιαίες μονάδες. Εκτιμάται ωστόσο πως πρόκειται για «επαναπατρισμό» ψηφοφόρων, δηλαδή κόσμο που στις εκλογές του περασμένου Ιανουαρίου ή Σεπτεμβρίου μετακινήθηκε από τη ΝΔ στον ΣΥΡΙΖΑ και τώρα επιστρέφει πίσω. «Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει φτιάξει απέναντί του μια εξαιρετικά μεγάλη αρνητική τοποθέτηση. Οι ουδέτερες τάσεις – ανοχή – έχουν γίνει αρνητικές» αναφέρει το ίδιο πρόσωπο. Υποστηρίζει επίσης ότι σε αυτή την κατεύθυνση συμβάλλουν «από τη μια το παγιωμένο αρνητικό κλίμα (πλειοψηφικό) που μεταδίδεται από την τηλεόραση» και «από την άλλη η επιθετική πολιτική που ασκεί ο ΣΥΡΙΖΑ και τους θέλει όλους απέναντι».

Γαλάζια συσπείρωση. Αντίθετα, η συσπείρωση στη ΝΔ αγγίζει το 90%, όταν στις εκλογές του περασμένου Σεπτεμβρίου άγγιζε το 70-75%. Ο ίδιος αναλυτής επισημαίνει ότι η αξιωματική αντιπολίτευση δεν έχει κέρδη μόνο από την πλευρά της Κουμουνδούρου. Αντλεί ψηφοφόρους και από τη δεξαμενή του Ποταμιού, για το οποίο υπογραμμίζει ότι «είναι ευάλωτο προς όλες τις κατευθύνσεις, καταγράφοντας τις μεγαλύτερες διαρροές», καθώς και από την Ενωση Κεντρώων. Βέβαια το κόμμα του Βασίλη Λεβέντη εμφανίζεται ελαφρώς ενισχυμένο στις δημοσκοπήσεις, όπως και η δημοτικότητα του ίδιου. Ωστόσο, ο πολιτικός αναλυτής εκτιμά ότι «το κόμμα εξακολουθεί να μην έχει ραχοκοκαλιά, δηλαδή είναι ευάλωτο και τα ποσοστά του ευμετάβλητα».

Από τα κόμματα του λεγόμενου και ως «ενδιάμεσου» χώρου, το ΠΑΣΟΚ διατηρεί ταυτότητα, τονίζει ο αναλυτής. Τι σημαίνει αυτό; Οτι διατηρεί τους παραδοσιακούς ψηφοφόρους του.

Οι ωφελημένοι. Οι δύο ωφελημένοι, σύμφωνα με την ίδια πηγή, είναι το ΚΚΕ και η Χρυσή Αυγή. Εμφανίζουν υψηλότατη συσπείρωση πάνω από 80%, γεγονός που καταδεικνύει τον πολωμένο πολυκομματισμό του σημερινού πολιτικού συστήματος με δύο πόλους εξαιρετικά συμπαγείς. «Στα δύο άκρα του υπάρχουν δύο αρνητικοί πόλοι που δεν θέλουν να συνεργαστούν με κανέναν. Αυτοί, αντί να αδυνατίζουν, ισχυροποιούνται» λέει.

Σύμφωνα με άλλον πολιτικό επιστήμονα, το ΚΚΕ εμφανίζεται ακόμα πιο ενισχυμένο διότι αποσπά «όλη την εξ αριστερών αμφισβήτηση προς τον ΣΥΡΙΖΑ». Ο ίδιος επισημαίνει πως θα πρέπει να παρακολουθηθεί το ενδεχόμενο η Ζωή Κωνσταντοπούλου να δημιουργήσει δικό της πολιτικό φορέα. Κι αυτό επειδή, όπως εξηγεί, υπάρχει σχετικό ενδιαφέρον προς το πρόσωπό της και σε ένα τέτοιο εγχείρημα δεν αποκλείεται να συγκέντρωνε επίσης ένα κομμάτι των δυσαρεστημένων αριστερών ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ.

Αλέξης, όπως Γιώργος; Η ίδια γραμμή πληροφόρησης παραλληλίζει την αριθμητική πορεία της κυβέρνησης του Αλέξη Τσίπρα με αυτήν της κυβέρνησης του Γιώργου Παπανδρέου. Οπως υπογραμμίζει, η αποσυσπείρωση του ΣΥΡΙΖΑ έχει προέλθει από πολλές και διαφορετικές μεταξύ τους κοινωνικές ομάδες – μεσαία τάξη, άνεργοι, αγρότες. Αυτές που δεν έπεισε η πολιτική στρατηγική τού «κουνάω το δάχτυλο σε όλους, αλλά στα ουσιαστικά προβλήματα της κοινωνίας και στην οικονομική αβεβαιότητα δεν δίνω λύση». Εκτός των άλλων, συμπληρώνει το ίδιο πρόσωπο, ο ΣΥΡΙΖΑ είναι αντιμέτωπος με μια διπλή και αντίρροπη αμφισβήτηση στο εσωτερικό του, την αριστερόστροφη και την κεντρόστροφη.

«Για όλα αυτά, μέχρι τώρα, παρατηρείται στις μετρήσεις ένας λειψός δικομματισμός. Ο πρώτος πόλος είναι η ΝΔ, η οποία μετά τη νίκη Μητσοτάκη εισπράττει απευθείας μετακινήσεις από πολίτες του μεταρρυθμιστικού χώρου, ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ αλλά και πιστούς της αποχής. Ο δεύτερος πόλος είναι η κυβέρνηση, της οποίας οι δυνάμεις δεν είναι ακόμα γνωστές. Είναι το υπόλοιπο κομμάτι της κοινωνίας που ψάχνει να βρει πώς θα διαταχθεί» συμπληρώνει.