Γιατί δεν μας προστατεύουν όλους τα βιβλία από το Αλτσχάιμερ

Τον λόγο για τον οποίο πολλοί άνθρωποι εκδηλώνουν νόσο Αλτσχάιμερ παρ’ ότι μία ζωή «βασάνιζαν» το μυαλό τους πιστεύουν ότι βρήκαν αμερικανοί επιστήμονες.

Εξετάζοντας 393 εθελοντές χωρίς άνοια, ηλικίας άνω των 70 ετών, ανακάλυψαν πως τα σταυρόλεξα, τα δύσκολα μαθηματικά και οι κάθε είδους απαιτητικές δραστηριότητες δρούσαν προστατευτικά κυρίως σε όσους ήσαν φορείς ενός γονιδίου που σχετίζεται με τη νόσο.

Οι εθελοντές δίχως αυτό το γονίδιο δεν φάνηκε να προστατεύονται ιδιαίτερα, γράφουν στην επιθεώρηση «Neurology».

Το εύρημα αυτό μπορεί επίσης να εξηγεί γιατί ήταν αντικρουόμενα τα ευρήματα των έως τώρα μελετών για τα οφέλη των απαιτητικών δραστηριοτήτων στη μνήμη και τις άλλες νοητικές λειτουργίες.

Η νόσος Αλτσχάιμερ αρχίζει δεκαετίες πριν εκδηλωθεί και το χαρακτηριστικό εύρημά της στις μαγνητικές τομογραφίες είναι συσσωρεύσεις μιας παθολογικής πρωτεΐνης που λέγεται βήτα-αμυλοειδές.

Στο πλαίσιο της νέας μελέτης, οι εθελοντές χωρίσθηκαν σε τέσσερις ομάδες, αναλόγως με το μορφωτικό επίπεδό τους, τον βαθμό εξάσκησης του μυαλού τους και το αν ήσαν φορείς του γονιδίου ApoE4 το οποίο αυξάνει σημαντικά (κατά τουλάχιστον τρεις φορές) τον κίνδυνο εκδήλωσης Αλτσχάιμερ.

Στη συνέχεια, υποβλήθηκαν σε μαγνητικές τομογραφίες εγκεφάλου, τα ευρήματα των οποίων συγκρίθηκαν με τις προαναφερθείσες παραμέτρους.

Όπως διαπίστωσα οι ερευνητές, όσοι εθελοντές έφεραν το ApoE4, είχαν περάσει τουλάχιστον 14 χρόνια στα θρανία και φρόντιζαν να διατηρούν δραστήριο το μυαλό τους στην μέση ηλικία, είχαν χαμηλότερα επίπεδα βήτα-αμυλοειδούς απ’ ό,τι οι συνομήλικοί τους οι οποίοι δεν έφεραν το γονίδιο.

Σε όλους τους άλλους εθελοντές όμως, το μορφωτικό επίπεδο, το επάγγελμα και η εξάσκηση του μυαλού με σταυρόλεξα, κουΐζ κ.λπ. δεν φάνηκε να ασκεί κάποια ιδιαίτερη προστατευτική δράση έναντι της συσσώρευσης του βήτα-αμυλοειδούς.

Πόσοι ήταν οι φορείς του γονιδίου; Στο συγκεκριμένο δείγμα το 20% των εθελοντών, δηλαδή περίπου όσοι και στον γενικό πληθυσμό.

Τα ευρήματα αυτά δεν σημαίνουν πως πρέπει κανείς να σταματήσει να «γυμνάζει» το μυαλό του, έσπευσαν να διευκρινίσουν οι ερευνητές από την Κλινική Μάγιο, στο Ρότσεστερ της Μινεσότα.

Ει μη τι άλλο, λένε, κι αν ακόμα οι δραστηριότητες αυτές δεν αποτρέψουν τελικά το Αλτσχάιμερ, στο μεσοδιάστημα θα έχουν καθυστερήσει τα σχετιζόμενα με την ηλικία προβλήματα μνήμης και σκέψης.