«Θα πάρω μαζί μου παραπάνω από ένα πουκάμισο στις Βρυξέλλες», εξηγούσε στο Βερολίνο σύμβουλος της Μέρκελ που συνοδεύει την καγκελάριο στο Συμβούλιο της ΕΕ. Η Σύνοδος Κορυφής θα διαρκέσει όσο χρειαστεί εξαιτίας της διαπραγμάτευσης με τη Μεγάλη Βρετανία. Η πρόταση του προέδρου του Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ χαρακτηρίστηκε από την καγκελάριο «καλή βάση διαπραγμάτευσης», αλλά δεδομένου ότι ήρθε στις αρχές του μήνα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, ο χρόνος ήταν λίγος και υπάρχουν αρκετά σημεία που χρήζουν εντατικής διαβούλευσης.
Εκείνο όμως που κρίνει και το μέλλον της καγκελαρίου είναι η προσφυγική κρίση. «Το δίλημμα που πρέπει να απαντήσει η ΕΕ είναι αν θα προχωρήσει στην εφαρμογή της ατζέντας ΕΕ – Τουρκίας για να φτάσουμε στη νόμιμη μετανάστευση ή θα ακολουθήσουμε εκείνους που ζητούν κλείσιμο των συνόρων της Ελλάδας, με όλες τις συνέπειες που μπορεί να έχει για την Ελλάδα και την ΕΕ», είπε η Μέρκελ μιλώντας στην Μπούντεσταγκ.
Η ίδια συνεχίζει να δίνει τη μάχη της ευρωπαϊκής λύσης. Οχι, δεν εξετάζονται οικονομικές κυρώσεις για τις χώρες του Βίζεγκραντ που προωθούν κλείσιμο συνόρων, εξήγησε πηγή της καγκελαρίας, αμφισβητώντας ευθέως τη βάση των επιχειρημάτων τους. «Τα αίτια για τη φυγή των προσφύγων δεν βρίσκονται στην Ελλάδα ούτε στην Τουρκία», τόνισε η ίδια πηγή.
Η Μέρκελ, που πιέζεται και από το εξωτερικό και στο εσωτερικό, κατέβασε χθες τον πήχη των προσδοκιών από τη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ. Δεν αναμένονται αποφάσεις ούτε πρόκειται να συζητηθούν ποσοστώσεις για τη μετεγκατάσταση προσφύγων από την Ελλάδα. Οι 28 θα περιοριστούν σε έναν απολογισμό για τα μέτρα που έχουν ληφθεί μέχρι τώρα και την εφαρμογή της συμφωνίας ΕΕ – Τουρκίας.
Το Συμβούλιο θα ενημερωθεί για την πορεία των κέντρων καταγραφής (hotspots) στην Ελλάδα, όπως επίσης για την αποστολή του ΝΑΤΟ στο Αιγαίο για την επιτήρηση των θαλάσσιων συνόρων Ελλάδας – Τουρκίας. Η καγκελάριος Μέρκελ είχε θέσει ζήτημα ενεργοποίησης του ΝΑΤΟ ήδη από τις αρχές φθινοπώρου όταν χαρακτήριζε ανεπίτρεπτη την κατάσταση με τα κυκλώματα διακινητών στο Αιγαίο στα θαλάσσια σύνορα δύο χωρών – μελών του ΝΑΤΟ. Μιλώντας χθες στη γερμανική Βουλή αναγνώρισε τα προβλήματα του εγχειρήματος λέγοντας ότι η ΕΕ «πρέπει να μάθει να προστατεύει θαλάσσια σύνορα που είναι πολύ δυσκολότερο απ’ ό,τι η φύλαξη των χερσαίων συνόρων». Το Βερολίνο πάντως είναι ικανοποιημένο που η νατοϊκή αποστολή προχώρησε πολύ γρήγορα, μολονότι μένουν ακόμη αδιευκρίνιστα ζητήματα νυχτερινής παρακολούθησης, σημείωσε χθες υψηλόβαθμη πηγή της καγκελαρίας. Σημαντικό θεωρείται ότι θα υπάρχει συνεργασία της νατοϊκής δύναμης με τις ακτοφυλακές Ελλάδας και κυρίως Τουρκίας, καθώς και με τη Frontex στο πλαίσιο της δράσης Poseidon.
Η μεγαλύτερη επιτυχία για τη Μέρκελ θα ήταν να μειωθεί και να σταθεροποιηθεί σε χαμηλά επίπεδα ο αριθμός των προσφύγων που περνούν στην Ελλάδα. Σ’ αυτό θα συμβάλει και η συμφωνία Ελλάδας – Τουρκίας για την επαναπροώθηση μεταναστών στην Τουρκία. Η συμφωνία αυτή «έχει πολλά γραφειοκρατικά εμπόδια που πρέπει να αρθούν», είπε η καγκελάριος στη Βουλή. Βασική προϋπόθεση για την ταχεία επαναπροώθηση είναι η Ελλάδα να χαρακτηρίσει ασφαλή τρίτη χώρα την Τουρκία. Αλλά και τότε θα πρέπει να εξετάζεται κάθε περίπτωση χωριστά, ενώ θα πρέπει να διευκρινιστούν και λεπτά ζητήματα όπως η τύχη των Κούρδων της Συρίας τους οποίους αντιμάχεται σήμερα η Τουρκία.