Το υπαρξιακό δίλημμα της αντιπολίτευσης

Να ψηφίσουν το νέο Ασφαλιστικό προκειμένου να τηρήσουν «στάση ευθύνης» – ακόμα κι αν ελλοχεύει ο κίνδυνος να δυσαρεστήσουν μερίδα ψηφοφόρων τους, όπως για παράδειγμα συνέβη με Το Ποτάμι στο τρίτο Μνημόνιο; Ή να το καταψηφίσουν, πλησιάζοντας περισσότερο στον ΣΥΡΙΖΑ της περιόδου τού «όχι σε όλα» (2012 – 2014) που με κάθε ευκαιρία παρουσιάζει το ΠΑΣΟΚ ως παράδειγμα εθνικής ανευθυνότητας και, επομένως, προς αποφυγή; Το δίλημμα παραπέμπει περισσότερο στο σαιξπηρικό ερώτημα του Αμλετ «να ζει κανείς ή να μη ζει» αφού αποκτά χαρακτήρα ζωτικής σημασίας για τα δύο κόμματα της αντιπολίτευσης που κινούνται στον χώρο του Κέντρου και της Κεντροαριστεράς. Κι αυτό επειδή οι δύο προαναφερθείσες επιλογές, εκτός του ότι επιδέχονται πολλές ερμηνείες, ενέχουν και μεγάλο ρίσκο. Γι’ αυτό η στρατηγική για το πρώτο, κρίσιμο, νομοσχέδιο του 2016 σχεδιάζεται από καιρό σε Χαριλάου Τρικούπη και Σεβαστουπόλεως.

Στο ΠΑΣΟΚ η κινητικότητα είναι μεγάλη με ευρύτατες συσκέψεις και συναντήσεις με κοινωνικούς φορείς. Η απόφαση όμως είναι ομόφωνη και κατηγορηματικά αρνητική: δεν θα στηρίξει την ασφαλιστική μεταρρύθμιση, δεδομένου πως ούτε θέλει ούτε πιστεύει στη μείωση συντάξεων και στην αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών. Αυτά αξιολογούνται ως αντιαναπτυξιακά μέτρα που παρέχουν διπλό κίνητρο για φοροδιαφυγή και επιτίθενται κατά της μεσαίας τάξης, προβλέποντας ελαφρύνσεις μόνο σε μικροσυνταξιούχους. Υψηλόβαθμο στέλεχος με πρωταγωνιστικό ρόλο στις εργασίες του κόμματος υπενθυμίζει ότι από την ψήφιση του τρίτου Μνημονίου η Φώφη Γεννηματά είχε ξεκαθαρίσει πως δεν δίνει «λευκή επιταγή» στον Αλέξη Τσίπρα και το κόμμα θα ψηφίζει μόνο όπου συμφωνεί. Η συγκεκριμένη δέσμευση επιβεβαιώθηκε τόσο στην τροπολογία για την κατασκευή τζαμιού όσο στην ιθαγένεια και στην επέκταση του συμφώνου συμβίωσης στα ομόφυλα ζευγάρια. Μάλιστα, όπως υποστηρίζει η πρώην υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης Εύη Χριστοφιλοπούλου – απαντώντας εμμέσως πλην σαφώς στο κάλεσμα της κυβερνητικής εκπροσώπου Ολγας Γεροβασίλη για «έναν εποικοδομητικό και εθνικής σημασίας διάλογο» -, το ΠΑΣΟΚ ζήτησε τις θέσεις του υπουργού Εργασίας ήδη από τις προγραμματικές δηλώσεις της κυβέρνησης τον περασμένο Σεπτέμβριο προκειμένου να γίνει διάλογος, ενώ από τα μέσα Νοεμβρίου έχει καταθέσει τη δική του πρόταση.

Σε αυτήν προβλέπεται η επίσπευση της εφαρμογής του νόμου Λοβέρδου – Κουτρουμάνη το 2020 αντί για το 2035 για τους νέους συνταξιούχους αλλά και η άντληση μέρους των εσόδων από τις αποκρατικοποιήσεις υπέρ του Ασφαλιστικού. «Εμείς έχουμε αντιπρόταση. Κι εκείνοι, επειδή έχουν μια αντιπολίτευση που δεν ουρλιάζει, μπορούν ένα μέρος των εσόδων των αποκρατικοποιήσεων να το βάλουν ως άμεση χρηματοδότηση για το Ασφαλιστικό» τονίζει η Χριστοφιλοπούλου, χαρακτηρίζοντας «την περιοδεία Κατρούγκαλου (συναντήσεις με τους πολιτικούς αρχηγούς) επικοινωνιακό παιχνίδι χωρίς ουσιαστικό διάλογο». Επίσης υπογραμμίζει ότι «δεν μπορεί η κυβέρνηση να μας λοιδορεί και να μας συκοφαντεί και να περιμένει ότι θα έχει τη στήριξή μας!».

  

«ΟΧΙ» ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΡΟΝ. Το Ποτάμι, με τις έως τώρα διαμορφούμενες συνθήκες, προσανατολίζεται στην καταψήφιση του ασφαλιστικού νομοσχεδίου για δύο λόγους: την ουσία της ασφαλιστικής μεταρρύθμισης και την πολιτική διαχείριση. Αυτό βέβαια υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα αλλάξει δραματικά το πολιτικό κλίμα και οι νέες διαπραγματεύσεις με τους δανειστές δεν θα θέσουν εκ νέου υπό αμφισβήτηση την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας. Η άρνηση του Σταύρου Θεοδωράκη και των συνεργατών του να στηρίξουν το νομοσχέδιο δεν έγκειται, όπως υπογραμμίζεται, στον φόβο ανάληψης του πολιτικού κόστους αλλά στο λάθος του νόμου. Αναγνωρίζουν δηλαδή ότι το ασφαλιστικό σύστημα χρειάζεται να μεταρρυθμιστεί. Ωστόσο προς το παρόν δεν διατίθενται να δώσουν χείρα βοηθείας στην κυβέρνηση, αφού εκτιμούν ότι η μεταρρύθμιση έχει επιβραδυνθεί οικονομικά από τις επιλογές των ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ και τη μεγάλη καθυστέρηση που επέδειξαν το πρώτο διάστημα της διακυβέρνησής τους.

Ανεξάρτητα πάντως αν ΠΑΣΟΚ και Ποτάμι επιμείνουν μέχρι τέλους στις αρνήσεις τους, οι περισσότερες εκτιμήσεις στις συζητήσεις στους διαδρόμους της Βουλής βλέπουν την ψήφιση του Ασφαλιστικού ηπιότερη από τις αρχικές προβλέψεις, με περισσότερες απώλειες για την κυβέρνηση στην κοινωνία από ό,τι στην Ολομέλεια. Οπως χαρακτηριστικά λέγεται, αν οι δανειστές δεν επιφέρουν δραματικές αλλαγές, το νομοσχέδιο «θα καταφέρει να ψηφιστεί από τη συμπολίτευση».

«Συνέχεια του λάθους»
«Το νομοσχέδιο βρίθει λαθών που αν προσμετρηθούν στη μεγάλη καθυστέρηση και τη μη εφαρμογή του προηγούμενου νόμου οδηγούν σε συνέχεια του λάθους» τονίζει η Αθηνά Δρέττα, στέλεχος του Ποταμιού που στο παρελθόν έχει διατελέσει γενική γραμματέας στο υπουργείο Εργασίας.