Ενας Πρόεδρος (διεθνής) παράγοντας

Αν ζητάς δίκαιη αντιμετώπιση, δεν πρέπει να ασχοληθείς με την πολιτική. Τη φράση του βρετανού πρωθυπουργού Τζον Μέιτζορ σιγοψιθυρίζει συχνά ο Προκόπης Παυλόπουλος. Αφορμή και τα πρόσφατα φαρμακερά σχόλια που ακούστηκαν για την πρωτοβουλία του να συναντηθεί με τον Μάριο Ντράγκι στη Φρανκφούρτη σε λίγες μέρες.

Δεν είναι η πρώτη φορά. Συχνά οι δημόσιες παρεμβάσεις του Προέδρου έχουν ερμηνευτεί ως παρέμβαση στο πολιτικό παιχνίδι. Και, βέβαια, μονίμως επαναλαμβάνονται οι υπαινιγμοί για τον ρόλο της γέφυρας που παίζει ανάμεσα στον Αλέξη Τσίπρα και τον Κώστα Καραμανλή. Ο Παυλόπουλος, εξάλλου, ποτέ δεν προσποιήθηκε ότι δεν διατηρεί ανοιχτό κανάλι με τον Καραμανλή. Αλλά, κυρίως, ποτέ δεν έκρυψε ότι ως Πρόεδρος δεν είναι διατεθειμένος να κάθεται και να ατενίζει τις νεραντζιές από το παράθυρο του γραφείου του.

Σε όσους τον κατηγορούν ότι υπερβαίνει τα όρια του αξιώματός του και του συνταγματικού πλαισίου που το ορίζει ο Παυλόπουλος απαντά και ως συνταγματολόγος και ως Πρόεδρος. Κυρίως υπερασπίζεται τα πεπραγμένα του ως πολιτικό ον. Στην κοσμοθεωρία του ο ρυθμιστικός ρόλος του Προέδρου που προβλέπεται από το Σύνταγμα δεν είναι στάσιμος. Εξαρτάται από τη συγκυρία. Και η σημερινή συγκυρία κρίσης επιβάλλει τον ενεργό ρόλο του Προέδρου – το απέδειξε εξάλλου επαναλαμβάνοντας σχεδόν μονότονα το περασμένο καλοκαίρι ότι «Μένουμε Ευρώπη» – και ανοίγματά του στο εξωτερικό.

   

Η ΘΗΤΕΙΑ ΤΟΥ στο Προεδρικό δεν άρχισε κάτω από τις καλύτερες συνθήκες. Ο ίδιος λέει στους συνομιλητές του ότι αυτές ακριβώς οι συνθήκες ήταν που του επέβαλαν να μη μείνει με σταυρωμένα χέρια. Η σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών που συγκάλεσε την επομένη κιόλας του δημοψηφίσματος και κατέληξε σε κοινό ανακοινωθέν για την παραμονή της χώρας στην ευρωζώνη έγινε κατόπιν συνεννόησης του Προέδρου με τον Φρανσουά Ολάντ. Και αυτή δεν ήταν η μόνη παρασκηνιακή επαφή που είχε ο Παυλόπουλος με ξένους ηγέτες εκείνες τις μέρες.

Υστερα από μια περίοδο φαινομενικής εσωστρέφειας, ο Πρόεδρος κάνει τώρα ευρωπαϊκά και όχι μόνο ανοίγματα που σηματοδοτούν τις προτεραιότητες της χώρας. Δεν είναι τυχαίο που κατά την επίσκεψή του στο Βερολίνο στις 17 και 18 Ιανουαρίου ο Προκόπης Παυλόπουλος δεν θα συναντηθεί μόνο με τον γερμανό ομόλογό του Γιόαχιμ Γκάουκ, αλλά και με την Ανγκελα Μέρκελ. Τη συνάντηση με την καγκελάριο ήθελαν τόσο το Προεδρικό όσο και η καγκελαρία, καθώς ο Πρόεδρος έπαιξε ρόλο μεσολαβητή με τους Γερμανούς στις δύσκολες ώρες πριν αλλά και μετά το δημοψήφισμα.

Το πιο ενδιαφέρον μέρος του ταξιδιού, όμως, θα είναι η μετάβασή του στο αρχηγείο της ΕΚΤ στη Φρανκφούρτη για να συναντηθεί με τον Μάριο Ντράγκι. Στις κακές γλώσσες που αναρωτιούνται τι γυρεύει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας με τον Σούπερ Μάριο, ο Παυλόπουλος απαντά ότι είναι θεσμική η ανάγκη και ότι η Ελλάδα πρέπει να αθροιστεί στις φωνές στήριξης του Ντράγκι έναντι των σκληρών του Βερολίνου. Εξάλλου, η Ελλάδα ευελπιστεί μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης να μπορέσει να μετάσχει στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ.
 
Λεπτομέρεια με σημασία: για να κλειστεί το ραντεβού έπαιξε ρόλο και ο Γιάννης Στουρνάρας. Παρά το αρχικό ανάθεμα των καραμανλικών προς τον διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος, οι σχέσεις του με τον Παυλόπουλο είναι άριστες και σφυρηλατήθηκαν στις δραματικές ώρες του δημοψηφίσματος.

Προηγουμένως όμως, στις 14 και 15 Ιανουαρίου, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα μεταβεί στη Μόσχα. Αυτό προκειμένου να αναγορευτεί επισήμως επίτιμο μέλος της Ακαδημίας Επιστημών της Μόσχας σε τελετή όπου θα παραστεί και ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ. Ο Παυλόπουλος θα συναντηθεί και με τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Η συνάντηση έχει βέβαια τη σημασία της, καθώς αποτελεί σήμα προς τους Ρώσους ότι η Ελλάδα επιθυμεί ανοιχτούς διαύλους. Εξάλλου, το 2016 είναι έτος Ελλάδας – Ρωσίας.

Με τον ίδιο τρόπο, αν και δεν ειπώθηκε ποτέ επισήμως, το σήμα ότι η Ελλάδα δεν επιθυμεί να πλήξει τις σχέσεις της με άλλους συμμάχους χάριν της Ρωσίας είχε δοθεί όταν ο Πρόεδρος – έμπειρος πολιτικός παίκτης – λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων δεν είχε μεταβεί τον περασμένο Μάιο στη ρωσική πρωτεύουσα για τη μεγαλειώδη στρατιωτική παρέλαση για την επέτειο της αντιφασιστικής νίκης στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Ηδη εταίροι και σύμμαχοι της Ελλάδας είχαν εκφράσει τη δυσφορία τους για τα άγαρμπα ανοίγματα της κυβέρνησης προς τη Μόσχα. Οι ισορροπίες εντέλει τηρήθηκαν. Ούτε ο Αλέξης Τσίπρας ούτε ο Προκόπης Παυλόπουλος παρέστησαν στη ρωσική φιέστα. Στη Μόσχα μετέβη τελικά η Ζωή Κωνσταντοπούλου.

   

Η ΠΕΡΙΟΔΕΙΑ του Προέδρου της Δημοκρατίας θα περιλαμβάνει και επίσημη επίσκεψη στο Ισραήλ στις 30 Μαρτίου, πέντε σχεδόν χρόνια μετά την επίσημη επίσκεψη που είχε πραγματοποιήσει στο Ισραήλ και στα παλαιστινιακά εδάφη ο Κάρολος Παπούλιας τον Ιούλιο του 2011.

Σύμφωνα με μια γραμμή πληροφόρησης, περί τα τέλη Μαρτίου δεν αποκλείεται και ταξίδι – έκπληξη του Προκόπη Παυλόπουλου στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, ενώ στον προγραμματισμό της Προεδρίας υπάρχει ταξίδι στην προεδρεύουσα (μέχρι τον Ιούνιο) της Ευρωπαϊκής Ενωσης Ολλανδία και στα Δυτικά Βαλκάνια.