Ξεφυλλίζοντας τη χρονιά που φεύγει

Η χρονιά ήταν περιπετειώδης για το εμπόριο συνολικά, φυσικά και για το βιβλίο. Ισως για το βιβλίο περισσότερο από άλλους κλάδους γιατί το αποκορύφωμα της αγχώδους, γεμάτης σασπένς διαπραγμάτευσης με τους εταίρους και πιστωτές, όπως και οι κεφαλαιακοί έλεγχοι, συνέπεσαν με τον δεύτερο (μετά τον Δεκέμβριο) καλύτερο μήνα της χρονιάς για εκδότες και βιβλιοπώλες, δηλαδή τον Ιούλιο. Η απελπισία τους ήταν έκδηλη τότε, καθώς δεν επρόκειτο για μεμονωμένη καταστροφή αλλά για το κερασάκι στην τούρτα τής σχεδόν αδιάλειπτης κατηφόρας των πέντε μνημονιακών χρόνων. Παρά το μερικό ρεφάρισμα του Αυγούστου, που για όλη την Ελλάδα λειτούργησε λίγο σαν Ιούλιος, η χασούρα δεν καλύφθηκε. Ωστόσο, τώρα που κλείνει η χρονιά οι καταμετρημένες απώλειες δείχνουν κάπως λελογισμένες. Ταυτόχρονα, ξαφνικά η αγορά πλημμύρισε με καινούργια βιβλία, δείγμα και αυτό της ελπίδας του εκδοτικού κόσμου ότι τουλάχιστον τα Χριστούγεννα θα ανταποκριθούν στις προσδοκίες της αγοράς. Καθόλου προφανές, με τον ΕΝΦΙΑ και τους λοιπούς φόρους σε πλήρη ανάπτυξη, ωστόσο οι εκδότες που είχαν κρατήσει στο κατώφλι του τυπογραφείου πολλά έτοιμα κατά τα άλλα βιβλία τα ρίχνουν τώρα στην εμπορική αρένα των χριστουγεννιάτικων δώρων. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του προέδρου της ΕΝΕΛΒΙ (Ενωση Ελληνικού Βιβλίου) Γιάννη Κωνστανταρόπουλου (των εκδόσεων Μίνωας), η συνολική παραγωγή φέτος πρέπει να μειώθηκε γύρω στο 15% σε σχέση με το 2014 και ο τζίρος του βιβλίου περί το 15% με 20%. Δειγματοληπτικά, γύρω στο 10% μείωση τίτλων υπολογίζει για το Μεταίχμιο ο Νώντας Παπαγεωργίου – και ανάλογη την πτώση του τζίρου. Οι εκδόσεις Πατάκη και Ψυχογιός, με τους μεγαλύτερους τζίρους του 2014, δεν θα έχουν τελικά μείωση στους παραγόμενους τίτλους. Η Αννα Πατάκη, των ομώνυμων εκδόσεων, μας λέει ότι υπολογίζει μάλιστα να κλείσει η χρονιά στα περσινά επίπεδα και από άποψη τζίρου. Οσο για τον Δεκέμβριο, τα πρώτα σημάδια φαίνονται θετικά προσθέτει. Ευχάριστη νότα, σε μια χρονιά που έκοψε την ανάσα όλων, πολιτών, επαγγελματιών, καταναλωτών. Το «Βιβλιοδρόμιο», παρόν πάντα στις εκδοτικές εξελίξεις και στην παρουσίαση των καλών βιβλίων, δίνει σήμερα, ενόψει Χριστουγέννων, μια όχι εντελώς πλήρη – αυτό είναι αδύνατον – αλλά, πιστεύουμε, αντιπροσωπευτική εικόνα των νέων κυρίως τίτλων, που θα μπορεί κανείς να δει στις βιτρίνες των βιβλιοπωλείων την περίοδο των εορτών.  Τόσο οι λογοτεχνικές όσο και οι δοκιμιακές εκδόσεις – οι τελευταίες με ιδιαίτερη ένταση – είναι σε άνθηση.