Το μετέωρο βήμα ενός νομοσχεδίου

Οκτώ χρόνια μετά τους δύο γάμους ομόφυλων ζευγαριών, που είχαν τελεστεί στην Τήλο αλλά στη συνέχεια είχαν ακυρωθεί, και δύο χρόνια μετά την καταδίκη της Ελλάδας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για τον αποκλεισμό από το σύμφωνο ελεύθερης συμβίωσης, νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης έρχεται να αλλάξει τα δεδομένα  δημιουργώντας ένα πρώτο νομοθετικό πλαίσιο αναγνώρισης και προστασίας των ομόφυλων ζευγαριών.

Βασική κατεύθυνση του νομοσχεδίου που φέρει τη σφραγίδα του υπουργού Δικαιοσύνης Νίκου Παρασκευόπουλου, είναι η άρση της διάκρισης μεταξύ ομόφυλων και ετερόφυλων ζευγαριών, αλλά και η αναγνώριση των οικογενειακών σχέσεων εντός του συμφώνου συμβίωσης. Υπό αυτό το πρίσμα ρυθμίζονται, με βάση τις σύγχρονες αντιλήψεις δικαίου, σημαντικά θέματα όπως τα ασφαλιστικά, τα συνταξιοδοτικά, αλλά και ζητήματα διατροφής σε περίπτωση λύσης του συμφώνου ελεύθερης συμβίωσης.

Ωστόσο, και αυτό το εγχείρημα έχει όριο την επέκταση του συμφώνου συμβίωσης, αφήνοντας εκτός νομοθετικού πεδίου τα ομόφυλα ζευγάρια για μία σειρά από άλλα κρίσιμα και ευαίσθητα ζητήματα που άπτονται του  πυρήνα της οικογένειας, όπως είναι ο γάμος και η υιοθεσία.  Τα μέλη της ΛΟΑΤ (Λεσβίες, Ομοφυλόφιλοι, Αμφισεξουαλικοί, Τρανς) κοινότητας υποδέχθηκαν θερμά το νομοσχέδιο, που έχει τεθεί ήδη σε δημόσια διαβούλευση. Οπως υποστηρίζουν όμως, είναι μεν μια καλή αρχή αλλά δεν είναι ένα ζήτημα με το οποίο πρόκειται να συμβιβαστούν αφού, όπως εξηγούν, ψηλά στην ατζέντα τους παραμένουν ο γάμος αλλά και η υιοθεσία.

Κατά τη διάρκεια της παρουσίασης του νομοσχεδίου ο υπουργός Δικαιοσύνης άφησε ανοιχτό παράθυρο για την υιοθεσία, ξεκαθαρίζοντας ότι σε αυτό το στάδιο δεν περιλαμβάνεται κάποια ρύθμιση, αλλά «η υιοθεσία από τα ομόφυλα ζευγάρια μελετάται. Θα περιμένω να ακούσω την άποψη των ειδικών και μετά θα πάρω θέση» είπε χαρακτηριστικά ο Παρασκευόπουλος.

Σε ό,τι αφορά όμως το θέμα  του γάμου χάραξε κόκκινη γραμμή, λέγοντας ότι «δεν είμαστε έτοιμοι. Είναι μακριά ακόμα». Παρ’ όλα αυτά, δεν έκλεισε την πόρτα καθώς πρόσθεσε πως «δεν το αποκλείουμε για το μέλλον».

«Είναι σίγουρα μια ιστορική στιγμή γιατί πλέον τα ομόφυλα ζευγάρια δεν είναι στο περιθώριο, προστατεύονται και διασφαλίζονται τόσο σε κληρονομικά όσο και σε ασφαλιστικά ζητήματα, κυρίως όμως συμβολικά. Πρόκειται για ένα μεγάλο χτύπημα κατά της ομοφοβίας στην ελληνική κοινωνία. Αυτό που ζητάμε, όμως, είναι πλήρης εξίσωση δικαιωμάτων και το επόμενο βήμα για μας είναι ο γάμος και η τεκνοθεσία, δικαιώματα που έχουν τα ετερόφυλα ζευγάρια» λέει στα «ΝΕΑ» το μέλος της Ομοφυλοφιλικής Λεσβιακής Κοινότητας Ελλάδος (ΟΛΚΕ) και εκπρόσωπος του Thessaloniki Pride, Θάνος Βλαχογιάννης. Αλλωστε, όπως τονίζει, ο ΣΥΡΙΖΑ στις ιδρυτικές αρχές του μιλάει ξεκάθαρα για τον γάμο και την τεκνοθεσία. «Ως κυβέρνηση πια περιμένουμε να εκπληρώσει τις υποσχέσεις του».

Τα γονεϊκά δικαιώματα είναι, όπως διευκρινίζουν, το πιο σημαντικό ζήτημα που πρέπει να λυθεί. «Στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης, σε όσες ισχύει το σύμφωνο συμβίωσης για τα ομόφυλα ζευγάρια, περιλαμβάνεται και το γονεϊκό δικαίωμα. Στην Ελλάδα, αυτό που επικαλούνται είναι πως η κοινωνία είναι ανώριμη για κάτι τέτοιο. Την κοινωνία όμως εσύ (σ.σ. κράτος) την κάνεις ώριμη. Σήμερα ζουν στη χώρα μας τουλάχιστον 30 ομόφυλες οικογένειες με παιδιά, οι οποίες νομικά δεν είναι προστατευμένες» σημειώνει η γενική γραμματέας της οργάνωσης ILGA Ευρώπης, Κωνσταντίνα Κοσμίδου. Οσο για τον γάμο, εξηγεί, «δεν είναι αυτοσκοπός. Αυτό που θέλει η κοινότητα είναι να έχει το δικαίωμα και τη δυνατότητα να κάνει γάμο, κι ας μην τον κάνει ποτέ».

Στον αέρα οι δύο γάμοι. Αξίζει να σημειωθεί ότι για τους δύο και μοναδικούς γάμους που έχουν τελεστεί στη χώρα μας εκκρεμούν αιτήσεις αναίρεσης στον Αρειο Πάγο, όπου έχει προσδιοριστεί να συζητηθούν εντός του Νοεμβρίου και τον Δεκέμβριο του 2015 .

Τα πρώτα δείγματα γραφής για την αναγνώριση του γάμου ομόφυλων ζευγαριών έρχονται από την άλλη όχθη του Ατλαντικού. Οπως είπε στα «ΝΕΑ» ο δικηγόρος Βασίλης Χειρδάρης, «το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ πριν από λίγους μήνες αναγνώρισε ως συνταγματικό δικαίωμα τον γάμο στα ομόφυλα ζευγάρια».