Ο μονόφθαλμος και οι 40 κλέφτες

Στημένοι διαγωνισμοί για δημόσια έργα και υπηρεσίες, από την αποκομιδή των απορριμμάτων και τη συντήρηση των χώρων πρασίνου μέχρι την υποδοχή των προσφύγων, διασπάθιση εκατομμυρίων ευρώ από τα ταμεία του δήμου, πολυετής συνεργία πολιτικών, επιχειρηματιών και εκπροσώπων του οργανωμένου εγκλήματος που συνδέονταν στο παρελθόν με ακροδεξιές τρομοκρατικές οργανώσεις – όλα τα έχει η δίκη που άρχισε χθες στη Ρώμη, ακόμη και έναν μονόφθαλμο, πρώην νεοφασίστα γκάνγκστερ ως εγκέφαλο αυτού του μαφιόζικου τύπου δικτύου και βασικό κατηγορούμενο. Στο εδώλιο όμως κάθονται συνολικά 46 άνθρωποι και σύντομα πιθανώς να προστεθεί και μια νεότερη φουρνιά 44 συλληφθέντων. «Πρωτεύουσα της Μαφίας» έτσι έχει ονομάσει ο Τύπος τη δίκη – και μέσω αυτής, τη Ρώμη.

Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Μάσιμο Καρμινάτι, ο επονομαζόμενος και Μαύρος λόγω του παρελθόντος του σε ένα φασιστικό γκρουπούσκουλο, τους Ενοπλους Επαναστατικούς Πυρήνες (NAR), τις δεκαετίες του 1970 και του 1980, καθώς και το δεξί του χέρι, ο Σαλβατόρε Μπούτσι, επίσης αναμεμειγμένος στους NAR παλαιότερα, επονομαζόμενος όμως Κόκκινος λόγω της μετέπειτα δραστηριότητάς του σε κέντρα κοινωνικής επανένταξης στην υπηρεσία της Ρώμης. «”Καρμινάτι-Μπούτσι”: σχεδόν επωνυμία φίρμας» σχολίαζε χθες η Μοντ.

Ο Καρμινάτι είχε χάσει το ένα του μάτι σε ανταλλαγή πυροβολισμών με την αστυνομία το 1981, ενόσω προσπαθούσε να διαφύγει στην Ελβετία. Είναι επίσης μπλεγμένος σε μια εγκληματική οργάνωση ονόματι Συμμορία της Μαλιάνα. Ο Μπούτσι, πάλι, είχε κάνει φυλακή για φόνο, κατόπιν όμως εξελίχθηκε σε σύμβολο της κοινωνικής επανένταξης. Ο πρώτος αναλάμβανε να μεταπείσει τους απρόθυμους, τους καλούσε στο αρχηγείο του, ένα πρατήριο καυσίμων σε μια ήρεμη συνοικία της Ρώμης και έβαζε μπράβους του να τους δείρουν. Ο δεύτερος αναλάμβανε τους πολιτικούς κάθε κόμματος και τους δημοσίους υπαλλήλους και είχε καταφέρει να πείσει για την ειλικρινή μεταμέλειά του. Αυτή η «συμμαχία της σιδηρογροθιάς με το βελούδινο γάντι» γνώρισε το απόγειό της κατά τη διάρκεια της θητείας του Τζιάνι Αλεμάνο, δημάρχου της Ρώμης την περίοδο 2008-2013, προερχομένου επίσης από την Ακροδεξιά και διερευνώμενου επίσης σήμερα για διαφθορά. Μέσα από το καλολαδωμένο σύστημα δωροδοκιών και εκφοβισμού που έστησαν εντός και γύρω από το δημαρχείο, Καρμινάτι, Μπούτσι και συνεργάτες κατάφεραν να βάλουν στο χέρι συμβάσεις έργων ύψους εκατομμυρίων ευρώ.

Η δίκη άρχισε χθες σε δικαστήριο της Ρώμης, σύντομα όμως θα μεταφερθεί σε ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα των φυλακών της Ρεμπίμπια. Οι δύο βασικοί κατηγορούμενοι θα καταθέσουν μέσω βίντεο λινκ: ο Καρμινάτι βρίσκεται στην απομόνωση στην Πάρμα, ο Μπούτσι στο Νουόρο, στη Σαρδηνία. Παρόντες όμως θα είναι οι λοιποί 44 κατηγορούμενοι, επιχειρηματίες, πολιτικοί και ενδιάμεσοι, ανάμεσά τους ο Λούκα Γκραμάτσιο, πρώην επικεφαλής του Φόρτσα Ιτάλια, του κόμματος του Μπερλουσκόνι, στο περιφερειακό συμβούλιο και ο Μίρκο Κοράτι, πρώην επικεφαλής του Δημοκρατικού Κόμματος του ιταλού πρωθυπουργού Ματέο Ρέντσι στο δημοτικό συμβούλιο.  Η δίκη αναμένεται να κρατήσει μήνες. Πρωταρχική αποστολή των δικαστών, να προσδιορίσουν αν το σύστημα που έστησε το ντουέτο Καρμινάτι – Μπούτσι συνιστά μια μορφή μαφίας, έστω και αν ήταν ανεξάρτητο από τα παραδοσιακά μαφιόζικα δίκτυα της Νότιας Ιταλίας: οι δυο τους το αρνούνται, διότι οι ποινές είναι βαρύτερες. Κατόπιν, οι δικαστές θα πρέπει να εκτιμήσουν το μέγεθος της ζημιάς για τους πολίτες της Ρώμης: οργανώσεις καταναλωτών μιλούν ακόμα και για ένα δισ. ευρώ.

«Κρίνεται η φήμη όλης της Ρώμης»
Στη δίκη αυτή, σχολιάζει η «Μοντ», κρίνεται η φήμη όλης της Ρώμης. Το σκάνδαλο είναι τόσο μεγάλο που μοιάζει να έχει συμπαρασύρει μέρος της ταυτότητας της πόλης, άλλοτε συνωνύμου της dolce vita. Το επιβεβαιώνει η επιτυχία της ταινίας «Suburra» του Στέφανο Σολίμα στις ιταλικές αίθουσες. Περιγράφει τη σύμπραξη διαφόρων ανυπόληπτων χαρακτήρων, ανάμεσά τους και ένας παλιός ακτιβιστής της Ακροδεξιάς, προκειμένου να βάλουν στο χέρι την Οστια και να τη μετατρέψουν σε μεσογειακό Λας Βέγκας. Οι κάτοικοι της Ρώμης μοιάζει να συμφωνούν με αυτήν τη ζοφερή εικόνα της πόλης τους, που παρουσιάζεται όπως το Παλέρμο ή η Νάπολι στις ταινίες του Φραντσέσκο Ρόσι πριν από 40 χρόνια.

Το σκάνδαλο των δείπνων
Ο διάδοχος του Αλεμάνο στο Δημαρχείο της Ρώμης, ο Ιγκνάτσιο Μαρίνο, εξελέγη (με το Δημοκρατικό Κόμμα) υποσχόμενος ρήξη με τη διαφθορά. Εξαναγκάστηκε όμως πρόσφατα σε παραίτηση εξαιτίας ενός σκανδάλου με προσωπικά δείπνα που χρέωνε στον δήμο.