Η Ευρώπη απογοητεύει τους πολίτες της

Γνωστοί πολιτικοί και οικονομολόγοι συνυπογράφουν επιστολή που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Λιμπερασιόν», τονίζοντας την ανάγκη για περισσότερη διαφάνεια και πάταξη της διαφθοράς από τα ευρωπαϊκά κράτη παράλληλα με ένα δικαιότερο φορολογικό σύστημα.

Στις 5 Νοεμβρίου 2014, μια ομάδα δημοσιογράφων από διάφορες χώρες αποκάλυψε ότι πάνω από 300 πολυεθνικές εταιρείες συνήψαν από το 2002 ώς το 2010 μυστικές συμφωνίες στο Λουξεμβούργο με σκοπό να μειώσουν δραστικά τους φόρους τους.

Εκείνη την ημέρα γεννήθηκε το σκάνδαλο LuxLeaks. Το μέγεθος της απάτης προκάλεσε αγανάκτηση σε όλο τον κόσμο. Οικονομικοί γίγαντες με τζίρο δισεκατομμυρίων ευρώ κατόρθωναν να πληρώσουν λιγότερο από 1% επί των κερδών που βγάζουν στο Λουξεμβούργο, ενώ μικροέμποροι ή ευρωπαίοι πολίτες που δεν μπορούσαν να επωφεληθούν από τέτοια προνόμια υφίσταντο αυτόν τον αθέμιτο ανταγωνισμό.

Στους κόλπους αυτής της μεγάλης εσωτερικής αγοράς, τα μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης ασκούν με δημιουργικό τρόπο τη φαντασία τους όταν είναι να προσφέρουν διάφορα φορολογικά πλεονεκτήματα για να προσελκύσουν τις επιχειρήσεις. Αυξάνουν έτσι με τεχνητό τρόπο τα εισοδήματά τους και υφαρπάζουν ένα μέρος των φόρων από τους ευρωπαίους εταίρους τους. Πρόκειται για χρήματα που οι χώρες αυτές θα μπορούσαν να επενδύσουν στα σχολεία ή τα νοσοκομεία.

Ενας χρόνος πέρασε. Τίποτα δεν άλλαξε πραγματικά, εκτός από μερικές ανακοινώσεις. Η Ευρώπη απογοητεύει. Απογοητεύει τους πολίτες της και τις επιχειρήσεις της. Στις 6 Οκτωβρίου, για παράδειγμα, οι υπουργοί Οικονομικών είχαν την ευκαιρία να διδαχθούν τα μαθήματα από το LuxLeaks. Δυστυχώς, όμως, η συμφωνία τους για την αυτόματη ανταλλαγή φορολογικών στοιχείων ήταν κάτω από τις φιλοδοξίες της αρχικής πρότασης της Κομισιόν. Ετσι, η διαφάνεια για τις μυστικές αυτές συμφωνίες δεν επιτεύχθηκε.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση πρέπει να εξασφαλίσει ότι οι πολυεθνικές πληρώνουν φόρους στις χώρες όπου πραγματοποιούν κέρδη. Ζητάμε φιλόδοξες μεταρρυθμίσεις για να μειωθεί η φορολογική απάτη, να κλείσουν οι τρύπες στη νομοθεσία, να επιβληθούν κυρώσεις στους φορολογικούς παραδείσους και να καταπολεμηθούν η διαφθορά και το ξέπλυμα χρήματος.

Ζητάμε από τα κράτη να υποχρεώσουν τις εισηγμένες εταιρείες να δημοσιοποιούν τις πληροφορίες για τη δράση τους και τους φόρους που πληρώνουν σε όλες τις χώρες όπου έχουν παρουσία. Το μέτρο αυτό θα επέτρεπε στις Αρχές, στους επενδυτές αλλά και στους πολίτες να αναλαμβάνουν δράση σε περίπτωση παρανομίας. Ηρθε η ώρα να εγκαθιδρυθεί ένα πιο δίκαιο και πιο διαφανές φορολογικό σύστημα στην Ευρώπη.

Την επιστολή υπογράφουν μεταξύ άλλων:  Σέρτζιο Κοφεράτι, εισηγητής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο της οδηγίας για τα δικαιώματα των μετόχων, Ρομάνο Πρόντι, πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας και πρώην πρόεδρος της Κομισιόν, Τζιάνι Πιτέλα, πρόεδρος της Ομάδας των Σοσιαλδημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Τομά Πικετί, οικονομολόγος, συγγραφέας του βιβλίου «Το κεφάλαιο τον 21ο αιώνα» (εκδ. Πόλις). Ζαν-Πολ Φιτουσί, οικονομολόγος