Εισιτήριο για μια σπουδαία καριέρα

Δύο κοινά σημεία χαρακτηρίζουν τους τρεις νικητές του δεύτερου Προγράμματος Μεταπτυχιακών Υποτροφιών των «ΝΕΩΝ», οι οποίοι αναδείχθηκαν πριν από λίγες ημέρες και κερδίζουν υποτροφία ύψους 10.000 ευρώ ο καθένας: και οι τρεις νέοι επιστήμονες γεννήθηκαν το 1991 (24 ετών) και έχουν αρκετά ξεκάθαρους στόχους για την καριέρα τους.

Η ανάδειξη των τριών νικητών ανάμεσα σε τριάντα επιλαχόντες έγινε με συνεκτίμηση της Εκθεσης Ιδεών και της συνολικής τους ακαδημαϊκής κατάρτισης, έπειτα από συνεντεύξεις ενώπιον επιτροπής. Η επιτροπή, η οποία ομόφωνα τους ξεχώρισε, αποτελούνταν από τον καθηγητή Γλωσσολογίας, πρώην πρύτανη του Πανεπιστημίου Αθηνών και πρώην υπουργό Παιδείας Γεώργιο Μπαμπινιώτη, τον πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητή Κωνσταντίνο Γάτσιο, τον καθηγητή του Τμήματος ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών Στέλιο Παπαθανασόπουλο και τον διευθυντή των «ΝΕΩΝ» Δημήτρη Μητρόπουλο.

«ΤΑ ΝΕΑ», με την ευγενική υποστήριξη της Τράπεζας Πειραιώς, συνεισφέρουν οικονομικά στο πλαίσιο της εταιρικής τους κοινωνικής ευθύνης στις σπουδές των νέων μεταπτυχιακών υποτρόφων και τους εύχονται καλή σταδιοδρομία. Με την ελπίδα να αποδώσουν κι εκείνοι με τη σειρά τους, ολοκληρώνοντας τις σπουδές, πίσω στην κοινωνία τη στήριξη που τους δόθηκε, συνεισφέροντας στην επιστημονική ανάπτυξη της πάσχουσας χώρας.

Το προφίλ των τριών φοιτητών που κέρδισαν την υποτροφία
Η νικήτρια της υποτροφίας Ιουνίου Μαργαρίτα – Χριστίνα Καρκαντζού αποφοίτησε από τη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών με βαθμό που την κατέταξε στο 10% των αποφοίτων της τάξης της. Μέσω του προγράμματος Erasmus πραγματοποίησε ένα εξάμηνο των σπουδών της στο Παρίσι. Μιλάει αγγλικά, γαλλικά και ισπανικά. Αφού έκανε την άσκησή της σε γνωστό δικηγορικό γραφείο της Αθήνας, αποφάσισε να εξειδικευθεί στο εταιρικό και εμπορικό δίκαιο. Εκανε αίτηση για μεταπτυχιακές σπουδές στα μεγαλύτερα βρετανικά πανεπιστήμια, το Κέιμπριτζ, τη London School of Economics και το UCL. Τη δέχθηκαν και τα τρία, αλλά επέλεξε το Κέιμπριτζ, καθώς το πρόγραμμα στο οποίο θα σπουδάσει θεωρείται από τα καλύτερα μεταπτυχιακά στο είδος του και είναι ιδιαίτερα «δυσπρόσιτο», καθώς δέχεται μόλις 28 φοιτητές από όλο τον κόσμο. Οδηγεί σε επαγγελματικό πτυχίο, αφού ειδικεύεται σε μορφές διαιτησίας και σε διαπραγματεύσεις διαφορών μεταξύ μετόχων, δηλαδή έναν εναλλακτικό, εξωδικαστικό τρόπο επίλυσης εταιρικών διαφορών. Η Μαργαρίτα είναι εξάλλου ήδη μέλος του αγγλικού συλλόγου  διαιτησίας. Οταν ολοκληρώσει τις σπουδές της, θα την ενδιέφερε να κάνει άσκηση αρχικά στη Βρετανία ώστε να εμπεδώσει την εφαρμογή των διεθνών κανόνων στην επίλυση εταιρικών και εμπορικών διαφορών και κατόπιν να επιστρέψει στην Ελλάδα, με στόχο πάντα την εξέλιξή της σε διαιτητή. Εχει έναν μεγαλύτερο αδελφό, πολιτικό μηχανικό.
Ο νικητής Ιουλίου Φαίδων Μουδόπουλος – Αθανασίου, παρότι μπορούσε να εισαχθεί στην Αθήνα όπου ζει, επέλεξε τη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης και σε τέσσερα χρόνια ολοκλήρωσε με πολύ καλούς βαθμούς το Ιστορικό και Αρχαιολογικό Τμήμα στο όμορφο Ρέθυμνο. Μιλάει αγγλικά, γαλλικά και μαθαίνει γερμανικά. Το 2013 έκανε το πρώτο του μεταπτυχιακό στο βρετανικό Πανεπιστήμιο του Σέφιλντ, με αντικείμενο την προϊστορική αρχαιολογία. Επιστρέφοντας, συνειδητοποίησε ότι τον ενδιαφέρουν επίσης οι τρόποι διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς, οπότε και έγινε δεκτός σε ένα από τα πλέον αξιόλογα μεταπτυχιακά προγράμματα του είδους, που οργανώνουν από κοινού το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και το βρετανικό Πανεπιστήμιο του Κεντ. Το ιδιαίτερο με αυτό το πρόγραμμα είναι ότι τα μαθήματα γίνονται στο Δημαρχείο της Ελευσίνας και οι έλληνες φοιτητές του είναι μόλις τέσσερις, ενώ οι υπόλοιποι είναι αλλοδαποί, από τρεις διαφορετικές ηπείρους! Το επιλέγουν λέγοντας ότι δεν υπάρχει καλύτερη χώρα να σπουδάσει κανείς το συγκεκριμένο αντικείμενο και μάλιστα δίπλα σε έναν ιερό τόπο μιας πόλης-οροσήμου μέχρι την ύστερη αρχαιότητα, πόλης που από την «αγέλαστο πέτρα» κατέληξε να αλλάξει ιστορικό πρόσωπο εξαιτίας της βίαιης εκβιομηχάνισης. Ο Φαίδων σκοπεύει να συνεχίσει με διδακτορικές σπουδές ώστε να εξειδικευθεί σε τρόπους που θα μπορούσε η πολιτιστική μας κληρονομιά να γίνει ευρύτερα γνωστή και να διαχυθεί η αρχαιολογική γνώση πέρα από τα συνέδρια. Στόχος του να εργαστεί σε ιδιωτικούς ή δημόσιους φορείς πολιτισμού αλλά και η ακαδημαϊκή καριέρα. 
 Ο νικητής του Αυγούστου Χαράλαμπος Χουλιλίτσας αποφοίτησε από το Τμήμα Αξιοποίησης Φυσικών Πόρων και Γεωργικής Μηχανικής του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών με υψηλό βαθμό που τον κατέταξε στη δεύτερη θέση των πτυχιούχων του τμήματος. Πριν ακόμα αποφοιτήσει, άρχισε να ασχολείται και με τα χρηματοοικονομικά. Προς τον σκοπό αυτόν έκανε ένα summer school στη διάσημη London School of Economics. Ιδιαίτερα δραστήριος όπως είναι, βρήκε αμέσως και εργασία στο Ντουμπάι, σε εταιρεία παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών στον πετρελαϊκό χώρο, βάσει βιογραφικού. Παρότι του πρότειναν μόνιμη εργασία, επέστρεψε στην Ελλάδα αποφασισμένος να συνεχίσει τις σπουδές και για λίγο εργάστηκε ως ασκούμενος χρηματιστηριακός αναλυτής σε μεγάλο τραπεζικό οργανισμό. Στη συνέχεια έγινε δεκτός για μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Κουίν Μέρι του Λονδίνου, με ειδίκευση σε αγοραπωλησίες, συγχωνεύσεις και χρηματοδότηση ενεργειακών εταιρειών. Οταν τελειώσει τις σπουδές, θα ήθελε αρχικά να ασχοληθεί σε διεθνή ιδρύματα που χρηματοδοτούν τον ενεργειακό κλάδο, με απώτερο στόχο να διερευνήσει τις δυνατότητες ίδρυσης ενός επενδυτικού οργανισμού για τον ενεργειακό τομέα στην Ελλάδα, καθώς θα έχει πλέον συσσωρεύσει γνώσεις και εμπειρία τόσο για το τεχνοκρατικό όσο και για το οικονομικό κομμάτι της υπόθεσης.

Αποσπάσματα από τις εκθέσεις των νικητών
Η επιλογή των τριών νικητών έγινε και με κριτήριο την επίδοσή τους σε Εκθεση Ιδεών 
με θέμα: «Σε ποιους επιστημονικούς τομείς και πώς μπορεί η Ελλάδα της κρίσης 
να αποκτήσει συγκριτικό πλεονέκτημα;». Ακολουθούν αποσπάσματα από τις τρεις εκθέσεις:

Μαργαρίτα-Χριστίνα Καρκαντζού
Εμφαση σε εναλλακτικό τουρισμό και έρευνα
«Προσεγγίζοντας αρχικά το θέμα θα λέγαμε ότι βασικός τομέας ανάπτυξης είναι ο τουρισμός, τομέας που χαρακτηρίζεται και ως “η βαριά βιομηχανία” της χώρας. Αναμφισβήτητα, η γεωγραφική της θέση, τα νησιωτικά συμπλέγματα, το κλίμα και ο ήλιος αποτελούν σταθερά χαρακτηριστικά που επιτρέπουν την ανάπτυξη του τουρισμού. Πέρα όμως αυτού του πακέτου “ήλιος και θάλασσα”, η τουριστική περίοδος μπορεί να παραταθεί με τις εναλλακτικές μορφές τουρισμού όπως ο ιατρικός, ο πολιτιστικός, ο συνεδριακός, ο θρησκευτικός και ο αγροτικός. Παράλληλα, πρέπει να γίνουν βήματα για να λυθούν πρακτικά προβλήματα που εμποδίζουν την άνετη διαμονή στην Ελλάδα. Το οδικό δίκτυο πρέπει να βελτιωθεί, τα περιφερειακά λιμάνια και αεροδρόμια να εκσυγχρονιστούν, η θαλάσσια σύνδεση μεταξύ των νησιών να πραγματοποιείται με γρηγορότερα και πιο σύγχρονα πλοία, να είναι ανοιχτά τα λιμάνια στα κρουαζιερόπλοια, να υπάρχει εύκολη πρόσβαση στους αρχαιολογικούς χώρους.
(…)
Η Ελλάδα ως πόλος επιστημών και καινοτομίας πρέπει να αξιοποιήσει το έμπειρο και εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό της σε ερευνητικά προγράμματα τόσο των θεωρητικών όσο και των θετικών επιστημών. Κέντρα έρευνας όπως είναι ο “Δημόκριτος” θα πρέπει να  υποστηριχτούν οικονομικά και να ιδρυθούν και άλλα παρόμοια με εξωστρεφή προσανατολισμό και συνεργασία με τη διεθνή αγορά. Οι πόροι του ΕΣΠΑ να αξιοποιηθούν καλύτερα, ώστε να υπερβούμε την υπάρχουσα απορροφητικότητα που από το 2007 έως το 2013 ανέρχεται στο 74%. Ετσι, τα προικισμένα ελληνικά μυαλά θα έμεναν στην Ελλάδα συνεισφέροντας σε μια συνολική ανασυγκρότηση. 
(…)
Ενας άλλος τομέας που μπορεί να βοηθήσει τη χώρα είναι η τεχνογνωσία για τη μεταφορά προϊόντων μέσω των ελληνικών διαμετακομιστικών κέντρων όπως λιμάνια, αεροδρόμια, οδικοί άξονες και σιδηρόδρομοι. Η Ελλάδα πρέπει να ευνοήσει τις επενδύσεις σε αυτό τον τομέα».

Φαίδων Μουδόπουλος-Αθανασίου
Νέα παραδείγματα για τον πολιτιστικό τουρισμό
«Το πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα ο πολιτιστικός τουρισμός είναι πως δεν προσφέρει τη δυνατότητα στους τουρίστες να επενδύσουν σε αυτόν και να τον απολαύσουν σε διάρκεια χρόνου. Σχηματικά, το μοντέλο που επικρατεί αφορά σε μαζικά τουριστικά πακέτα, στοχευμένων επισκέψεων σε μεμονωμένους αρχαιολογικούς χώρους, όπως η Ακρόπολη των Αθηνών ή η πόλη του Ακρωτηρίου στη Σαντορίνη. Το αποτέλεσμα της συγκεκριμένης πρακτικής είναι η απόθεση οικονομικού κεφαλαίου από τους τουρίστες σε συγκεκριμένους χώρους για ελάχιστο χρονικό διάστημα με αποτέλεσμα οι τοπικές κοινωνίες να μην επωφελούνται τα μέγιστα.
(…)
Ως εκ τούτου, για να αποκτήσει η χώρα μας συγκριτικό πλεονέκτημα χρειάζεται αλλαγή αναπτυξιακού παραδείγματος όσον αφορά τον πολιτιστικό τουρισμό. Η ώθηση πρέπει να δοθεί σε ποικίλες δραστηριότητες ώστε να έχει επίδραση σε ένα μεγάλο φάσμα τουριστών με διαφορετικές συνήθειες. Πρώτο μέλημα της αλλαγής του κυρίαρχου παραδείγματος πρέπει να είναι η διάχυση του οικονομικού οφέλους σε όσο το δυνατόν περισσότερους κοινωνικούς μέτοχους. Ενας τρόπος για να επιτευχθεί αυτό είναι η δημιουργία σύνθετων διαδρομών που να έλκουν τουρίστες με κουλτούρα περιηγητική. Τα αρχαιολογικά πάρκα που εκτείνονται σε μεγάλες εκτάσεις, οι ενοποιήσεις αρχαιολογικών χώρων και οι πολιτιστικές διαδρομές είναι τρία μόνο παραδείγματα δράσεων. 
(…)
Με γνώμονα τα εφαρμοσμένα παραδείγματα της Ιταλίας και της Γαλλίας στον τομέα αυτόν, το ελληνικό παράδειγμα θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί την υπάρχουσα τεχνογνωσία και να αποκτήσει πλεονέκτημα μέσω των μοναδικών οικονομικών προσαρμογών των ανθρώπων σε περιοχές όπως για παράδειγμα το Ζαγόρι και το Πήλιο, συνδυάζοντας τον αγροτουρισμό με ιστορικοπολιτιστικές δραστηριότητες».

Χαράλαμπος Χουλιλίτσας
«Βranding», ναυτιλία, ενέργεια
«Ορμώμενος από ένα από τα παλαιότερα πανεπιστημιακά ιδρύματα της χώρας, το οποίο στηρίζει κυρίως τον πρωτογενή τομέα, κρίνεται εύλογο να επισημανθούν πρώτα σκέψεις αναφορικά με τον συγκεκριμένο κλάδο. Ειδικότερα, προσπάθειες προς τη σωστή αναπτυξιακή κατεύθυνση έχουν πραγματωθεί, αλλά δυστυχώς δεν έχουν ακόμη αποτυπωθεί στους παραγωγικούς δείκτες και κατ’ επέκταση στο ΑΕΠ της χώρας. Η μεταστροφή ενός συμβατικού παραγωγού – ανεξαρτήτως του ύψους παραγωγής του – σε σύγχρονο επιχειρηματία αποτελεί, ίσως, την πιο ουσιώδη ενέργεια για έναν άκρως ανταγωνιστικό και εξωστρεφή κλάδο. Για τον λόγο τούτο, η απόδοση έμφασης στη μοναδικότητα, στην ποιότητα, στην πιστοποίηση και στο “branding” και όχι στην ποσότητα, αποτελεί στρατηγική προς τη σωστή κατεύθυνση.
(…)
Είναι αξιοσημείωτο ότι με συμμετοχή που αντιστοιχεί περίπου στο 7% του ΑΕΠ, η ελληνική ναυτιλία συνιστά ηγέτιδα δύναμη στο παγκόσμιο στερέωμα. Λειτουργώντας με εγγενή εξωστρέφεια, δημιουργεί κέρδος χωρίς το κράτος να επενδύει ούτε ένα ευρώ εξάγοντας, μάλιστα, και τεχνογνωσία. Δυστυχώς όμως, σε μια χώρα η οποία καταδικάζει την κερδοφορία και κατ’ επέκταση την επιχειρηματικότητα, ακολουθώντας αποτυχημένα κρατικοδίαιτα “μονοπάτια”, ενισχύονται τα διάφορα “lobby” του Λονδίνου και άλλων φορολογικών αραβικών και μη παραδείσων, προσελκύοντας εκεί τα θαλάσσια ελληνικά κεφάλαια. Επομένως, η προώθηση ενός δίκαιου, σταθερού φορολογικού περιβάλλοντος, η θεσμοθέτηση ενός συνεκτικού πλάνου για τη νηολόγηση πλοίων και η αναβάθμιση της ποιότητας της ναυτικής εκπαίδευσης δύνανται να μετασχηματίσουν ολιστικά τη “μεγάλη εικόνα” της Ελλάδας στον ναυτιλιακό τομέα. 
(…)
Τέλος, ο ενεργειακός κλάδος δύναται να αποτελέσει ισχυρό πυλώνα της οικονομικής ανάκαμψης. Η μεγάλη στροφή προς στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) αποτελεί το ενεργειακό μέλλον της Ελλάδας».