Τζέρεμι Κόρμπιν: Αριστερότερα οι Εργατικοί

Οι Εργατικοί έψαχναν ένα φρέσκο πρόσωπο για αρχηγό. Επρεπε να είναι νέος, όχι πολύ αριστερός ούτε πολύ κεντρώος, επαρκώς κοστουμαρισμένος, με το επικοινωνιακό χάρισμα του Μπλερ, τη σοβαρότητα του Μπράουν και την παιδεία του Μίλιμπαντ. Κι αν ήταν και γυναίκα, ακόμα καλύτερα – ποιος θα μπορούσε να χτυπήσει καλύτερα τη Σκωτσέζα Νίκολα Στέρτζον; Ομως, καμιά φορά, η ζωή δεν τα φέρνει όπως τα θέλουν οι κομματικοί μηχανισμοί. Ο 66χρονος Τζέρεμι Κόρμπιν, βετεράνος ακτιβιστής και πολέμιος της γραβάτας, σίγουρα δεν πληροί κανένα από τα προαπαιτούμενα. Παρ’ όλ’ αυτά, στις 10 Σεπτεμβρίου μπορεί να είναι αυτός ο νέος ηγέτης των Εργατικών.

Πώς ο γιος δύο ειρηνιστών, που γνωρίστηκαν διαδηλώνοντας κατά του ισπανικού Εμφυλίου, κατάφερε σήμερα να θεωρείται ο επικρατέστερος αντικαταστάτης του Μίλιμπαντ; Ο Κόρμπιν γεννήθηκε στο Γουιλσάιρ της Νότιας Αγγλίας το 1949 και το βιογραφικό του μοιάζει με αναδρομή στην ιστορία της βρετανικής Αριστεράς. Οταν τελείωσε το σχολείο, έφυγε στην Τζαμάικα για εθελοντική εργασία. Δύο χρόνια αργότερα επέστρεψε στη Βρετανία και σπούδασε στο North London Polytechnic, όμως οι διαφωνίες με τους καθηγητές του τον ανάγκασαν να σταματήσει. Πρωτοεκλέχθηκε βουλευτής το 1983, έχοντας ήδη στις περγαμηνές του δράσεις κατά του απαρτχάιντ, συμμετοχή σε οργανώσεις υπέρ του πυρηνικού αφοπλισμού και σε ομάδες πίεσης για την προσπάθεια συνεννόησης με το βορειοϊρλανδικό Σιν Φέιν. Είναι φανατικός οπαδός της Αρσεναλ, θαυμαστής του Μαρξ και συχνά χρησιμοποιεί τη λέξη «σύντροφος» για να μιλήσει για τους συναδέλφους του στο κόμμα.

Τίποτα στην πολιτική πορεία του Κόρμπιν δεν προμήνυε ότι θα έβαζε υποψηφιότητα για αρχηγός των Εργατικών. Μετά τη συντριβή του περασμένου Μαΐου, η αριστερή πτέρυγα του κόμματος έψαχνε απεγνωσμένα έναν δικό της υποψήφιο για την ηγεσία. Ο Κόρμπιν δεν ήταν η πρώτη επιλογή. Ούτε ο ίδιος πίστευε ότι θα μαζέψει τις 35 απαιτούμενες υπογραφές βουλευτών για να μπει στην κούρσα, αλλά το κατάφερε, δύο μόλις λεπτά πριν λήξει η προθεσμία. Εκτοτε, η βάση των Εργατικών σήκωσε στα χέρια της την καμπάνια του, η οποία αποτελείται κυρίως από νεαρούς εθελοντές που ζητούν επιστροφή του κόμματος στις αριστερές του ρίζες. Δεν είναι ωστόσο μόνο οι νέοι που τον στηρίζουν. Ο λιτός βίος, οι μετακινήσεις με το ποδήλατο και ο χαμηλών τόνων χαρακτήρας του – «είναι σαν η προσωπικότητά του να έχει θυσιαστεί για τον αγώνα» σημειώνει η «Γκάρντιαν» – τον έχουν κάνει εξίσου αγαπητό και στους μεγαλύτερους, που στο πρόσωπό του βλέπουν έναν πολιτικό που δεν είναι απρόσιτος, τους νοιάζεται και δεν τους κοροϊδεύει. Πολλοί μάλιστα τον αποκαλούν «η καρδιά των Εργατικών».

Το μεγαλύτερο εμπόδιο που έχει να αντιμετωπίσει ο Κόρμπιν είναι οι τρικλοποδιές από το δικό του στρατόπεδο. Η κόντρα του με τον Τόνι Μπλερ ξεκίνησε το 2003, όταν ο Κόρμπιν σήκωσε στην πλάτη του την εσωκομματική αντιπολίτευση και άσκησε σκληρή προσωπική κριτική στον τότε πρωθυπουργό, συνυπογράφοντας τη διεξαγωγή έρευνας για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες η Βρετανία συμμετείχε στον πόλεμο του Ιράκ. Η αλήθεια είναι πως, μην έχοντας διεκδικήσει ποτέ υπουργικό θώκο, ο Κόρμπιν μπορούσε εύκολα να διαφωνεί με τις συλλογικές αποφάσεις του κόμματός του, να μην ψηφίζει ό,τι ήταν ενάντια στις αρχές του και εν τέλει να αποστασιοποιηθεί από τη δεξιά στροφή των Εργατικών σε οικονομικά ζητήματα, κάτι που δεν τον έκανε ιδιαίτερα αγαπητό στις εκάστοτε ηγεσίες.  

Παράλληλα, η διακήρυξή του ότι το κόμμα πρέπει να στρίψει αριστερά έρχεται σε αντίθεση με την πάγια θέση του Εργατικού Κόμματος στη μετά Μπλερ εποχή, η οποία βασίζεται στους κεντρώους ψηφοφόρους που αμφιταλαντεύονται μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων και προϋποθέτει μετριοπάθεια. Ο Κόρμπιν όμως, ο οποίος θεωρεί πως η λιτότητα που επιχειρεί να εφαρμόσει ο Κάμερον είναι το «πρόσχημα για να δημιουργήσει μια κοινωνία με περισσότερη αδικία και μεγαλύτερες αντιθέσεις», δεν θεωρείται ούτε διπλωμάτης ούτε μετριοπαθής. Αντίθετα, η μεγαλύτερη κριτική που του ασκείται εκ των έσω είναι πως οι «αναχρονιστικές και απόλυτες» ιδέες του μπορεί να είναι η αρχή του τέλους για τους Εργατικούς.

Ωστόσο, παρά τις επιθέσεις, η δυναμική του Κόρμπιν δεν δείχνει να υποχωρεί και άρχισε να φοβίζει τους αντιπάλους του. Το Εθνικό Κόμμα της Σκωτίας τον περιγράφει ως «γιαλαντζί αριστερό», βλέποντας την εργατική σκωτσέζικη βάση που γύρισε την πλάτη στο κόμμα της στις προηγούμενες εκλογές να συσπειρώνεται ξανά, στηρίζοντάς τον. Από την άλλη, οι Τόρις καταλαβαίνουν πως ο Κόρμπιν ενδεχομένως να αποτελέσει έναν επικίνδυνο αντίπαλο στις επόμενες εκλογές και ρίχνουν τις ευθύνες στους Εργατικούς που δεν κατάφεραν να ανακόψουν την πορεία του, ενώ παράλληλα οι συντηρητικές εφημερίδες επιχειρούν να αλλάξουν τη θετικά διακείμενη κοινή γνώμη κατηγορώντας τον Κόρμπιν ως «αντισημίτη» και «αρνητή του Ολοκαυτώματος» λόγω της σχέσης του με παλαιστινιακές οργανώσεις. Τελευταία άρχισαν να τον αποκαλούν «βρετανό Τσίπρα», συγκρίνοντας το πρόγραμμά του με αυτό του ΣΥΡΙΖΑ και προειδοποιώντας για την κατάληξη που μπορεί να έχει μια μη εφαρμόσιμη πολιτική.

Είναι όντως ο Τζέρεμι Κόρμπιν επικίνδυνος; Μόνο ο χρόνος θα δείξει. Το βέβαιο είναι πως η παρουσία του έφερε νέο αέρα στη βρετανική πολιτική σκηνή και άνοιξε έναν κρίσιμο διάλογο για την Κεντροαριστερά, που παλεύει να βρει τον χαρακτήρα της.