Σε καραντίνα οι συναλλαγές με κάρτες στο εξωτερικό

Μικρές, απλές, καθημερινές συνήθειες αυτονόητες έως τις 28 Ιουνίου, όπως η αγορά ενός βιβλίου από το εξωτερικό μέσω Διαδικτύου, το κατέβασμα ενός τραγουδιού ή η πληρωμή μιας συνδρομής εξωτερικού με πιστωτική κάρτα, οι οποίες διαγράφτηκαν απότομα από τις δυνατότητες των Ελλήνων με την επιβολή των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων, όπως όλα δείχνουν θα αργήσουν να αποκατασταθούν.

Το ίδιο συμβαίνει και με την αγορά αεροπορικών εισιτηρίων μέσω Διαδικτύου από ξένες εταιρείες ή με το κλείσιμο δωματίου σε ξενοδοχείο στο εξωτερικό. Οι κάρτες μας βρέθηκαν σε διεθνή καραντίνα και οι Ελληνες είναι αποκομμένοι από κάθε πληρωμή εκτός της χώρας.

Τα capital controls, κοινή εκτίμηση τραπεζικών παραγόντων είναι πως δεν θα χαλαρώσουν ουσιαστικά προτού υπογραφεί το νέο Μνημόνιο και αυτό, μεταξύ των άλλων, σημαίνει ότι οι πιστωτικές ή χρεωστικές κάρτες που έχουν εκδοθεί από ελληνικές τράπεζες θα συνεχίσουν να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν για καμία συναλλαγή με επιχειρήσεις οι οποίες διατηρούν τραπεζικούς λογαριασμούς εκτός Ελλάδας.

Το αγκάθι του ELA. Ο λόγος για τον οποίο η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου που ορίζει το εύρος των capital controls απαγορεύει κάθε μεταφορά κεφαλαίων ή μετρητών στο εξωτερικό είναι απλός. Ο ELA, η έκτακτη παροχή ρευστότητας δηλαδή που χορηγεί η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, είναι μετρημένος.

Αν αρχίσουν να φεύγουν λεφτά στο εξωτερικό, θα σημαίνει ότι θα υπάρξει πρόβλημα ρευστότητας για τις τράπεζες στο εσωτερικό, εξηγεί τραπεζικός παράγων αναγνωρίζοντας όμως ότι και πριν από την επιβολή των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων είχαν ανακύψει, μικρού σχετικά εύρους, προβλήματα σε συναλλαγές ελληνικών επιχειρήσεων με προμηθευτές τους στο εξωτερικό.

Τότε, το πρόβλημα αφορούσε κυρίως τη μη αποδοχή εγγυητικών επιστολών και συνδεόταν με τη διεθνή ανησυχία για τη φερεγγυότητα των ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων και τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Τώρα, το παιχνίδι άλλαξε. Η τελευταία ΠΝΠ (της 18ης Ιουλίου) ορίζει ότι απαγορεύεται «η μεταφορά κεφαλαίων ή μετρητών στο εξωτερικό με κάθε τρόπο, περιλαμβανομένης της εντολής μεταφοράς κεφαλαίων σε λογαριασμούς που τηρούνται σε πιστωτικά ιδρύματα τα οποία εδρεύουν στο εξωτερικό, καθώς και της μεταφοράς κεφαλαίων με τη χρήση πιστωτικών, προπληρωμένων και χρεωστικών καρτών για διασυνοριακές πληρωμές».

Η εξαίρεση. Τα μόνα χρήματα τα οποία μπορούν να φύγουν από την Ελλάδα προς το εξωτερικό είναι αυτά για τα οποία θα υπάρξει ειδική άδεια από την Επιτροπή Εγκρισης Τραπεζικών Συναλλαγών, όπου σήμερα χιλιάδες αιτήματα στοιβάζονται με περιορισμένες πιθανότητες μαζικής ικανοποίησης.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τα αιτήματα που έχουν προτεραιότητα αφορούν εισαγωγές καυσίμων και φαρμάκων, γεγονός το οποίο μεταφράζεται, όπως λένε αρμόδιες πηγές, σε επιδείνωση των πρώτων κρουσμάτων ελλείψεων που έχουν αρχίσει ήδη να καταγράφονται.

Ο εμπορικός κόσμος ζητά να δημιουργηθούν υποεπιτροπές ανά πιστωτικό ίδρυμα ώστε να ξεμπλοκάρει η έγκριση αιτήσεων. Ωστόσο το ζήτημα, όπως φαίνεται, δεν είναι γραφειοκρατικό αλλά ξεκάθαρα θέμα ρευστότητας, η οποία πρέπει να διατηρηθεί εντός ελληνικών συνόρων όσο η ΕΚΤ δεν ανοίγει περαιτέρω την κάνουλα της χρηματοδότησης.

Η παράκαμψη. Οι κάτοχοι καρτών πάντως θα πρέπει να γνωρίζουν ότι μπορούν να παρακάμψουν τα capital control και να χρησιμοποιήσουν την πιστωτική, χρεωστική ή προπληρωμένη κάρτα τους.

Αν η επιχείρηση με την οποία επιθυμούν να κάνουν συναλλαγή, ακόμα και αν είναι ξένη, διατηρεί λογαριασμό σε ελληνικό πιστωτικό ίδρυμα, η κάρτα θα «περάσει». Η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου ορίζει ότι επιτρέπονται «οι διασυνοριακές εντολές πληρωμών που αφορούν αποκλειστικά την πίστωση ενός λογαριασμού σε ίδρυμα που λειτουργεί στην Ελλάδα». Αλλωστε, αν ο κάτοχος της κάρτας βρίσκεται στο εξωτερικό, μπορεί να τη χρησιμοποιήσει κανονικά για τις αγορές αγαθών ή υπηρεσιών χωρίς μετρητά έως το ανώτατο όριο που ορίζεται ανά πιστωτικό ίδρυμα με απόφαση της Επιτροπής Εγκρισης Τραπεζικών Συναλλαγών.