Διπλή ανάσα από Eurogroup και Ντράγκι

Ολα έγιναν με ταχύτητα και ακρίβεια, ανάλογες της σοβαρότητας του χρηματοδοτικού προβλήματος της χώρας. Λίγες ώρες μετά την έγκριση από τη Βουλή του πακέτου των μέτρων, οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης  ενέκριναν χθες το πρωί χρηματοδότηση-γέφυρα 7 δισ. ευρώ, για να πληρώσει η Ελλάδα τις δόσεις της στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο την ερχόμενη εβδομάδα. Ακολούθησε ο Μάριο Ντράγκι, ο οποίος άναψε πράσινο φως για άλλα 900 εκατ. ευρώ προς τις ελληνικές τράπεζες μέσω του ELA.

Eτσι, το ελληνικό Δημόσιο απέφυγε ακόμη μία φορά τη χρεοκοπία και οι ελληνικές τράπεζες την ασφυξία. Προς το παρόν, τουλάχιστον. Μάλιστα, οι τράπεζες αναμένεται να ανοίξουν και πάλι την ερχόμενη Δευτέρα, ύστερα από τρεις εβδομάδες  με κατεβασμένα ρολά. Φυσικά, θα διατηρηθούν οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων, αλλά αναμένεται να διευρυνθούν οι εργασίες που θα πραγματοποιούν.

Η Ευρώπη έστειλε χθες σήμα ότι θα στηρίξει την Ελλάδα και θα τιμήσει τη συμφωνία της περασμένης Δευτέρα, υπό την προϋπόθεση ότι η Αθήνα θα τηρήσει και αυτή το δικό της κομμάτι των υποχρεώσεων. Μοναδική εξαίρεση ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ο οποίος υπογράμμισε τους κινδύνους που εξακολουθούν να υπάρχουν στις διαπραγματεύσεις και επανέλαβε ότι ίσως είναι καλύτερη λύση για την Ελλάδα να βγει προσωρινά εκτός ευρωζώνης. Πάντως, ακόμη και αυτός δήλωσε ότι θα ψηφίσει σήμερα στο γερμανικό Κοινοβούλιο υπέρ του ελληνικού προγράμματος.

Το Ecofin. Η χρηματοδότηση των 7 δισ. ευρώ αναμένεται να οριστικοποιηθεί σήμερα από τους υπουργούς Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ενωσης, εφόσον τα Κοινοβούλια στα οποία απαιτείται κάτι τέτοιο δώσουν και αυτά τις εγκρίσεις τους. Ηδη το έκαναν χθες Φινλανδοί και Λιθουανοί, ενώ σήμερα είναι η σειρά της Γερμανίας.

Το Ταμείο από το οποίο θα προέλθουν τα 7 δισ. ευρώ, το EFSF, είναι της Ευρωπαϊκής Ενωσης των 28 και όλες οι χώρες αναμένεται τελικώς να συμμετάσχουν, παρά τις αντιρρήσεις που διατύπωσαν ορισμένες με πρώτη τη Βρετανία. Αυτό έγινε εφικτό χάρη στην εξασφάλιση εγγυήσεων εκ μέρους της Ελλάδας στις χώρες αυτές. Οι εγγυήσεις θα είναι πιθανότατα οι επιστροφές των κερδών των ευρωπαϊκών κεντρικών τραπεζών από τα ελληνικά ομόλογα, τα οποία είχαν αγοράσει την περίοδο της κρίσης. Τα κέρδη αυτά φτάνουν τα 3,5 δισ. ευρώ για την περίοδο 2014-15. Τα 7 δισ. πάντως φτάνουν μόλις για να καλύψουν τις ανάγκες του Ιουλίου. Για να πληρωθούν τα 3,2 δισ. ευρώ του ομολόγου της ΕΚΤ τον Αύγουστο θα χρειαστεί να εκταμιεύσει η Αθήνα και το δεύτερο τμήμα της έκτακτης χρηματοδότησης, τα 5 δισ. ευρώ. Αυτό προϋποθέτει ότι θα έχει ολοκληρωθεί έως τότε (20 Αυγούστου) η διαπραγμάτευση για το τρίτο Μνημόνιο. Γι’ αυτό και οι θεσμοί ετοιμάζονται να επιστρέψουν στην Αθήνα, ίσως την ερχόμενη εβδομάδα, σε επίπεδο τεχνικών κλιμακίων, προκειμένου να αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις.

Σύμφωνα με τον επικεφαλής του ΕSM Κλάους Ρέγκλινγκ, από τα 86 δισ. ευρώ του τρίτου προγράμματος, η ευρωζώνη θα συνεισφέρει μέσω του ESM τα 50 δισ. Ωστόσο δεν ξεκαθάρισε πώς θα γίνει η κατανομή, αλλά εκτιμάται ότι το ΔΝΤ θα συνεισφέρει τα 16 δισ. ευρώ των αδιάθετων κεφαλαίων του τρέχοντος προγράμματός του, ενώ θα συνυπολογιστούν και τα 10,9 δισ. ευρώ του ΤΧΣ του προηγούμενου προγράμματος, που επεστράφησαν και τα κέρδη από τα ελληνικά ομόλογα της ΕΚΤ, που ανέρχονται σε 7,7 δισ. ευρώ για τη συγκεκριμένη περίοδο.

Το ΔΝΤ πάντως δεν αναμένεται να συμμετάσχει στη χρηματοδότηση έως το φθινόπωρο, όπως ανέφερε με επιστολή του χθες ο κ. Σόιμπλε στο γερμανικό Κοινοβούλιο. Το Ταμείο θα εξαρτήσει τη συμμετοχή του από την επιτυχή ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης του προγράμματος και τη διευθέτηση του χρέους, ώστε να καταστεί βιώσιμο.

  

Ο Σούπερ Μάριο. Αυτός που στήριξε χθες την ελληνική προσπάθεια ήταν κυρίως ο Μάριο Ντράγκι, ο οποίος όχι μόνο εξασφάλισε μια ένεση 900 εκατ. ευρώ για τις τράπεζες, αλλά και μίλησε θετικά για την παραμονή της Ελλάδας στην ευρωζώνη καθώς και για την ανάγκη να ρυθμιστεί το χρέος της. Οι δηλώσεις του αντιστάθμισαν τις αρνητικές δηλώσεις του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε.

«Δεν υπάρχει αμφιβολία» είπε «ότι μια ανακούφιση του χρέους είναι απαραίτητη και νομίζω πως κανείς δεν  μπορεί να το αμφισβητήσει αυτό. Το θέμα είναι ποιος είναι ο καλύτερος τρόπος για την ανακούφιση του χρέους, εντός του θεσμικού μας πλαισίου. Νομίζω ότι θα έπρεπε να επικεντρωθούμε σε αυτό το σημείο τις ερχόμενες εβδομάδες». Νωρίτερα, στο γερμανικό ραδιόφωνο ο κ. Σόιμπλε είχε πει ότι ένα κούρεμα του ελληνικού χρέους θα ήταν καλύτερα να γίνει εκτός ευρωζώνης.

Η απόφαση της ΕΚΤ να αυξήσει το όριο του ELA πριν ακόμη οριστικοποιηθεί η εκταμίευση των 7 δισ. ευρώ, με την οποία θα αποπληρωθεί η ίδια τη Δευτέρα, προκάλεσε εντύπωση. Ο Ντράγκι δήλωσε ότι είναι πεπεισμένος πως η δόση θα αποπληρωθεί.

«Η ΕΚΤ» είπε «έδρασε στο πλαίσιο της εντολής της και θα συνεχίσει να το κάνει, με την υπόθεση ότι η Ελλάδα θα παραμείνει μέλος της ευρωζώνης». Ο ίδιος αναγνώρισε ότι η απόφαση δεν ελήφθη με ομοφωνία αλλά με πλειοψηφία 2/3, όπως απαιτεί το καταστατικό της Τράπεζας. Αφησε πάντως αιχμή για ενδεχόμενη απροθυμία να υλοποιηθεί το πρόγραμμα στην Ελλάδα, σημειώνοντας ότι κάτι τέτοιο δεν θα νομιμοποιούσε την ΕΚΤ να λαμβάνει τις αποφάσεις της.

Ο Μάριο Ντράγκι άφησε επίσης ανοιχτό το ενδεχόμενο να συμμετάσχει η Ελλάδα στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης (QE) της Τράπεζας, αλλά διευκρίνισε ότι αυτό μπορεί να γίνει μόνο μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της αξιολόγησης του προγράμματός της.