Μια ιστορία έρωτα και αναρχίας στην Υδρα

Θα μπορούσε να είναι η αρχή ενός οποιουδήποτε έρωτα. Ενα ζεστό πρωινό του Μαΐου, σε ένα ελληνικό νησί, με ένα κορίτσι να κατεβαίνει τα σκαλιά, να κατευθύνεται στο κοντινό μπακάλικο κι εκεί, ενώ πληρώνει, ένας άντρας που δεν έχει ξαναδεί, ντυμένος με χακί παντελόνι και πουκάμισο με σηκωμένα μανίκια, να στέκεται στην πόρτα του καταστήματος με τον ήλιο πίσω του. Το κορίτσι μπορεί να δει μόνο το περίγραμμά του, τον ακούει όμως να τη ρωτάει στα αγγλικά αν θέλει να καθήσει έξω, μαζί με την παρέα του. Δέχεται ντροπαλά, συστήνεται σε όλους, αποφεύγει να πιει αλκοόλ γιατί είναι νωρίς και από συστολή συνήθως στρέφει το βλέμμα της μακριά. Ο άντρας δεν μιλάει πολύ, κοιτάζει όμως μόνο εκείνη. Και όταν τελικά επιστρέφει στο σπίτι της, νιώθει σχεδόν μεθυσμένη. Σκέφτεται πόσο όμορφα είναι που βρίσκεται εκεί και βάζει να ακούσει λίγη μουσική.

Η ιστορία της Μαριάνε Ιλέν και του Λέοναρντ Κοέν, που στα δροσερά είκοσι κάτι τους συναντιούνται στην Υδρα του ’60, ερωτεύονται και τελικά αποχαιρετιούνται στους αιώνες με το πιο μεγαλόψυχο τραγούδι χωρισμού, ήρθε στο φως από τη νορβηγή δημοσιογράφο Κάρι Χεστχάμαρ. Βασίζεται σε χαλαρές συζητήσεις της συγγραφέως με τους δύο πρώην συντρόφους, επαγγελματικές συνεντεύξεις ειδικά με τον έναν και σε αρκετές επιστολές. Οι τελευταίες έχουν ως αποστολέα και το τρίτο πρόσωπο του δράματος: τον νορβηγό συγγραφέα Αξελ Γένσεν, με τον οποίο η Μαριάνε, πριν από τον Κοέν, είχε συναντηθεί στο ίδιο περιβάλλον, στην ίδια κοινωνική τάξη του Οσλο: εκείνη ήταν μια νεαρή γυναίκα, μεγαλωμένη με μια γιαγιά που προφήτευε ότι «θα γνωρίσεις έναν άντρα με γλώσσα από χρυσάφι», εκείνος ένας φιλόδοξος συγγραφέας, με όρεξη να ακολουθήσει τον απελευθερωτικό αέρα της εποχής. Παντρεύτηκαν και απέκτησαν τον Αξελ τον νεότερο. Ταξίδεψαν στην Υδρα. Και εκεί ο πρεσβύτερος τους άφησε για μια αμερικανίδα ζωγράφο.

Η ΥΔΡΑ ΤΟΥ ΠΛΑΝΗΤΗ. Γιατί στην Υδρα; Γιατί όπως αναδύεται ακόμα και από το φωτογραφικό υλικό του βιβλίου, εκείνη την εποχή ίσως λίγα μέρη στον κόσμο υποδέχονταν τόσο γενναιόδωρα τους νέους που, ειλικρινά ή επιτηδευμένα, λιποτακτούσαν από τον ασφυκτικό κομφορμισμό των πόλεών τους για τόπους ανέγγιχτους από τον πολιτισμό. Κάποιοι έκαναν εδώ μια στάση πριν από τα ψυχωφελή ή ψυχοτρόπα ταξίδια τους σε Ινδία και Αφρική, άλλοι έμεναν απολύτως ικανοποιημένοι από τους χαμηλούς ρυθμούς, το χίπικο στα μάτια τους φόντο ή τη χειροπιαστή καθημερινότητα του νησιού. Μέσα σε αυτό το μποέμικο τάγμα βρέθηκε και η όμορφη Μαριάνε, γεύτηκε τον ήλιο και τη θάλασσα, έγινε μητέρα, αφυπνίστηκε ερωτικά ή εξασκήθηκε στα οικιακά. Σε ένα τέτοιο ανήσυχο περιβάλλον υπέμεινε τα ξεσπάσματα του Γένσεν ή το φλερτ του Κοέν, την απώλεια του πρώτου και τελικά και του δεύτερου: όσο η καριέρα του Καναδού απογειωνόταν τόσο η απόσταση μεταξύ τους μεγάλωνε. Ταξίδευαν σε Παρίσι, Μόντρεαλ ή Νέα Υόρκη, αλλά κάποια στιγμή χώρισαν.

Οπως θα μπορούσε να συμβαίνει με το τέλος σχεδόν οποιουδήποτε έρωτα, το φταίξιμο δεν ήταν κανενός αποκλειστικά. Τα πρόσωπα αφενός ήταν σαν προσηλωμένα στην ανεξαρτησία τους.  «Ηταν όλοι τους νέοι και όμορφοι και ταλαντούχοι, βουτηγμένοι στη χρυσόσκονη» λέει κάπου ο Λέοναρντ Κοέν. Οι όποιες συναντήσεις του, αφετέρου, απονενοημένες και προσωρινές. «Ολες εκείνες οι σχέσεις στην Υδρα», συνεχίζει ο Καναδός, «ήταν όλες τους καταδικασμένες. Δεν το καταλαβαίναμε τότε, αλλά δεν γινόταν να επιβιώσουν μπροστά σε όσα τους επέβαλλε η ζωή. Οι σχέσεις που δημιουργήθηκαν σε κάτι ιδεατό, στο σεξ, με βάση τον έρωτα, δεν μπόρεσαν να αντέξουν τις προκλήσεις της καθημερινής ζωής. Καμιά από εκείνες τις σχέσεις δεν επέζησε· μόνο στη μνήμη μας, για να τις τιμούμε και να αναγνωρίζουμε πόσο πολλά μας έδωσαν εκείνες οι εμπειρίες».