Μια σινεφιλική όαση στη Σύρο

Θεσμός νεοσύστατος: το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Σύρου ιδρύθηκε μόλις το 2013. Και το πρόγραμμά του, που παρουσιάστηκε χθες στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, είναι μια πραγματική σινεφιλική όαση μέσα στο καλοκαίρι.

Από τη μια, η πρώτη μεγάλη ρετροσπεκτίβα στο έργο του ρουμάνου σκηνοθέτη Κορνέλιου Πορουμπόιου (βραβευμένου στις Κάννες με Χρυσή Κάμερα και το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής), που πραγματοποιείται σε συνεργασία με την πρεσβεία της Ρουμανίας στην Ελλάδα. Από την άλλη, τα δύο διαγωνιστικά του τμήματα: ένα με μεγάλου μήκους ταινίες μυθοπλασίας πρωτοεμφανιζόμενων σκηνοθετών, που έχει χορηγό τη 2|35, εταιρεία παραγωγής με έδρα της στην Αθήνα, και ένα με μικρού μήκους ταινίες από τη λεκάνη της Μεσογείου. Παραλλήλως, μια σειρά ανοιχτών συζητήσεων με κεντρικό θέμα τη μετάβαση από το φιλμ στο ψηφιακό φορμά (στη λίστα των ομιλητών βρίσκονται και τα ονόματα των Πίτερ Γκρίναγουεϊ, Αλμπέρ Σέρα και Εύας Στεφανή). Και ενδιαμέσως, μια σειρά αφιερωμάτων και ειδικών προβολών που προσωπικά μας ενθουσίασαν.

Ανάμεσα σε αυτές τις ταινίες συναντάμε: Το «Οτοστόπ», ένα θρυλικό road movie (μα και φιλμ νουάρ) της Ιντα Λουπίνο, σπουδαίας μορφής της δεκαετίας του ’50, περίοδο μέσα στην οποία σκηνοθέτησε (ήταν επίσης και ηθοποιός) ορισμένα εξαιρετικά φιλμ. Τούτο εδώ θεωρείται το πρώτο (και τελευταίο) νουάρ σκηνοθετημένο από γυναίκα. Το δε στόρι απλούστατο. Στον δρόμο για το Μεξικό, δύο εκδρομείς παίρνουν με οτοστόπ έναν διαβάτη που τυγχάνει καταδιωκόμενος κατά συρροήν δολοφόνος.

Πιο κάτω βλέπω τη «Νύχτα του κυνηγού», παραγωγής 1955 και ίσως μία από τις καλύτερες ταινίες που γυρίστηκαν ποτέ σε αμερικανικό έδαφος. Υπερβολή; Για αναζητήστε κριτικές της στο Διαδίκτυο. Βλέπετε, αυτή η (μοναδική!) ταινία που σκηνοθέτησε ο Τσαρλς Λότον, με τον Ρόμπερτ Μίτσαμ στον ρόλο ενός ψυχοπαθούς ιερέα (με τις λέξεις «αγάπη» και «μίσος» τατουάζ σε κάθε του γροθιά) που, αφού δολοφονεί μια χήρα, καταδιώκει στη συνέχεια τα παιδιά της στον αμερικανικό Νότο, στημένη όπως είναι με μια γραφή που παραπέμπει πότε στον αιχμηρό εξπρεσιονισμό και πότε στην ονειρική φαντασία, δεν έχει προηγούμενο – ούτε γνώρισε και συνέχεια.

Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα η προβολή του «Καβαλάρη της μπλε μηχανής» («Electra Glide in blue») του 1973, που μάλιστα θα προβληθεί από κόπια φιλμ 35 χιλιοστών (όλες οι προβολές της διοργάνωσης αφορούν κόπιες υψηλής πιστότητας, είτε ψηφιακές είτε όχι), με τον Ρόμπερτ Μπλέικ στον ρόλο ενός αστυνόμου που κάνει απέλπιδες προσπάθειες να επιβάλει την τάξη σε ένα σύμπαν γεμάτο διεφθαρμένους αστυνομικούς και επικίνδυνους χίπηδες. Προσθέστε τώρα τις προβολές σε Drive-in(!), αλλά και τη ζωντανή εμφάνιση του Νίκου Κυπουργού, και ετοιμαστείτε για ταξιδάκι.