Εισοδηματικά κριτήρια στο φάρμακο!

Σενάρια για κλιμακωτή συμμετοχή στη δαπάνη για τα φάρμακα με εισοδηματικά κριτήρια επεξεργάζεται το υπουργείο Υγείας. Μάλιστα, σύμφωνα με τους σχεδιασμούς, αναζητείται τρόπος ώστε οι πλέον αδύναμοι να έχουν ακόμη και μηδενική συμμετοχή, πράγμα όμως που σημαίνει ότι όσοι θα θεωρηθούν οικονομικά εύρωστοι μπορεί – κατά περιπτώσεις – να πληρώνουν ακόμη και 80% συμμετοχή.

Οπως λένε στελέχη του υπουργείου Υγείας, ο βασικός στόχος της ηγεσίας είναι να ελαφρυνθούν από τη συμμετοχή στην αγορά των φαρμάκων οι ιδιαίτερα ευπαθείς ομάδες, όπως είναι οι μακροχρόνια άνεργοι. Προσθέτουν μάλιστα ότι σε αυτή την περίπτωση μελετάται η συμμετοχή τους να είναι μηδενική – όταν σήμερα φθάνει έως το 25%, ανάλογα με την πάθηση.

Τα στοιχεία που αφορούν τη συμμετοχή των ασφαλισμένων στη φαρμακευτική τους αγωγή δεν αφήνουν περιθώρια αμφισβήτησης ότι χρόνο με τον χρόνο οι πολίτες βάζουν το χέρι τους πιο βαθιά στην τσέπη. Ειδικότερα, προ κρίσης δεν ξεπερνούσε το 10% μεσοσταθμικά, ενώ σήμερα αγγίζει το 25,8% και σε κάποιες περιπτώσεις το 32%.

Ετσι, από 415 εκατομμύρια ευρώ που ήταν η συμμετοχή των ασφαλισμένων το 2012, το 2013 αυξήθηκε στα 559 εκατομμύρια ευρώ και το 2014 έφθασε στα 622 εκατομμύρια ευρώ. Μάλιστα η συμμετοχή των πολιτών αυξάνεται παρά το γεγονός ότι οι τιμές των φαρμάκων έχουν μειωθεί σε μεγάλο βαθμό τα τελευταία χρόνια.

Οι οικονομολόγοι της Υγείας αναγνωρίζουν μεν την αλματώδη οικονομική επιβάρυνση των ασφαλισμένων, προειδοποιούν ωστόσο ότι εάν εφαρμοσθεί ένα σύστημα που θα βασίζεται αποκλειστικά στα εισοδηματικά κριτήρια θα είναι «τρύπιο», χωρίς αποτελεσματικότητα, λόγω και της αυξημένης φοροδιαφυγής. Και σχολιάζουν ότι με τον τρόπο αυτόν θα «επιβραβεύονται» οι πολίτες που αποκρύπτουν τα έσοδά τους και, αντίστοιχα, θα τιμωρούνται οι έντιμοι.

ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ. Στο μεταξύ, μια σύγκριση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες δείχνει τη στρεβλότητα του ιδιότυπου συστήματος φαρμακευτικής κάλυψης στη χώρα μας, που είχε ως πρωταρχικό στόχο να συμμαζέψει τη φαρμακευτική δαπάνη. Ετσι, ενώ με μια πρώτη ματιά φαίνεται ότι οι έλληνες ασφαλισμένοι είναι προνομιούχοι, καθώς η συμμετοχή τους δεν ξεπερνά το 32%, όταν ο μέσος όρος συμμετοχής στην Ευρώπη φτάνει το 40% – στην Πορτογαλία το ίδιο ποσοστό σκαρφαλώνει έως και στο 50% -, στη χώρα μας δεν υπάρχει δίχτυ ασφαλείας για τους οικονομικά πιο αδύναμους.

Το παράδειγμα της Γερμανίας είναι ενδεικτικό: εκεί ισχύει «ταβάνι» στη συμμετοχή, ανάλογα με το εισόδημα. Για παράδειγμα, η συμμετοχή των ασφαλισμένων δεν δύναται να ξεπερνά ετησίως το 2% του οικογενειακού εισοδήματος.

Στις σκανδιναβικές χώρες πάλι έχει θεσμοθετηθεί ένα πλαφόν: παραδείγματος χάριν, ανάλογα με το εισόδημα υπολογίζεται και το ανώτατο ποσό που καταβάλλει ο κάθε ασφαλισμένος ετησίως για τη φαρμακευτική του κάλυψη.

Στις χώρες όμως όπου βασιλεύει η φοροδιαφυγή, η αναζήτηση μιας δικαιότερης φόρμουλας για τη φαρμακευτική κάλυψη των πολιτών μετατρέπεται αυτόματα σε σταυρόλεξο για δυνατούς λύτες. Αυτό αφορά την Ελλάδα και άλλες χώρες του ευρωπαϊκού Νότου.

Υπό τις συνθήκες αυτές, οι οικονομολόγοι της Υγείας προτάσσουν ένα εναλλακτικό μοντέλο που θα έχει στο επίκεντρο τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες – όπως είναι για παράδειγμα οι συνταξιούχοι, τα παιδιά και οι ανασφάλιστοι.