Πρεμιέρα με τον Φύρερ!

Οσο εκφοβιστικό κι αν ακούγεται στην πρώτη εντύπωση, ο Χίτλερ επέστρεψε. Αλλά σαν αποδομημένος πρωταγωνιστής σε μια σειρά έργων, κομμάτι ενός νεόκοπου καλλιτεχνικού κύματος που αυτή την περίοδο ξεδιπλώνει τη δυναμική του στη Γερμανία. Μεγάλο μερίδιο ευθύνης γι’ αυτή τη «νεκρανάσταση» φέρει ο Τίμουρ Φέρμες και το βιβλίο του «Κοίτα ποιος ήρθε πάλι» (στη χώρα μας κυκλοφόρησε το 2013 από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος, σε μετάφραση Τέο Βότσος). Στο έργο του, που προκάλεσε ποικίλα σχόλια στη Γερμανία, ο συγγραφέας επαναφέρει στη ζωή τον Χίτλερ, τοποθετώντας τον στο σύγχρονο πολυπολιτισμικό Βερολίνο (έστω και με τις ενστάσεις περί πολυπολιτσμικότητας) αλλά και στον κόσμο της τηλεόρασης, τον οποίο βάλθηκε να κατακτήσει. Την προπαγάνδα άλλωστε την παίζει στα δάχτυλα διαχρονικά. Αυτό το έργο – παρωδία, λοιπόν, ανεβάζει έως τις 24 Απριλίου η ομάδα του θεάτρου Altonaer στο Αμβούργο. Στην παράσταση «Er ist weider da» (Είναι πάλι εδώ), που σκηνοθετεί ο Αξελ Σνάιντερ, τον ρόλο του Φύρερ έχει αναλάβει ο Κρίστιαν Βάντερ, διατηρώντας στο ακέραιο τα στοιχεία του χαρακτήρα που έπλασε ο Φέρμες.

Η πορεία του βιβλίου στον χώρο του θεάματος ολοκληρώνεται με μια κινηματογραφική μεταφορά. Το «Κοίτα ποιος επέστρεψε», όπως είναι ο τίτλος, έχει μπει την περίοδο αυτή στην τελική ευθεία της προετοιμασίας του, μια και αναμένεται να βγει στις γερμανικές αίθουσες τον προσεχή Οκτώβριο. Ο Ντάβιντ Βνεντ, που κάθησε στην καρέκλα του σκηνοθέτη, διάλεξε για τον πρωταγωνιστικό ρόλο τον Ολιβερ Μασούτσι, τον οποίο «μεταμόρφωσε» ώστε να προσομοιάζει στον δικτάτορα. Προκειμένου η εταιρεία παραγωγής Constantin Films να διαφημίσει το πρότζεκτ της και να ξεσηκώσει τον πάντα χρήσιμο διαφημιστικό σάλο, πρότεινε στον Μασούτσι να κυκλοφορεί στους δρόμους του Βερολίνου ντυμένος σαν Χίτλερ την περίοδο της προετοιμασίας των γυρισμάτων. Ναι, καλά καταλάβατε: πρόκειται για μια αντιγραφή α λα βερολινέζικα της τακτικής που πρώτος εφάρμοσε το 2006 ο Σάσα Μπάρον Κοέν για το «Μπόρατ».

Με σαφή αναφορά, όμως, στον εμπνευστή του Γ’ Ράιχ κυκλοφόρησε και το μυθιστόρημα «Οι επιζήσαντες» (Die Nachhatligen) του Γκίντεον Μπους τον περασμένο Οκτώβριο. Η πλοκή του στήνεται γύρω από μια φανταστική παράσταση, τις «Ημέρες Χίτλερ», την οποία φιλοδοξεί να ανεβάσει νεαρός σκηνοθέτης. Στο κάστιγνκ προσέρχεται και ένας μαύρος ηθοποιός, ο οποίος ωστόσο απορρίπτεται λόγω του χρώματος της επιδερμίδας του. Οι ρατσιστικές προθέσεις του σκηνοθέτη γίνονται ξεκάθαρες όταν καλεσμένος σ’ ένα talk show ξεδιπλώνει ολόκληρη την ιδεολογία του – που φυσικά μοιάζει εφιαλτικά με μια συγκεκριμένη πτυχή της σύγχρονης ευρωπαϊκής πραγματικότητας.