Θεσσαλονίκης ιστορία μέσα από 12 τραγούδια

«Ούτε Θεός ούτε αφέντης» ήταν το σύνθημα των Βαρκάρηδων, της αναρχικής ομάδας που δημιουργήθηκε το 1898 στη Θεσσαλονίκη. Το 1903 μάλιστα ανατίναξε την Οθωμανική Τράπεζα, τον κεντρικό αγωγό φωταερίου και άλλα κτίρια της πόλης. Αυτή είναι μόνο μία από τις άγνωστες ιστορίες που αποκαλύφθηκαν στη Σαβίνα Γιαννάτου όταν άρχισε την έρευνά της για τον δίσκο «Τραγούδια της Θεσσαλονίκης» που κυκλοφορεί αυτές τις ημέρες. «Είναι σαν να βλέπει κανείς σε μικρογραφία τη δημιουργία των σπερμάτων της καινούργιας εποχής, του σημερινού κόσμου. Εδώ εκφράστηκαν οι πιο ριζοσπαστικές τάσεις στις αρχές του 20ού αιώνα, ιδέες για τη δημοκρατία, αλλά και ένα συνδικαλιστικό κίνημα που για πρώτη φορά δημιουργείται και αναπτύσσεται». Την ίδια ταραγμένη περίοδο – το 1908 – γεννιέται το Κίνημα των Νεοτούρκων, αλλά και η Φεντερασιόν (η Σοσιαλιστική Ομοσπονδία Εργατών) με ιδρυτή τον Αβραάμ Μπεναρόγια. Ισως εδώ να κρύβεται και η αιτία που η απάντηση του διευθυντή της ECM Μάνφρεντ Αϊχερ στη Γιαννάτου ήταν αμέσως θετική. «Τα τραγούδια αυτά εικονογραφούν την εποχή τους και στη συγκεκριμένη χρονική περίοδο φωτίζουν τις ζυμώσεις ενός κόσμου που γεννιέται μέσα από ένα χαρμάνι πολιτισμών».

Στα «Τραγούδια της Θεσσαλονίκης» αποτυπώνονται οι περισσότερες από τις γλώσσες που μιλιόνταν στο τέλος του 19ου αιώνα στη Θεσσαλονίκη. Το CD, που περιέχει 12 τραγούδια, αρχίζει και τελειώνει με τον «Υμνο του Πολιούχου», ένα κομμάτι «ενορχηστρωμένο όμως και ερμηνευμένο με έναν τρόπο ξένο προς την παράδοση – χωρίς ίχνος βυζαντινών ποικιλμάτων. Υπάρχει το τραγούδι της “Αλλιάνς”, του εβραϊκού πρωτοποριακού σχολείου της πόλης, ένα τουρκικό τραγούδι – το άκουσα τραγουδισμένο από τον Κεμάλ Ατατούρκ σε ένα ντοκιμαντέρ -, η σερβική “Jelena”, που περιγράφει τη Θεσσαλονίκη σαν μια κοπέλα πανέμορφη και ψηλή που κρύβει τον ήλιο, και το ιρλανδικό “Salonica” του 1914».

Συνοδοιπόροι της Σαβίνας Γιαννάτου και σε αυτό το δισκογραφικό εγχείρημα είναι οι Primavera en Salonico (Γ. Αλεξανδρής, Κ. Βόμβολος, K. Γκουβέντας, Χ. Λαμπράκης, Μ. Σιγανίδης, Κ. Θεοδώρου), με τους οποίους συνεργάζεται από το 1994.

INFO Τα «Τραγούδια της Θεσσαλονίκης» κυκλοφορούν από την ECM. Παρουσιάζονται στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, στις 7/3 και στο Gazarte στις 8/3. Θα ακολουθήσει περιοδεία σε ευρωπαϊκές πόλεις μέχρι το τέλος του μήνα