Πόσo μπορεί να αντέξει ο Πούτιν

Πέρασαν έξι μήνες από τότε που επιβλήθηκαν οι πλήρεις κυρώσεις της Δύσης ενάντια στη Ρωσία. Οι κυρώσεις αυτές έχουν αποδειχτεί καταστροφικά αποτελεσματικές, ειδικά αν συνδυαστούν με το κραχ των τιμών του πετρελαίου.

Βέβαια το περασμένο καλοκαίρι οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ και της ΕΕ δεν μπορούσαν να ξέρουν ότι ερχόταν μεγάλη πτώση των τιμών του μαύρου χρυσού. Ομως το αποτέλεσμα είναι το ίδιο. Μέχρι τον Νοέμβριο ο συνδυασμός του φθηνού πετρελαίου και των αυστηρότερων κυρώσεων έκανε τη Ρωσία να χάνει πολλά δισ. από δημόσια έσοδα και την απέκοψε από τις μεγαλύτερες αγορές κεφαλαίων του κόσμου. Τον Δεκέμβριο η κρατική πετρελαϊκή εταιρεία Rosneft αναγκάστηκε να λάβει δάνειο με τη στήριξη της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας. Ηταν σαν να δίνει η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) δάνειο στην ExxonMobil.

ΒΑΡΥ ΚΟΣΤΟΣ. Τα πιο πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν κάνει καλύτερη δουλειά στο να βλάπτει την οικονομία της Ουκρανίας – από όσο κάνει η Δύση για να τη βοηθήσει. Ομως με τι κόστος γίνεται αυτό; Το βάρος που έχει δημιουργηθεί για την οικονομία της Ρωσίας είναι πολύ μεγάλο. Οι κυρώσεις και το φθηνό πετρέλαιο έχουν προκαλέσει βουτιά του ρουβλίου και βυθίζουν τη ρωσική οικονομία. Η κεντρική τράπεζα της χώρας, για να αντιμετωπίσει την κατάσταση, αρχικά προσπάθησε να στηρίξει το ρούβλι αυξάνοντας τα επιτόκια. Εναν μήνα μετά προσπάθησε να τονώσει την οικονομία μειώνοντάς τα. Καμία στρατηγική δεν είχε αποτέλεσμα.

Το κόστος για την οικονομία φαίνεται καλύτερα στη συνεχή μείωση των συναλλαγματικών αποθεμάτων και των αποθεμάτων χρυσού της Ρωσίας. Οι υψηλές τιμές του πετρελαίου για ολόκληρη δεκαετία βοήθησαν τον Πούτιν να συγκεντρώσει μεγάλο απόθεμα που το 2008 είχε φτάσει τα 600 δισ. δολάρια. Το ποσό αυτό έχει τώρα μειωθεί στα 364 δισ. δολάρια σύμφωνα με την κεντρική τράπεζα της χώρας. Με τον τρέχοντα ρυθμό τα αποθέματα της Ρωσίας θα υποχωρήσουν προς τα τέλη του έτους στα 200 δισ. δολάρια.

Επιπλέον, οι πωλήσεις λιανικής υποχωρούν με τον ταχύτερο ρυθμό από τον καιρό της χρηματοπιστωτικής κρίσης καθώς οι πραγματικοί μισθοί μειώνονται με τον ταχύτερο ρυθμό από το 1999, όταν ο Πούτιν ανέλαβε την εξουσία. Η Ρωσία οδεύει ολοταχώς προς ύφεση και το ερώτημα είναι πόσο βαθιά αυτή θα είναι. Η Παγκόσμια Τράπεζα προβλέπει φέτος ύφεση 1,5% στη χώρα, αλλά αυτή υπολογίζεται με το πετρέλαιο στα 70 δολάρια το βαρέλι – 10 δολάρια περισσότερο από τη σημερινή τιμή.

Το πραγματικό τεστ για τον Πούτιν θα έρθει καθώς οι απλοί Ρώσοι θα αναγκάζονται να εγκαταλείπουν τον τρόπο ζωής που είχαν συνηθίσει τα τελευταία 15 χρόνια. Τώρα βλέπουν τους μισθούς τους να υποχωρούν και τον πλούτο τους να εξανεμίζεται λόγω του διψήφιου ποσοστού πληθωρισμού.       

Οι Ουκρανοί βλέπουν σημάδια ότι η οικονομία τους αντιμετωπίζει μεγάλα προβλήματα λόγω του πολέμου και του κινδύνου χρεοκοπίας. Η οικονομική δραστηριότητα αναμένεται να βουλιάξει 12% το διάστημα 2014-2015 και ο πληθωρισμός των Ιανουάριο έφτασε το 28,5%, που είναι ο δεύτερος υψηλότερος στον κόσμο έπειτα από αυτόν στη Βενεζουέλα.

Το εθνικό νόμισμα της Ουκρανίας, η γρίβνια, έχει υποχωρήσει 62% το τελευταίο χρόνο. Η ανεργία αυξάνεται συνεχώς, πολλοί σπεύδουν να αποθηκεύσουν χρήματα για κάθε ενδεχόμενο, ενώ σε περιοχές γύρω από το Κίεβο αρχίζουν να παρατηρούνται ελλείψεις σε τρόφιμα

© Bloomberg News