Εκβιασμοί και διλήμματα

^«Είναι σοβαρός και μετρημένος. Φοβάμαι όμως ότι αυτά που πιστεύει δεν μπορούν να περάσουν από τις άλλες χώρες». Με αυτή την εντύπωση έμεινε, σύμφωνα με μια γραμμή πληροφόρησης, ο Ζαν – Κλοντ Γιούνκερ μετά τη συνάντησή του στις Βρυξέλλες με τον Αλέξη Τσίπρα. Η φράση του προέδρου της Κομισιόν συμπυκνώνει εν πολλοίς την πίεση που ασκείται από τους Ευρωπαίους, αλλά και τα διλήμματα που καλείται να αντιμετωπίσει η νέα κυβέρνηση μέσα στις επόμενες εννέα ημέρες με καταληκτική ημερομηνία το Eurogroup της 16ης Φεβρουαρίου.

Εξάλλου, οι «αμφιβολίες» που φέρεται να εξέφρασε ο Γιούνκερ επιβεβαιώθηκαν από τα μέλη του ΔΣ της ΕΚΤ, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, η σκληρή απόφαση να μη γίνονται δεκτοί (από τις 11 Φεβρουαρίου) ως ενέχυρα οι τίτλοι  του ελληνικού Δημοσίου βασίστηκε εν πολλοίς σε μια πρόχειρη κοστολόγηση των εξαγγελιών που έκαναν οι υπουργοί την ημέρα της ορκωμοσίας τους.

ΟΥΤΕ ΒΗΜΑ ΠΙΣΩ. Αν και ο Αλ. Τσίπρας ζήτησε το βράδυ της Πέμπτης από τους υπουργούς του να αποφύγουν τις εξαγγελίες και να αναζητήσουν τρόπους εξοικονόμησης χρημάτων από τα υπουργεία τους, η κυβέρνηση δεν προτίθεται να κάνει πίσω. Παρά τις προειδοποιήσεις των Ευρωπαίων, οι προγραμματικές δηλώσεις θα ακολουθήσουν το πνεύμα του προγράμματος της Θεσσαλονίκης και θα επαναλάβουν τη ρητορική της «ανθρωπιστικής κρίσης» στην Ελλάδα.

Με απλά λόγια, η κυβέρνηση δεν προτίθεται να «νερώσει» τις προγραμματικές δηλώσεις, παρά το γεγονός ότι όλα τα ευρωπαϊκά βλέμματα θα είναι στραμμένα στην Αθήνα προκειμένου να εξαχθούν τελικά συμπεράσματα για το ενδεχόμενο η κυβέρνηση να μπει σε τροχιά ολικής σύγκρουσης με την Ευρώπη την ημέρα που θα λαμβάνει ψήφο εμπιστοσύνης και ενώ την επομένη θα συνεδριάζει εκτάκτως το Eurogroup για την Ελλάδα.

Μία ημέρα μετά τη συνάντηση των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης ο Αλέξης Τσίπρας θα κάνει την παρθενική του εμφάνιση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Πολλά θα κριθούν από τη στήριξη που θα καταφέρει να εξασφαλίσει ο έλληνας Πρωθυπουργός στο δείπνο των ευρωπαίων ηγετών. Εκεί θα φανεί αν η επικοινωνιακή καταιγίδα της περασμένης εβδομάδας στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες θα μεταφραστεί και σε ουσιαστική στήριξη για τις ανάσες που ζητά η Ελλάδα.

Και ενώ φαίνεται πως το Βερολίνο θα παίξει μέχρι τέλους το chicken game (το παιχνίδι του δειλού) με την Ελλάδα, επιμένοντας στην ολοκλήρωση της αξιολόγησης του τρέχοντος προγράμματος πριν απ’ οποιαδήποτε άλλη συζήτηση, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα, έλεγαν αρμόδιες πηγές, ότι η συζήτηση πρέπει να γίνει στη βάση του περίφημου «e-mail Χαρδούβελη». Αν και απέρριψε το πρόγραμμα – γέφυρα, ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε υπονόησε χθες ότι δεν τον ενδιαφέρει πώς θα ονομάζεται ο μηχανισμός ελέγχου (αν δηλαδή θα είναι η τρόικα), αρκεί η ελληνική πλευρά να διαπραγματευτεί με την Κομισιόν, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ. Ισως εκεί να υπάρχει πεδίο ενός αμοιβαίου συμβιβασμού με τους Γερμανούς.

Ιταλία και Γαλλία φαίνεται ότι είναι πρόθυμες να στηρίξουν την Ελλάδα, η καθεμιά για τους δικούς της λόγους, αλλά και οι δυο μαζί, καθώς πλησιάζει ο Μάρτιος, όταν θα κριθεί αν θα πετύχουν τη χαλάρωση των δημοσιονομικών κανόνων που επιδιώκουν. Ομως, το ευρωπαϊκό μωσαϊκό είναι ιδιαίτερα περίπλοκο. Οι συμπράξεις και οι διαφωνίες διαπερνούν το κλασικό δίπολο Βορρά – Νότου. Ξεπερνούν ακόμη και την κλασική διαμάχη ανάμεσα στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα και το Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα. Ο Μαριάνο Ραχόι θα ήθελε μάλλον την παραδειγματική τιμωρία της Ελλάδας, καθώς προΐσταται μιας κυβέρνησης που «έχει καταπιεί τον ελέφαντα» και βρίσκεται τρίτη στις δημοσκοπήσεις πίσω από το Podemos και το Σοσιαλιστικό Κόμμα. Ο Σοσιαλιστής επίτροπος Φρανς Τίμερμανς είχε ταχθεί κατά της χαλάρωσης του Συμφώνου Σταθερότητας για τις χώρες του Νότου, ενώ οι παραδοσιακά σκληροί Φινλανδοί έχουν εκλογές τον Απρίλιο και οι παραχωρήσεις προς την Ελλάδα δεν ήταν ποτέ αρεστές στους ψηφοφόρους τους.

ΕΚΛΟΓΗ ΠΡΟΕΔΡΟΥ. Και ενώ ο Αλ. Τσίπρας θα ετοιμάζεται για την πρώτη του επίσημη εμφάνιση ενώπιον των ευρωπαίων ομολόγων του, θα πρέπει ταυτόχρονα να λύσει τον γόρδιο δεσμό της εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας. Σύμφωνα με μια γραμμή πληροφόρησης, οι φήμες ότι ο εκλεκτός του Πρωθυπουργού θα είναι ο Δημήτρης Αβραμόπουλος, αν και δημιουργούν ζήτημα μίνι ανασχηματισμού στην Επιτροπή, έχουν προκαλέσει θετικές αντιδράσεις σε κύκλους των Βρυξελλών. Αυτό διότι κοινοτικές πηγές εκτιμούν ότι ο κεντροδεξιός Αβραμόπουλος μπορεί να λειτουργήσει ως εξισορροπητικός παράγοντας στη νέα κυβέρνηση και να δώσει καθαρό φιλοευρωπαϊκό στίγμα προς τα έξω.

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση φέρεται αποφασισμένη να παίξει και το χαρτί της γεωπολιτικής θέσης της Ελλάδας. «Καλοί οι οικονομολόγοι, αλλά Ελλάδα και Κύπρος αποτελούν πυλώνες σταθερότητας στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο» είπε ο Αλ. Τσίπρας σε μια αποστροφή του λόγου του κατά το ταξίδι του στην Κύπρο. Και όχι τυχαία. Οι γεωπολιτικές αναταράξεις από την Ουκρανία μέχρι τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο βρίσκονται στην κορυφή των ευρωπαϊκών προβληματισμών.

ΤΖΙΧΑΝΤ ΚΑΙ ΡΩΣΙΑ. Δεν έχει διαφύγει την προσοχή των Γερμανών ούτε των Αμερικανών ότι η Ελλάδα είναι η μόνη σταθερά σε μια περιοχή που μοιάζει με κινούμενη άμμο, την ώρα μάλιστα που πληροφορίες αναφέρουν ότι τα ελληνικά σύνορα ήδη αποτελούν σημεία τράνζιτ τζιχαντιστών προς την Ευρώπη. Το άνοιγμα προς τη Ρωσία που φρόντισε να υπογραμμίσει η κυβέρνηση λιγότερες από 24 ώρες μετά την ορκωμοσία του Πρωθυπουργού, μόνο τυχαίο δεν ήταν. Ούτε οι χθεσινές διαδοχικές συναντήσεις του αμερικανού πρεσβευτή στην Αθήνα Ντέιβιντ Πιρς με τον Νίκο Κοτζιά και τον Αλ. Τσίπρα, την ώρα που το οικονομικό επιτελείο συναντιόταν με υψηλόβαθμους αξιωματούχους του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών.