Οι σωστές επιλογές για το 2015

Καθώς ξημερώνει το 2015 όσοι χαράσσουν πολιτική σε όλο τον κόσμο έχουν τρεις θεμελιώδεις επιλογές. Να πασχίσουν για οικονομική ανάπτυξη ή να δεχτούν τη στασιμότητα. Να εργαστούν για να βελτιωθεί η σταθερότητα ή να διακινδυνεύσουν να υποκύψουν σε εύθραυστες καταστάσεις. Και να συνεργαστούν ή να προχωρήσουν μόνοι τους. Το στοίχημα δεν θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερο. Το 2015 υπόσχεται ότι θα είναι μια χρονιά που θα οδηγήσει την παγκόσμια κοινότητα σε πολύ καλύτερες ή σε πολύ χειρότερες ημέρες.

Κατ’ αρχάς, η ανάπτυξη και η απασχόληση είναι απαραίτητες για την ευημερία και την κοινωνική συνοχή στον απόηχο της Μεγάλης Υφεσης που ξεκίνησε το 2008. Εξι χρόνια μετά το ξέσπασμα της χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ανάκαμψη παραμένει ασθενής και άνιση. Η παγκόσμια ανάπτυξη εκτιμάται ότι δεν θα ξεπεράσει το 3,3% το 2014 και το 3,8% το 2015. Ορισμένες σημαντικές οικονομίες εξακολουθούν να μάχονται τον αποπληθωρισμό. Περισσότεροι από 200 εκατ. άνθρωποι είναι άνεργοι. Η παγκόσμια οικονομία κινδυνεύει να βρεθεί σε μια παρατεταμένη περίοδο χαμηλής ανάπτυξης και δημιουργίας λίγων θέσεων εργασίας.

Για να ξεφύγουμε από τη στασιμότητα χρειαζόμαστε νέα ώθηση στις πολιτικές που εφαρμόζονται. Εάν τα μέτρα που συμφώνησαν οι ηγέτες του G20 τον Νοέμβριο εφαρμοστούν, θα αυξηθεί το παγκόσμιο ΑΕΠ κατά 2% ή και περισσότερο έως το 2018 – αυτό ισοδυναμεί με ενίσχυση της παγκόσμιας οικονομίας κατά 2 τρισ. δολάρια. Επιπλέον, εάν επιτευχθεί ο στόχος να κλείσει το χάσμα μεταξύ των δύο φύλων κατά 25% έως το 2025, θα αποκτήσουν δουλειά 100 εκατομμύρια γυναίκες. Οι ηγέτες όλου του κόσμου έχουν ζητήσει από το ΔΝΤ να παρακολουθεί την εφαρμογή αυτών των στρατηγικών ανάπτυξης. Αυτό θα κάνουμε για όλες τις χώρες και όλες τις μεταρρυθμίσεις.

Πέραν των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, για να επιτευχθεί μεγαλύτερη ορμή στην οικονομία θα απαιτηθεί να ληφθούν όλα τα μέτρα στήριξης της παγκόσμιας ζήτησης. Είναι σημαντικό να παραμείνει διευκολυντική η νομισματική πολιτική για όσο καιρό η ανάπτυξη είναι αναιμική – αν και θα πρέπει να προσέχουμε μήπως υπάρξουν παρενέργειες. Η δημοσιονομική πολιτική θα πρέπει να επικεντρωθεί στην αύξηση της ανάπτυξης και στη δημιουργία θέσεων εργασίας – διατηρώντας παράλληλα την αξιοπιστία της. Οι πολιτικές που εφαρμόζονται στην αγορά εργασίας θα πρέπει να συνεχίσουν να δίνουν έμφαση στην εκπαίδευση, τη φροντίδα των παιδιών και την ευελιξία στους χώρους εργασίας.

Οσον αφορά τη σταθερότητα, θα πρέπει να αναλογιστούμε πώς θα κάνουμε τον ολοένα και πιο διασυνδεδεμένο κόσμο μας ένα ασφαλέστερο μέρος. Η χρηματοπιστωτική ενοποίηση έχει αυξηθεί δέκα φορές από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι εθνικές οικονομίες είναι τόσο διασυνδεδεμένες που όταν αλλάζει η ψυχολογία της αγοράς αυτό συμβαίνει σε όλο τον κόσμο. Είναι επομένως απαραίτητο να ολοκληρώσουμε την ατζέντα των μεταρρυθμίσεων στον χρηματοπιστωτικό τομέα.

Σίγουρα έχει γίνει πρόοδος, ειδικά όσον αφορά το κανονιστικό πλαίσιο των τραπεζών και την αντιμετώπιση των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που είναι πολύ μεγάλα για να αποτύχουν. Ομως οι χώρες πρέπει τώρα να εφαρμόσουν τις μεταρρυθμίσεις και να βελτιώσουν την ποιότητα της εποπτείας.

Το πιο σημαντικό είναι ότι πρέπει να αλλάξει η κουλτούρα του χρηματοπιστωτικού κλάδου. Κύριος στόχος του κλάδου αυτού είναι να παρέχει υπηρεσίες σε άλλους τομείς της οικονομίας, κάτι που δεν μπορεί να γίνει εάν δεν απολαύει της εμπιστοσύνης όσων εξαρτώνται από τις υπηρεσίες αυτές – όλων μας. Η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης θα πρέπει επομένως να ξεκινήσει με μια πλήρη προσπάθεια για την επιβολή ηθικής συμπεριφοράς σε όλο τον κλάδο.

Η τρίτη επιλογή, εάν θα πρέπει να συνεργαστούμε ή να προχωρήσουμε μόνοι μας, είναι η πιο σημαντική. Καμία οικονομία δεν είναι νησί. Πράγματι, η παγκόσμια οικονομία είναι πιο ενοποιημένη από ποτέ. Πριν από 50 χρόνια οι αναπτυσσόμενες αγορές και οικονομίες αναλογούσαν στο 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Σήμερα αναλογούν στο 50% και το ποσοστό αυτό θα συνεχίσει να αυξάνεται.

Οι χώρες όμως δεν είναι οι μόνοι παίκτες που υπάρχουν. Υπάρχει ολόκληρο δίκτυο από μη κυβερνητικές οργανώσεις και ακτιβιστές και μετόχους που βλέπουν τη δύναμή τους να αυξάνεται από τα κοινωνικά δίκτυα. Πρέπει να αναβαθμίσουμε και να εμβαθύνουμε τις μεθόδους που υπάρχουν για να συνεργαζόμαστε.

Αυτό μπορεί να γίνει με την αξιοποίηση αποτελεσματικών θεσμών συνεργασίας που ήδη υπάρχουν. Θεσμοί όπως το ΔΝΤ θα πρέπει να έχουν μεγαλύτερη εκπροσώπηση λόγω των δυναμικών αλλαγών που συντελούνται στην παγκόσμια οικονομία. Τα νέα δίκτυα επιρροής θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν και να αξιοποιηθούν στα πλαίσια της παγκόσμιας διακυβέρνησης. Αυτό το έχω αποκαλέσει «νέα πολυμέρεια». Πιστεύω ότι είναι ο μόνος τρόπος για να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις της διεθνούς κοινότητας.

Το 2014 ήταν μια δύσκολη χρονιά. Η ανάκαμψη ήταν αργή, προέκυψαν γεωπολιτικοί κίνδυνοι και ο κόσμος βρέθηκε αντιμέτωπος με την επιδημία του Εμπολα. Το 2015 μπορεί να είναι άλλη μια δύσκολη χρονιά, αλλά μπορεί να είναι και μια καλή χρονιά.

Μια νέα ώθηση στο παγκόσμιο εμπόριο θα μπορούσε να βοηθήσει στην αύξηση των επενδύσεων παγκοσμίως και ελπίζω να εφαρμοστούν οι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης που έχουν τεθεί, αλλά και να υπάρξει συνολική συμφωνία για την κλιματική αλλαγή έως τα τέλη του 2015.

Υπό αυτό το πρίσμα, η υιοθέτηση των μεταρρυθμίσεων του ΔΝΤ από το αμερικανικό Κογκρέσο θα έστελνε σήμα στις ταχέως αναπτυσσόμενες οικονομίες ότι ο κόσμος βασίζεται στη φωνή και τους πόρους τους, ώστε να βρεθούν παγκόσμιες λύσεις για παγκόσμια προβλήματα.

Ανάπτυξη, εμπόριο, κλιματική αλλαγή: το 2015 θα είναι ένα ραντεβού πολυμερών δραστηριοτήτων. Δεν έχουμε την πολυτέλεια να αποτύχουμε. Ας κάνουμε τις σωστές επιλογές.