Κάν’ το όπως στα 60s

Με έναν τρόπο που μόνο η μόδα ξέρει να οικειοποιείται στοιχεία του παρελθόντος και να τα επαναφέρει στο παρόν, η νεανική ενέργεια των τελευταίων χρόνων της δεκαετίας του ’60 κατεβαίνει άλλη μια φορά στους σύγχρονους δρόμους.  Τα καλά νέα λένε ότι τα «60s τού τώρα» έχουν περάσει από προσεκτική επιμέλεια και έτσι έχουν χάσει τον παλιό τους χαρακτήρα και την αίσθηση των ρούχων που τα φοράμε για να μεταμφιεστούμε. Μάλιστα εκείνοι που τα παρουσίασαν ισχυρίζονται ότι με τα «φετινά 60s» ρούχα μας δεν πρόκειται να ζήσουμε τον τρόπο ζωής κάποιων άλλων ανθρώπων αλλά του δικού μας.

Υπεύθυνος γι’ αυτήν τη μεταφορά του στυλ είναι ο Γάλλος Νικολά Ζεσκιέρ στην πρώτη του φετινή συλλογή για τον Louis Vuitton. Ο οποίος αντιπαρέθεσε στην αμήχανη ρουτίνα της μόδας με σαφήνεια και διακριτικότητα τις γραμμές εκείνης της εποχής: δηλαδή το σχήμα τραπέζιο σε φούστες και φορέματα, τα φορέματα που κλείνουν με φερμουάρ, ακόμη και τα παντελόνια κολάν τύπου σκι, τα επονομαζόμενα «φιζό». Χαρακτηριστικό τους γνώρισμα είναι το ένα κομμάτι ύφασμα που περνά κάτω από το πέλμα – συγκρατούσε το κολάν στη θέση του όταν συνδυαζόταν για πρώτη φορά γύρω στο 1969 με χαμηλά μποτάκια.

Στην παράταξη των εραστών της δεκαετίας του ’60 δήλωσε ότι ανήκει και η Μιούτσια Πράντα. Με τη συλλογή της Miu Miu, όπου για τα μίνι φορέματα και τα αδιάβροχα σπορ τζάκετ χρησιμοποίησε τα τρία δημοφιλή υλικά της εποχής: το νάιλον ύφασμα, το διαφανές χρωματιστό πλαστικό και το φουτουριστικής λάμψης συνθετικό νήμα λούρεξ.

Από την ιταλική σχολή της μόδας, η σχεδιάστρια του οίκου Gucci Φρίντα Τζιανίνι  νοστάλγησε την αποφασιστικότητα για το κυνήγι της χαρούμενης ζωής που είχαν δείξει τα νιάτα του Λονδίνου. Με πυξίδα τις φανταχτερές μίνι φούστες της Τζιν Σρίμπτον μοντέλου-ηρωίδας της Κάρναμπι Στριτ και τις εμφανίσεις τής Μαριάν Φέιθφουλ στις συναυλίες των Ρόλινγκ Στόουνς. Δηλαδή: γυαλιά ηλίου με μεγάλους σκελετούς και φιμέ κρύσταλλα, μπότες με τετράγωνο τακούνι σε παστέλ απόχρωση, παντελόνι σε γραμμή σιγκαρέτ και σταυροκούμπωτη ναυτική ζακέτα με μεγάλα πέτα.

Και αφού το ρεύμα της εποχής παρασύρει σε αλλαγή και τη μουσική, ο Εντί Σλιμάν επηρεάζεται από τη ροκ αθωότητα των θηλυκών εκπροσώπων του γαλλικού τραγουδιού, όπως το στυλ της Φρανσουάζ Αρντί. Ο σχεδιαστής της συλλογής Saint Laurent βάζει στη φετινή εικονογραφία του στυλ τη δική του πρόταση των μίνι φορεμάτων μπέιμπι ντολ με λευκούς στρογγυλούς γιακάδες και γκλίτερ χαμηλά παπούτσια με μπαρέτα, α λα Μπέιμπι Τζέιν, ή μαύρες χαμηλοτάκουνες μπότες και τουίντ παλτό σε ανδρική ίσια γραμμή.

Για να καταλάβουμε τη δυναμική τους θα ήταν καλύτερα να εστιάσουμε σε εκείνα τα σημεία που έκαναν αυτήν την εποχή συνώνυμο της αιώνιας… νεότητας. Ας αναζητήσουμε τους υπόπτους αυτού του μοντέρνου παράδοξου όχι μόνο στις γραμμές άι λάινερ που τόνιζαν φιλήδονα το βλέμμα των γυναικών. Για την εμμονή με τα 60s ευθύνονται τα  πρώτα ροκ ξεσπάσματα των Μπιτλς και των Ρόλινγκ Στόουνς. Αλλά και οι υπαρξιστές θαμώνες της αριστερής όχθης του Σηκουάνα στο Παρίσι. Οπως και οι αγγλίδες, ιταλίδες και γαλλίδες πρωταγωνίστριες του κινηματογράφου Τζούλι Κρίστι, Ανούκ Εμέ, Ζαν Μορό, Μόνικα Βίτι, Σάρλοτ Ράμπλινγκ, Κατρίν Ντενέβ.

Η φετινή σοδειά της μόδας δίνει έμφαση στη νεανική ανησυχία αυτής της εποχής. Στα συνθήματα του Μάη του ’68, στις διαδηλώσεις ενάντια στον πόλεμο του Βιετνάμ, στο Απαρτχάιντ, υπέρ της νομιμοποίησης των αμβλώσεων. Η στυλιστική ανατροπή τού «τότε» αναζωογονεί την ενδυματολογική αμηχανία του «τώρα». Τα 60s αποτύπωσαν τον επαναστατικό τους χαρακτήρα και στη μόδα της εποχής. Ο Ιβ Σεν Λοράν διαχειρίστηκε τότε τη γυναικεία σεξουαλική απελευθέρωση με το σμόκιν κοστούμι του. Ο Αντρέ Κουρέζ ενθουσιάστηκε με την προσσελήνωση του επανδρωμένου διαστημικού σκάφους «Apollo 11» και έγινε οπαδός του λευκού φουτουρισμού. Την ίδια ώρα που η κατάκτηση της Σελήνης ήταν το συναρπαστικό θέαμα που μάγεψε τους τηλεθεατές της Γης, ο Φλωρεντινός Εμίλιο Πούτσι προσγείωνε ψυχεδελικές ουτοπίες στα σχέδια των υφασμάτων του.

Και έτσι η στυλιστική ανατροπή τού τότε που κατέβηκε στον δρόμο αναζωογονεί την ενδυματολογική αμηχανία του τώρα. Ομως πριν από δύο δεκαετίες ο Ρεμ Κούλχαας ως καθηγητής στη Σχολή Αρχιτεκτονικής του Χάρβαρντ είχε αναφερθεί στο τέλος του ντιζάιν. Είχε επισημάνει ότι τα αντικείμενα εξελίχθηκαν σχεδιαστικά σε βαθμό εξάντλησης των παραλλαγών τους. Κι αυτό ισχύει για το ντιζάιν των καθιστικών όσο και για τον σχεδιασμό των ρούχων. Φθάσαμε λοιπόν στη σημερινή εποχή της αναπαραγωγής των επιτυχημένων κομματιών. Η απομάκρυνσή μας από τον θαυμασμό για ονόματα και φίρμες που άλλαξαν το στυλ μας θα ήταν απελευθερωτική και θα οδηγούσε τη μόδα στην εμφάνιση του καινούργιου ύφους. Ομως η κουλτούρα του «ριμέικ» παραμένει ενισχυμένη αποθαρρύνοντας κάθε μας προσπάθεια να ντυθούμε διαφορετικά από τα είδωλα της αιώνιας νιότης και να καταγράψουμε τη δική μας εποχή.