«Μαμά, πρέπει να με αφήσεις να φύγω»
Η Ρεϊχανέχ Τζαμπαρί οδηγείται σε αστυνομικό τμήμα της Τεχεράνης το 2007, μετά τη σύλληψή της
«Την παρουσίασαν ως πόρνη. Επρόκειτο για μια αναπόφευκτη κατάληξη. Ηταν υποχρεωμένοι να αποκαταστήσουν την τιμή των μυστικών υπηρεσιών για τις οποίες εργαζόταν ο βιαστής». Στην Τεχεράνη αρκετοί το υποψιάζονται και το σιγοψιθυρίζουν αλλά κανένας δεν το δηλώνει ευθέως. Τουλάχιστον δημοσίως.
Προχθές τα ξημερώματα και παρά την έντονη διεθνή κατακραυγή, η Ρεϊχανέχ Τζαμπαρί έχασε τη ζωή της. Η ηλικίας 26 ετών Ιρανή, η οποία καταδικάστηκε σε θάνατο για τον φόνο ενός ανδρός που αποπειράθηκε να τη βιάσει, απαγχονίστηκε στη φυλακή που κρατούταν από το 2009. Η οικογένεια του Μορτέζα Αμπντολαλί Σαρμπαντί, «του θύματος» σύμφωνα με την ιρανική Δικαιοσύνη θα μπορούσε να την έχει σώσει απλώς συγχωρώντας την. Η σύζυγος και οι τρεις γιοι του, όμως, είχαν θέσει ως προϋπόθεση την «αποκάλυψη της αλήθειας» από την πλευρά της Τζαμπαρί. Αυτό που ζητούσαν από την καταδικασμένη σε θάνατο γυναίκα ήταν να διαψεύσει τα περί βιασμού από τον Σαρμπαντί, χειρουργό και πρώην αξιωματούχο του ιρανικού υπουργείου Πληροφοριών, και να παραδεχθεί την ενοχή της. Εκείνη όμως αρνήθηκε, επιλέγοντας να πεθάνει.
Η ΑΠΟΛΟΓΙΑ. Το 2007, η Τζαμπαρί ήταν 19 ετών. Φοιτήτρια στο Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης έβγαζε τα προς το ζην εργαζόμενη ως διακοσμήτρια. Ενα απόγευμα του Ιουλίου του ίδιου έτους – σύμφωνα με την απολογία της – βρισκόταν σε ένα Internet café όταν ξαφνικά την πλησίασε ο Σαρμπαντί. Εχοντας ακούσει πως εργάζεται ως διακοσμήτρια, ο 47χρονος, τότε, γιατρός τής ζήτησε να αναλάβει την ανακαίνιση του ιατρείου του. Ομως μερικές ημέρες μετά την πρώτη συνάντησή τους, ο Σαρμπαντί την πήγε σε ένα διαμέρισμα όπου και αποπειράθηκε να την κακοποιήσει σεξουαλικά. Προσπαθώντας να ξεφύγει, εκείνη τον τραυμάτισε με ένα μαχαίρι στην πλάτη. Καθώς απομακρυνόταν από το διαμέρισμα κάλεσε, μάλιστα, για βοήθεια αλλά το ασθενοφόρο έφθασε όταν ήταν ήδη αργά.
Ωστόσο, η οικογένεια του νεκρού γιατρού παρουσίασε μια διαφορετική εκδοχή κάνοντας λόγο για προμελετημένο φόνο. Σύμφωνα με τον Τζαλάλ Σαρμπαντί, τον μεγαλύτερο από τους γιους του θύματος, η Τζαμπαρί ομολόγησε όχι μόνο ότι είχε αγοράσει το μαχαίρι του φόνου δύο ημέρες πριν από το επεισόδιο αλλά και πως τη στιγμή του συμβάντος στο διαμέρισμα υπήρχε και ένας άλλος άνδρας. Σύμφωνα με την Τζαμπαρί, ο άνδρας αυτός είναι ο δολοφόνος του γιατρού. Σύμφωνα με την οικογένειά του και τους ιρανούς δικαστές, ο συγκεκριμένος άνδρας ήταν ο συνεργός της.
ΟΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ. Από την ημέρα της καταδίκης της Τζαμπαρί σε θάνατο και μέχρι λίγο πριν από την εκτέλεσή της, τόσο ο ΟΗΕ όσο η Ευρωπαϊκή Ενωση και η Διεθνής Αμνηστία κατάγγελλαν πως η ομολογία της αποσπάστηκε κάτω από αφόρητη πίεση και μέσω απειλών. Παράλληλα, ο ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα στο Ιράν ζητούσε την επανάληψη της δίκης, υποστηρίζοντας ότι η Τζαμπαρί βρισκόταν σε αυτοάμυνα. Υπέρ της νεαρής Ιρανής τάχθηκε και ο Πάπας Φραγκίσκος ενώ οι προσπάθειες της μητέρας της να ενημερώσει και να ευαισθητοποιήσει, μέσω του Διαδικτύου, την παγκόσμια κοινότητα για την υπόθεση είχε ως αποτέλεσμα τη συλλογή πάνω από 200.000 υπογραφών. Ολα όμως αποδείχθηκαν μάταια.
«Μαμά, πρέπει να μ’ αφήσεις να φύγω» είχε ικετεύσει τη μητέρα της η Τζαμπαρί. «Η Ρεϊχανέχ κρεμάστηκε. Είχε πυρετό καθώς χόρευε στο ικρίωμα. Εχασα την αγάπη μου και τώρα κάθομαι μπροστά σ’ έναν ωκεανό στενοχώριας» έγραψε η μητέρα της στο facebook, την ημέρα της εκτέλεσής της.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ
«Καταδικάζουμε την εκτέλεση της Ρεϊχανέχ Τζαμπαρί. Υπάρχουν σοβαρές αμφιβολίες για την αντικειμενικότητα της δίκης» δήλωσε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ μετά τον απαγχονισμό της νεαρής Ιρανής, ενώ η Διεθνής Αμνηστία έκανε λόγο για «ακόμη μία αιματηρή κηλίδα στο αρχείο του Ιράν για τα ανθρώπινα δικαιώματα».