Θρίλερ με αίσιο τέλος για στρες τεστ – Κυπριακό: Τι ειπώθηκε μεταξύ Σαμαρά – Κάμερον

Την περασμένη Πέμπτη ο Αντώνης Σαμαράς πέταξε για Βρυξέλλες έχοντας μπροστά του ένα καυτό 72ωρο: τα πολυαναμενόμενα στρες τεστ των τραπεζών και το μπρα ντε φερ με τους ευρωπαίους ηγέτες – εξ ονόματος και της Κυπριακής Δημοκρατίας. Το τελευταίο προκειμένου να καταγραφεί και να καταδικαστεί η τουρκική επιθετικότητα στην κυπριακή ΑΟΖ ομόφωνα και από τους 28 ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Τρία 24ωρα μετά, η κυβέρνηση δεν έκρυβε την ικανοποίησή της για τα αποτελέσματα των στρες τεστ, τα οποία ξεπέρασαν κάθε προσδοκία και, όπως σημείωσε ο Πρωθυπουργός, «δημιουργούν στέρεες βάσεις για να βγούμε από την κρίση». Ικανοποίηση επικρατεί στην Αθήνα και στη Λευκωσία και για το αυστηρό μήνυμα που έστειλαν οι 28 της ΕΕ στην Τουρκία, ζητώντας της όχι μόνο να σεβαστεί τα κυριαρχικά δικαιώματα της Λευκωσίας, αλλά και να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία αν φιλοδοξεί να ενταχθεί στην ευρωπαϊκή οικογένεια.

Οι διαπραγματεύσεις που προηγήθηκαν στο δείπνο των ευρωπαίων ηγετών, όπου ο Σαμαράς εκπροσώπησε και τον Νίκο Αναστασιάδη, δεν ήταν περίπατος. Αθήνα και Λευκωσία είχαν μεν κατεβάσει το προσχέδιο του κειμένου συμπερασμάτων σε συνεννόηση με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Ομως αυτό δεν έγινε δεκτό χωρίς αντιδράσεις. Σύμφωνα με πληροφορίες, όταν ο Χέρμαν βαν Ρομπάι ανακοίνωσε στους ηγέτες ότι θα παρουσίαζε το εν λόγω κείμενο, αντέδρασε ο βρετανός πρωθυπουργός. «Πριν μιλήσεις, να ακούσουμε τι έχει να πει ο έλληνας Πρωθυπουργός» φέρεται να είπε ο Ρομπάι.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ. Ακολούθησε η αναλυτική παρουσίαση των κυπριακών θέσεων, τις οποίες διάβασε ο Σαμαράς. Στο τέλος της παρουσίασης ο έλληνας Πρωθυπουργός έδειξε και χάρτες με τις τουρκικές παραβιάσεις. Τότε ο Ντέιβιντ Κάμερον αντέδρασε έντονα. «Πώς γίνεται η Κύπρος να κάνει έρευνες στην ΑΟΖ ενώ έχει άλυτο το Κυπριακό;» είπε, σύμφωνα με πληροφορίες, ο βρετανός πρωθυπουργός προκαλώντας την αντίδραση όχι μόνο του έλληνα Πρωθυπουργού, αλλά και της γερμανίδας καγκελαρίου. «Ξέρετε κανένα κράτος που να έχει ΑΟΖ και να μην μπορεί να κάνει έρευνες εντός αυτής;» είπε η Ανγκελα Μέρκελ απευθυνόμενη στον Κάμερον. Προς υπεράσπιση των ελληνοκυπριακών θέσεων εκτός από τη Μέρκελ έσπευσε και η Κάθριν Αστον, η οποία σημείωσε ότι έχει δίκιο η Κυπριακή Δημοκρατία και ότι το κείμενο έχει προσυμφωνηθεί.

«Ετσι είναι. Πάντα ήταν έτσι το δικαίωμα ενός κράτους για έρευνες εντός της ΑΟΖ του» υπογράμμισε τότε ο έλληνας Πρωθυπουργός και ο Κάμερον αναγκάστηκε να υποχωρήσει δηλώνοντας ότι οι υπηρεσιακοί του δεν τον ενημέρωσαν σωστά. Υπέρ των ελληνοκυπριακών θέσεων και μάλιστα με σθεναρό τρόπο εμφανίστηκε, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, και ο κροάτης πρωθυπουργός Ζόραν Μιλάνοβιτς. Τελικά οι 28 ομονόησαν για την επίμαχη παράγραφο, η τελική μορφή της οποίας είναι σαφώς βελτιωμένη και πιο καταδικαστική για την Τουρκία σε σχέση με την αρχική.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΣ. Σημειώνεται ότι Αθήνα και Λευκωσία βρίσκονταν το τελευταίο δεκαήμερο σε απόλυτο συντονισμό για το επίμαχο κείμενο. Τις τελευταίες ημέρες έγινε μαραθώνιος συνεννοήσεων με τον πρόεδρο του Συμβουλίου, προκειμένου να προσυμφωνηθεί η παράγραφος που θα έκανε μνεία στις τουρκικές προκλήσεις. Αν και τότε η Λευκωσία δεν γνώριζε ότι τελικά τα συμφέροντά της θα εκπροσωπούσε στη Σύνοδο ο Αντώνης Σαμαράς αντί του Νίκου Αναστασιάδη, ήδη η ελληνοκυπριακή πλευρά είχε ζητήσει τη συνδρομή του έλληνα Πρωθυπουργού σε περίπτωση που υπήρχαν αντιδράσεις από άλλους ευρωπαίους ηγέτες (όπως και έγινε).