Ο πρωθυπουργός της Γαλλίας Μανουέλ Βαλς και ο ιταλός ομόλογός του Ματέο Ρέντσι έχουν δηλώσει ότι δεν θα ακολουθήσουν τους δημοσιονομικούς κανόνες στους οποίους συμφώνησαν όλες οι χώρες το 2012. Αντί για αυτό θέλουν να αυξήσουν κι άλλο το χρέος των χωρών τους.
Σε αυτό το πλαίσιο οι ηγέτες της ευρωζώνης θα πρέπει να αναρωτηθούν για τη βιωσιμότητα του ισχύοντος συστήματος διαχείρισης χρέους στη νομισματική ένωση. Υπάρχουν δύο μοντέλα για τη διαφάλιση της σταθερότητας σε μια νομισματική ένωση: Το μοντέλο της αμοιβαιοποίησης του χρέους και το μοντέλο της ευθύνης ανάληψης χρέους.
Μέχρι τώρα η Ευρώπη έχει ακολουθήσει το μοντέλο της αμοιβαιοποίησης, με βάση το οποίο το χρέος κάθε χώρας ασφαλίζεται από την κεντρική τράπεζα ή από ένα σύστημα παροχής δημοσιονομικής βοήθειας. Αυτό το σύστημα παρέχει ασφάλεια στους επενδυτές και μειώνει τα επιτόκια δανεισμού.
Η εναλλακτική, το μοντέλο ευθύνης, προϋποθέτει ότι κάθε χώρα αναλαμβάνει την ευθύνη για τα χρέη της και ότι οι πιστωτές της πληρώνουν το κόστος μιας χρεοκοπίας. Σε αυτό το μοντέλο οι πιστωτές απαιτούν υψηλότερα επιτόκια ή αρνούνται να χορηγήσουν άλλα δάνεια.
Για τους ηγέτες της Ευρώπης η απόσυρση της Γαλλίας και της Ιταλίας από το δημοσιονομικό σύμφωνο θα έπρεπε να αποτελεί ξεκάθαρο σημάδι ότι το μοντέλο αμοιβαιοποίησης χρέους δεν λειτουργεί στην ευρωζώνη. Η ΕΚΤ θα έπρεπε να πάρει πίσω την υπόσχεση αγοράς κρατικών ομολόγων εάν υπάρξει ανάγκη (ΟΜΤ). Ισως να πρέπει να επανεξεταστεί και το ίδιο το δημοσιονομικό σύμφωνο.
Τέτοια μέτρα θα αποτελέσουν προειδοποίηση για τους επενδυτές ότι δεν μπορούν να σώζονται σε περιόδους κρίσης με το τύπωμα χρήματος και θα τους κάνει να ζητούν υψηλότερα επιτόκια. Αυτό θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη πειθαρχία ανάμεσα στις υπερχρεωμένες χώρες της ευρωζώνης και θα σώσει την Ευρώπη από μια χιονοστιβάδα χρέους που μπορεί να καταστρέψει το ευρωπαϊκό σχέδιο ολοκλήρωσης.
Ο Χανς Βέρνερ Ζιν είναι καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου και πρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών Ifo. Είναι επίσης σύμβουλος της γερμανικής κυβέρνησης για θέματα οικονομίας