[Ανάλυση] Τόσο κοντά, τόσο μακριά

Είναι σαν τη φωτιά. Πρέπει να είσαι τόσο κοντά της ώστε να ζεσταίνεσαι και, ταυτόχρονα, τόσο μακριά της ώστε να μην καείς. Αυτή την ισορροπία καλείται διαρκώς να κρατάει ο Βαγγέλης Βενιζέλος έναντι του κυβερνητικού του εταίρου. Αποστασιοποίειται από τον Αντώνη Σαμαρά για να μην αφήσει το ΠΑΣΟΚ να ταυτιστεί με τη ΝΔ, χάνοντας έτσι τη θέση του στον πολιτικό χάρτη. Και, ταυτόχρονα, τον στηρίζει, γιατί το ΠΑΣΟΚ δεν έχει ορατή προοπτική αν χαθεί τώρα η κυβερνητική σταθερότητα.

Είναι μια ελλειπτική τροχιά γύρω από το Μαξίμου στην οποία κινείται σταθερά ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ. Συνασπίζεται με τον Σαμαρά στην ψήφο εμπιστοσύνης, προκειμένου να επιτύχει την επιμήκυνση του κυβερνητικού ορίζοντα. Και την επομένη πάει κόντρα στους πρωθυπουργικούς σχεδιασμούς, ώστε να ζητεί μετ’ επιτάσεως αλλαγή του εκλογικού νόμου πριν από τις εκλογές.

Οι θέσεις των κυβερνητικών εταίρων στο θέμα του εκλογικού νόμου δεν απαιτούν δεύτερες ερμηνείες. Η ΝΔ, που διεκδικεί την ανατροπή των γκάλοπ, θα ζημιωνόταν αν έδινε την εντύπωση ότι προετοιμάζει τη θέση της ως αξιωματικής αντιπολίτευσης – κουρεύοντας προληπτικά το μπόνους του πρώτου. Από την άλλη, το ΠΑΣΟΚ έχει κάθε λόγο να θέλει να διαπραγματευθεί σε ένα μετεκλογικό σκηνικό όπου το ίδιο θα είναι ο ισχυρός τρίτος απέναντι σε έναν αδύναμο πρώτο.

Για να διαμορφωθεί ένα τέτοιο σκηνικό δεν απαιτείται κατ’ ανάγκη η επίτευξη της πλειοψηφίας των διακοσίων ψήφων στην παρούσα Βουλή. Δεν απαιτείται, γιατί υπάρχει και το σενάριο των διπλών αλυσιδωτών εκλογών.

Ο εκλογικός νόμος φαίνεται ότι είναι η μόνη μεγάλη διαφορά στρατηγικής που χωρίζει το κυβερνητικό δίδυμο. Τα υπόλοιπα – οι ενστάσεις, π.χ., για την εφαρμογή του ΕΝΦΙΑ ή για τη μη κάλυψη της ομιλίας του Τσίπρα στη ΔΕΘ – είναι αναγκαία στο ΠΑΣΟΚ, αλλά όχι ικανά να κλονίσουν την κυβερνητική συνοχή. Είναι ένα αντιπολιτευτικό «ψιλόβροχο», με το οποίο ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ λούζει κατά καιρούς το Μαξίμου προκειμένου να διασφαλίσει αυτό που στην τρέχουσα πασοκική διάλεκτο έχει φετιχοποιηθεί ως «διακριτό στίγμα».

Η αναζήτηση «διακριτού στίγματος» θα γίνει επείγουσα μόλις προκηρυχθούν οι εκλογές – τότε που το ΠΑΣΟΚ θα κληθεί να βγει ζωντανό από τη μέγγενη του νέου διπολισμού. Μέχρι τότε η ανάγκη θα υπαγορεύει στο κυβερνητικό δίδυμο τη χορογραφία ενός νευρικού τάνγκο.