Η κόντρα, οι συλλήψεις και η εκδίκηση

Το ξημέρωμα της περασμένης Τρίτης, η τουρκική κοινή γνώμη βρέθηκε μπροστά στη μεγαλύτερη επιχείρηση σύλληψης υψηλόβαθμων αξιωματικών και υπαλλήλων της αστυνομίας στην Ιστορία της. Οι 115 συλληφθέντες, οι οποίοι φέρεται ότι υποστηρίζουν την κοινότητα Γκιουλέν, αντιμετωπίζουν κατηγορίες κατασκοπείας και παράνομης ακρόασης συνομιλιών μελών της κυβέρνησης. Τη στιγμή που τα μέλη της «παράλληλης δομής», όπως έχει αποκαλέσει ο Ερντογάν τους υποστηρικτές τού πρώην ιμάμη που έχουν καταλάβει θέσεις στον κρατικό μηχανισμό, οδηγούνταν ενώπιον της Δικαιοσύνης, ο πρωθυπουργός ξεκινούσε ενώπιον της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματός του, και εν μέσω κλίματος συγκίνησης, μια ομιλία που θα μπορούσε να είναι και αποχαιρετιστήρια – αν, όπως όλα δείχνουν, εκλεγεί πρόεδρος στις εκλογές της 10ης Αυγούστου.

Η «αστυνομική επιχείρηση Σαχούρ», που έλαβε το όνομά της από το τελευταίο γεύμα του Ραμαζανιού, πραγματοποιήθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες. Ανδρες της αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας και της διεύθυνσης οργανωμένου εγκλήματος, με συντονισμένες ενέργειες σε 22 πόλεις της χώρας, εισέβαλαν σε κατοικίες πρώην και εν ενεργεία αστυνομικών, εκ των οποίων τουλάχιστον τέσσερις ήταν πρώην υψηλόβαθμα στελέχη. Ανάμεσα στους συλληφθέντες βρίσκονται ο πρώην επικεφαλής του γραφείου πληροφοριών της Αστυνομικής Διεύθυνσης της Κωνσταντινούπολης, Αλί Φουάτ Γιλμαζέρ, δύο πρώην επικεφαλής της αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας, επιτελικά στελέχη που υπηρετούσαν στη διεύθυνση δίωξης ηλεκτρονικού εγκλήματος, καθώς και αστυνομικοί διευθυντές. Τους αποδόθηκαν κατηγορίες για κατασκοπεία, παράνομη παρακολούθηση συνομιλιών του πρωθυπουργού και μελών της κυβέρνησης και συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση.

Η εικόνα των άλλοτε ισχυρών ανδρών της αστυνομίας της Κωνσταντινούπολης να οδηγούνται δεμένοι πισθάγκωνα με χειροπέδες στον πρώην τόπο εργασίας τους, την Αστυνομική Διεύθυνση, δημιούργησε ποικίλα συναισθήματα. Οι πρώην επικεφαλής και τα επιτελικά στελέχη είχαν λάβει μέρος σε μια σειρά δικαστικών διαμαχών που καθόρισαν το πολιτικό σκηνικό της Τουρκίας τα τελευταία χρόνια. Ανάμεσά τους, η δίκη του δικτύου Εργκενεκόν, που στόχευε στη συνταγματική ανατροπή της κυβέρνησης Ερντογάν. Η υπόθεση Βαριοπούλα, που αφορούσε τη συμμετοχή στρατιωτικών σε πραξικοπηματικά σχέδια. Η δικαστική υπόθεση του δολοφονηθέντος αρμένιου δημοσιογράφου Χραντ Ντινκ, που συνεχίζεται εδώ και χρόνια χωρίς κατάληξη, ενώ υπάρχουν αιτιάσεις για προσπάθειες συγκάλυψης ευθυνών πρώην κρατικών αξιωματούχων (ένας εκ των οποίων είναι ο συλληφθείς Γιλμαζέρ). Η υπόθεση KCK, που αφορούσε φυλακίσεις κούρδων αλλά και τούρκων αριστερών για λόγους εθνικής ασφάλειας. Ολες αυτές οι υποθέσεις πέρασαν, τουλάχιστον σε επίπεδο συλλογής επιβαρυντικών στοιχείων, από τα χέρια επιτελών που βρίσκονται τώρα κατηγορούμενοι για κατασκοπεία. Η κόντρα του Ερντογάν με τον Γκιουλέν, που σοβούσε εδώ και καιρό, ξέσπασε τον περασμένο Δεκέμβριο μετά τη δημοσίευση ακουστικών αρχείων-προϊόντων υποκλοπής, που αποκάλυπταν την εμπλοκή του ίδιου του πρωθυπουργού, του στενού οικογενειακού του περιβάλλοντος αλλά και τεσσάρων υπουργών του σε οικονομικά σκάνδαλα και υποθέσεις διαφθοράς.

Μετά τις αποκαλύψεις, ο Ερντογάν αναγκάστηκε να προχωρήσει σε κυβερνητικό ανασχηματισμό αλλά και ξήλωμα όλων των επιτελικών στελεχών που συμμετείχαν στην επιχείρηση διαφθοράς. Υιοθέτησε τον όρο «εγκληματική οργάνωση» για την κοινότητα Γκιουλέν, ενώ την κατηγόρησε για «προσπάθεια ανατροπής της δημοκρατικά εκλεγμένης κυβέρνησης». Σε μια συχνή αποστροφή του λόγου του έλεγε «θα μπούμε στα άντρα τους», αναφερόμενος στα μέλη της κοινότητας, δείχνοντας ότι μια τέτοια επιχείρηση ετοιμαζόταν εδώ και καιρό.

Αν η υπόθεση της σύλληψης των αστυνομικών καταλήξει σε δικαστικό «κυνήγι εκδίκησης» της κοινότητας Γκιουλέν, αυτό αναμένεται να κλονίσει ακόμα παραπάνω την εμπιστοσύνη των πολιτών στο ήδη προβληματικό κράτος δικαίου. Μετά τις περσινές κινητοποιήσεις του Γκεζί και τη μη απόδοση ευθυνών για τους θανάτους διαδηλωτών από την αστυνομική καταστολή, ολοένα και περισσότερες κοινωνικές ομάδες νιώθουν βαριά τη σκιά της εξουσίας του Ερντογάν, με την εμπιστοσύνη των πολιτών στην τουρκική Δικαιοσύνη να πέφτει από το 37% το 2011 στο 24% και τους φόβους για διολίσθηση της Δικαιοσύνης σε εργαλείο εγκαθίδρυσης της παντοδυναμίας του Ερντογάν να αυξάνονται.