«Η ΔΕΗ είναι για την περιοχή μας ευχή και κατάρα μαζί»
Ο Ατμοηλεκτρικός Σταθμός (ΑΗΣ) Αγίου Δημητρίου Κοζάνης. Οι κάτοικοι της περιοχής τονίζουν πως «λίγο να φυσήξει ο αέρας και η τέφρα από τον σταθμό πέφτει στα κεφάλια μας»
Για τους περισσότερους η ΔΕΗ δεν είναι παρά η επιχείρηση που παράγει και πωλεί ενέργεια. Η απόφαση για την πώληση της «μικρής ΔΕΗ» προκαλεί πολιτική αντιπαράθεση. Για τους ανθρώπους που ζουν σε περιοχές με παραγωγικές μονάδες της Επιχείρησης όμως, όπως το Λιγνιτικό Κέντρο Πτολεμαΐδας – Αμυνταίου, «η ΔΕΗ είναι το παν».
Στο λεκανοπέδιο της Εορδαίας το ενεργειακό κέντρο της ΔΕΗ αποτελεί εδώ και δεκαετίες καθοριστικό παράγοντα της ζωής.
Οσοι ευεργετήθηκαν με πρόσληψη από τη ΔΕΗ ή ασκώντας δορυφορικά επαγγέλματα αντιμετωπίζουν με επιείκεια την εξορυκτική δραστηριότητα. Οσοι έμειναν και παραμένουν εκτός νυμφώνος επικεντρώνονται στις αρνητικές συνέπειες της λειτουργίας των Ατμοηλεκτρικών Σταθμών (ΑΗΣ) της ΔΕΗ. Και οι μεν και οι δε ασχολούνται λιγότερο ή και καθόλου με το ζήτημα της πώλησης.
«Η ΔΕΗ είναι το παν για την περιοχή μας. Αν δεν αξιοποιούσε τον λιγνίτη, το οικονομικό και κοινωνικό τοπίο θα ήταν διαφορετικό. Ισως έμενε ο μισός πληθυσμός. Στην περίπτωσή μας όχι μόνο συγκρατήθηκε ο κόσμος στον τόπο του, αλλά ήρθε εδώ κι από άλλες περιοχές» παρατηρεί ο μηχανολόγος – μηχανικός Γιάννης Γουσιόπουλος, ο οποίος εργάστηκε επί σειρά ετών στη ΔΕΗ.
ΔΙΝΕΙ ΔΟΥΛΕΙΑ. Το Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Πτολεμαΐδας έχει εγγεγραμμένους στο μητρώο του χιλιάδες εργαζομένους, την ώρα που στα μητρώα των αντίστοιχων φορέων άλλων νομών της Κεντρικής και Δυτικής Μακεδονίας είναι εγγεγραμμένοι χιλιάδες άνεργοι. Η συμβίωση με τη ΔΕΗ πάντως δεν είναι εύκολη υπόθεση.
«Είμαστε το μεγαλύτερο εργατικό κέντρο της περιφέρειας, με περισσότερα από 10.000 μέλη» τονίζει ο πρόεδρος του φορέα Τάσος Τσιλφίδης και προσθέτει: «Συνυπολογίζοντας τα θετικά και τα αρνητικά της ΔΕΗ, θεωρώ θετική την παρουσία της εδώ όλα αυτά τα χρόνια. Βέβαια πρέπει να προσεχθεί η αντιρρυπαντική τεχνολογία».
Η ρύπανση που προκαλεί η τέφρα των λιγνιτωρυχείων είναι κεντρικό ζήτημα των κατοίκων της κοινότητας Αγίου Δημητρίου που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 500 μέτρων από τον ομώνυμο Ατμοηλεκτρικό Σταθμό της ΔΕΗ.
Ο 47χρονος ηλεκτροτεχνίτης Βασίλης Τσινίδης δημιούργησε φράχτη με δέντρα μεταξύ του σπιτιού του και του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου. Εως ένα χρονικό σημείο επωφελήθηκε καλύπτοντας ανάγκες του εργοστασίου, αλλά τώρα το συνεργείο του είναι κλειστό. «Γι’ αυτούς που δεν δουλεύουν είναι δύσκολα τα πράγματα. Το μόνο που υπάρχει εδώ είναι η ρύπανση. Ο μέσος όρος ζωής έχει μειωθεί, σαρώνει ο καρκίνος και άλλες πολλές παθήσεις. Εφυγε πριν από δύο χρόνια ο πατέρας μου με καρκίνο» λέει και προσθέτει: «Δεν υπάρχει ούτε κτηνοτροφία ούτε γεωργία. Ολα τα έχουν ρημάξει. Και δεν πιστεύω ότι πρόκειται να αλλάξει οτιδήποτε».
Στο καφενείο του χωριού ο 69χρονος ταξιτζής Γιάννης Τραπεζανλίδης περιμένει κλήση για κούρσα. Εχασε κι αυτός τον πατέρα του από καρκίνο, ενώ έχει τη δική του οπτική γωνία για το ζήτημα της συνύπαρξης με τον ΑΗΣ. «Αν δεν υπήρχε το εργοστάσιο, θα είχαμε ωραίο κλίμα, αλλά θα επικρατούσε ερημιά. Βέβαια, σε λίγο θα έρθει το φυσικό αέριο και θα τα αντικαταστήσει όλα» δηλώνει.
η τέφρα. Στην αυλή του καφενείου, δύο συνταξιούχοι της ΔΕΗ είναι οι άλλοι πελάτες του καταστήματος.
«Ως εργαζόμενο η ΔΕΗ με κάλυψε. Δούλεψα 26 χρόνια μέσα στο ορυχείο, άλλα επτά χρόνια ήμουν έξω και τώρα παίρνω σύνταξη» λέει ο 57χρονος Χάρης Παπαδόπουλος. Και συνεχίζει: «Για έναν άνεργο το περιβάλλον εδώ είναι μη χειρότερα. Λίγος αέρας να φυσήξει από τον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, η τέφρα έρχεται κατευθείαν πάνω στα κεφάλια μας».
Ο Κωνσταντίνος Τσαρτσίδης παραδέχεται: «Περάσαμε πάρα πολύ καλά χρόνια τη δεκαετία του 1980 με πάρα πολύ καλούς μισθούς. Σπουδάσαμε τα παιδιά μας, πήραμε αυτοκίνητα. Εως τη δεκαετία του 1990 ήταν καλά, από δω και πέρα δεν υπάρχει τίποτα».
Ο πρόεδρος του Τοπικού Συμβουλίου της Κοινότητας Αγίου Δημητρίου, Θεοχάρης Πεχλιβανίδης, σημειώνει: «Η ΔΕΗ είναι για την περιοχή μας ευχή και κατάρα μαζί. Παλιά προσφέρθηκαν θέσεις εργασίας. Ομως τώρα η περιοχή μας χαρακτηρίζεται από την τέφρα».