Και με τον Γιούνκερ και με τον Κάμερον

Γιούνκερ ή Κάμερον; Το δίλημμα αυτό είχε η Ανγκελα Μέρκελ ήδη από το βράδυ των ευρωεκλογών. Μόνο που κατά την προσφιλή της τακτική η καγκελάριος ανέβαλε την απόφαση. Οσο μπορούσε. Αλλά και η θέση που πήρε τελικά έχει απ’ όλα: και Γιούνκερ και Κάμερον.

Η Μέρκελ δεν συμμερίζεται τις ενστάσεις του Κάμερον για τον Γιούνκερ. Αλλά δεν πρόκειται να αγνοήσει και τις αντιστάσεις των Βρετανών. Γι’ αυτό και στη χθεσινή προ ημερήσιας διάταξης συζήτηση στη γερμανική Βουλή δεν έλειψαν οι διθύραμβοι για τη σημασία της Βρετανίας για την Ευρώπη. Η Μέρκελ θεωρεί «επιπόλαιη» έως και «απαράδεκτη» την ευκολία με την οποία ορισμένοι δηλώνουν ότι τους είναι αδιάφορο αν η Βρετανία συμφωνήσει ή όχι, ακόμη περισσότερο, αν η Βρετανία παραμείνει μέλος της ΕΕ. «Είναι κάθε άλλο παρά αδιάφορο» είπε η Μέρκελ από το βήμα της Μπούντεσταγκ.

ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ. Η δήλωση αυτή είναι μια έμμεση απάντηση στον πρώην πρωθυπουργό της Γαλλίας Μισέλ Ροκάρ, ο οποίος κάλεσε τη Βρετανία να αποχωρήσει από την ΕΕ πριν της προκαλέσει μεγαλύτερη ζημιά. «Ανάμεσα σε εσάς και εμάς, τους κατοίκους της ηπειρωτικής Ευρώπης, υπάρχει μια διαφωνία που γίνεται απειλητική» σημειώνει ο 83χρονος Ροκάρ σε σχόλιό του που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Λε Μοντ». «Φύγετε λοιπόν πριν καταστρέψετε τα πάντα» προσθέτει ο σοσιαλιστής και ένθερμος ευρωπαϊστής Ροκάρ. «Κάποτε το να είσαι Βρετανός ήταν συνώνυμο της κομψότητας. Ας ανοικοδομήσουμε την Ευρώπη. Ανακτήστε την κομψότητά σας και θα ανακτήσετε την εκτίμησή μας».

Η Μέρκελ από την πλευρά της δεν έδειξε ποτέ ενθουσιασμένη με την ιδέα του Γιούνκερ στην προεδρία της Κομισιόν. Στις προεκλογικές αφίσες του CDU, η καγκελάριος χαμογελούσε στους Γερμανούς, όχι ο Γιούνκερ. Μετά τις ευρωεκλογές και τις ενστάσεις Βρετανίας, Ολλανδίας και άλλων για τον Γιούνκερ, η καγκελαρία επικαλέστηκε τη Συνθήκη της Λισαβόνας, η οποία το μόνο που ορίζει είναι, στην πρότασή τους για τον πρόεδρο της Κομισιόν, οι ηγέτες του Συμβουλίου να λάβουν υπόψη το αποτέλεσμα των εκλογών, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει.

Πολύ σύντομα όμως, μετά και το δημοσίευμα του «Σπίγκελ» για τον ωμό εκβιασμό του Κάμερον στο τελευταίο Συμβούλιο, αναπτύχθηκε τέτοια δυναμική υπέρ του Γιούνκερ που υποχρέωσε τη Μέρκελ να τοποθετηθεί δημόσια υπέρ του. Επανέλαβε και χθες στη Βουλή ότι θα επιδιώξει την εκλογή Γιούνκερ με την απαραίτητη ενισχυμένη πλειοψηφία των 2/3.

Η ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ. Η επίκληση του τυπικού της Συνθήκης της Λισαβόνας ήταν μια πρώτη προσπάθεια της Μέρκελ να μη χάσει τον Κάμερον. Σε ένα τόσο κομβικό και συμβολικό ζήτημα για την ΕΕ, η Μέρκελ δεν θέλει απόφαση χωρίς τη Βρετανία. Θέλει οπωσδήποτε να κρατήσει το Λονδίνο στο ευρωπαϊκό καράβι. Η Μέρκελ χρειάζεται τη Βρετανία ως αντίβαρο στις πιέσεις του ευρωπαϊκού Νότου και της Γαλλίας για λιγότερη οικονομία της αγοράς και περισσότερο κρατικό παρεμβατισμό. Το μοντέλο της Μέρκελ είναι ακριβώς το αντίθετο: περισσότερη αγορά, λιγότερο κράτος.

Εδώ που έφθασαν τα πράγματα, η Μέρκελ δεν μπορεί να κάνει πίσω στη στήριξη Γιούνκερ. Το βάρος λοιπόν θα πέσει στα ανταλλάγματα που θα δώσει ο  μελλοντικός πρόεδρος της Κομισιόν για να αποσπάσει και τη συγκατάθεση των Βρετανών. «Αποτελέσματα στις Βρυξέλλες που να τους ικανοποιούν όλους χρειάζονται χρόνο», είπε η Μέρκελ στη γερμανική Βουλή, καταλήγοντας: «Εχουμε χρόνο και τον αξιοποιώ».