Ενας ζωγράφος εραστής της Σίφνου

Αγάπησε το νησί όσο λίγοι ξένοι. Για περίπου 40 χρόνια, το ορεινό κυκλαδίτικο τοπίο αποτυπώθηκε με χρώματα σε δεκάδες πίνακές του. Πέρυσι αποφάσισε να γράψει για το σπίτι του στον λόφο αλλά και τους ντόπιους, τους οποίους τόσα χρόνια συναναστρεφόταν. Η πρώτη παρουσίαση του βιβλίου στην Ελλάδα δεν θα μπορούσε παρά να γίνει στην αγαπημένη του Σίφνο.

Γεννήθηκε στο Βελγικό Κονγκό το 1950 και μεγάλωσε στη Βασιλεία της Ελβετίας. Ο ζωγράφος Κρίστιαν Μπρέχνεφ, γιος των γιατρών Αξελ και Ντίτα, αφού τελείωσε το σχολείο στην Ελβετία, σπούδασε Καλές Τέχνες στις ΗΠΑ. Εγινε δεκτός για μεταπτυχιακό στη ζωγραφική στο Βασιλικό Κολέγιο Καλών Τεχνών του Λονδίνου, σπουδές που θα άρχιζαν το φθινόπωρο του 1972. Την ίδια χρονική περίοδο είχε προγραμματίσει και την πρώτη του μεγάλη έκθεση στη Ζυρίχη.

Το πιεσμένο αυτό πρόγραμμα έκανε τον 21 ετών τότε Κρίστιαν να αναζητήσει ένα ήσυχο μέρος για να συγκεντρωθεί στη δουλειά του. Μέχρι τότε είχε πάει σε νησιά στο Μεξικό, είχε ταξιδέψει στην Ιταλία, την Ισπανία και τη Γιουγκοσλαβία. Ποτέ, όμως, δεν είχε επισκεφθεί την Ελλάδα.  

Το όνειρό του ήταν ένα καταφύγιο σε κάποιο ελληνικό νησί. Διάλεξε τη Σύμη. Πολύ γρήγορα, όμως, τον αποθάρρυναν. «Ηθελα να πάω σε ένα δυσπρόσιτο για εκείνα τα χρόνια μέρος. Οταν έφθασα στην Αθήνα, στο ταξιδιωτικό πρακτορείο μού πρότειναν να πάω στη Σίφνο. Είχα ξανακούσει για το συγκεκριμένο νησί από μια ελληνίδα συμφοιτήτριά μου στο αμερικανικό κολέγιο, της οποίας η γιαγιά είχε ένα σπίτι στο Κάστρο της Σίφνου. Ετσι, αποφάσισα να πάω, θεωρώντας ότι ήταν το κατάλληλο μέρος για μένα. Και όντως ήταν!» περιγράφει σήμερα στα «ΝΕΑ».

Η μούσα. Ηταν έρωτας με την πρώτη ματιά: «Ερωτεύτηκα το νησί, τα τοπία, αλλά κυρίως ερωτεύτηκα τους ανθρώπους του. Αυτό που αγάπησα περισσότερο ήταν η φρεσκάδα και η αθωότητα των αγροτών και των ψαράδων. Με υποδέχθηκαν και πολύ σύντομα με “υιοθέτησαν”, φωνάζοντάς με “Χρήστο” και θεωρώντας με τον πρώτο τουρίστα που στην πραγματικότητα ήρθε για να μείνει στη Σίφνο. Ημουν ένας νέος εργένης και κάποιες από τις μητέρες με προόριζαν για τις κόρες τους. Ο σεξουαλικός μου προσανατολισμός όμως ήταν άλλος. Δεν ήθελα να δώσω δικαιώματα και ήμουν πολύ διακριτικός με την προσωπική μου ζωή».

Για περίπου 40 χρόνια το κυκλαδίτικο νησί έγινε η μούσα του. Ο Κρίστιαν Μπρέχνεφ είναι ζωγράφος κυρίως τοπίων και, όπως έχει παραδεχθεί, το ελληνικό φως, η μορφολογία του εδάφους, τα χρώματα και η αρχιτεκτονική είναι μεγάλη έμπνευση για τον ίδιο. Οπως μεγάλη έμπνευση είναι και οι ελβετικές Αλπεις, η περιοχή δηλαδή όπου έζησε τα παιδικά του χρόνια, ο κήπος του σπιτιού του στο Κονέκτικατ ή η θάλασσα. Εργα του φιλοξενούνται στο Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης της Νέας Υόρκης, στην Εθνική Πινακοθήκη της Ελλάδας καθώς και στο Περιφερειακό Μουσείο του Οραντζ στην Καλιφόρνια.

Πέντε χρόνια μετά την πρώτη του γνωριμία με τη Σίφνο, ένας αγρότης από τον Πλατύ Γιαλό τού έδειξε ένα σπίτι, το οποίο ήταν προς πώληση. Οταν το είδε κατάλαβε ότι πρέπει να το αγοράσει. «Το σπίτι με “καλούσε” και παράλληλα ήταν σε πολύ καλή τιμή». Ο πατέρας του 26χρονου τότε Κρίστιαν τού έδωσε τα 7.500 δολάρια που χρειαζόταν ο γιος του για να αγοράσει το σπίτι.  

Σε όλα αυτά τα χρόνια, ποτέ δεν έμεινε στο νησί έναν ολόκληρο χρόνο, ούτε καν όλους τους χειμερινούς μήνες. Το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα που έμεινε συνεχώς στο κυκλαδίτικο νησί ήταν κοντά στους πέντε μήνες. Αρκετός χρόνος για να μάθει τους ανθρώπους, να κάνει φιλίες, να μάθει τη γλώσσα, τα έθιμα και να αποτυπώσει την έμπνευση σε καμβά.

Θυμάται πολύ έντονα τα έθιμα του Πάσχα τις δεκαετίες του ’70 και του ’80, πριν κάνουν την εμφάνισή τους τα κινητά τηλέφωνα, τα βεγγαλικά και οι εκατοντάδες κόσμου που στριμώχνονται στα σοκάκια. «Εζησα πολλά έθιμα και παραδόσεις, όπως για παράδειγμα το κακό μάτι. Είχα μια καταπληκτική γειτόνισσα που ξεμάτιαζε, την κ. Πόπη, την αγαπούσα τόσο πολύ, ήταν η ψυχή του χωριού και του νησιού για μένα, κι όταν πέθανε, το χωριό και το νησί δεν ήταν πια το ίδιο».

Τη δεκαετία του ’70, όταν έφθασε στη Σίφνο, λίγοι ήταν εκείνοι οι οποίοι γνώριζαν αγγλικά. Γι’ αυτό και αναγκάστηκε να μάθει ελληνικά και μάλιστα με… νησιώτικους, όπως λέει, ιδιωματισμούς. Πήρε δάσκαλο, αγόρασε βιβλία και κασέτες και πολύ σύντομα ήταν σε θέση – κι ακόμα είναι – να επικοινωνεί με τους γείτονές του στα ελληνικά.

Το βιβλίο. Επειτα από 40 χρόνια, το 2007, ο ζωγράφος αποφάσισε να πουλήσει το σπίτι στη Σίφνο. Σε συνεντεύξεις του έχει δηλώσει ότι το έκανε γιατί σταμάτησε να ζωγραφίζει πια εκεί. «Οταν κατάλαβα ότι δεν είμαι πια παραγωγικός – και δεν ήταν απλά μια φάση – πήρα την απόφαση».

Ερωτευμένος με τη Σίφνο και ο επί 37 χρόνια σύντροφος της ζωής του, Τιμ Λαβτζόι. Μαζί αποφάσισαν να γράψουν ένα βιβλίο για το σπίτι στα Εξάμπελα και όλα όσα έζησαν στο αιγαιοπελαγίτικο νησί. «Το βιβλίο “The Greek House: The story of a painter’s love affair with the island of Sifnos”, το οποίο μπορεί κανείς να βρει στα βιβλιοπωλεία του νησιού, είναι αφιερωμένο στους κατοίκους του αλλά και στους γονείς μου. Στις σελίδες του βιβλίου μιλάω για τη σχέση γιου και γονέων μέσω γραμμάτων. Ηταν πολύ συγκινητικό όταν μετά τον θάνατό τους βρήκα γράμματα που τους έστελνα όλα αυτά τα χρόνια».

«Ο κόσμος των χρωμάτων εδώ είναι απίστευτος. Εχω αρχίσει ήδη να σχεδιάζω και να ζωγραφίζω και να δουλεύω συνέχεια… Τα πάντα μοιάζουν χαρούμενα εδώ, ένα παιχνίδι μεταξύ της δουλειάς και απλών απολαύσεων, όλα κάτω από τη ζεστασιά του αιγαιοπελαγίτικου ήλιου» είχε γράψει σε γράμμα ο 21χρονος Κρίστιαν.

Αν και τα προηγούμενα χρόνια ταξίδεψε εντατικά στο Θιβέτ, στα Βασίλεια των Ιμαλαΐων και σε άλλες χώρες της Ασίας, ψάχνοντας για την άλλη Σίφνο, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «δεν θα υπάρξει νέα Σίφνος. Δεν μπορεί να αντικατασταθεί».

Αυτό το Σαββατοκύριακο, ο Κρίστιαν Μπρέχνεφ πραγματοποιεί στη Βασιλεία έκθεση ζωγραφικής ενώ ήδη μια ανεξάρτητη ελβετική κινηματογραφική εταιρεία κάνει ντοκιμαντέρ για το βιβλίο, τη δουλειά του αλλά και τα αγαπημένα του μέρη, τραβώντας πλάνα από το ελληνικό νησί αλλά και τη Βασιλεία. Του χρόνου, μάλιστα, υπόσχεται πως θα οργανώσει μια μεγάλη έκθεση στην Αθήνα με πίνακες εμπνευσμένους από τη Σίφνο. «Θέλω οι Σιφναίοι να δουν τι έκανα όλα αυτά τα 40 χρόνια στο νησί τους. Σκοπεύω, πάντως, να επιστρέφω κάθε χρόνο στη Σίφνο όχι πια για δουλειά αλλά για να απολαμβάνω την ηρεμία που προσφέρει. Αλλωστε αν πάει κανείς τον Μάιο, τον Ιούνιο, τον Σεπτέμβριο ή ακόμη και τον Οκτώβριο, συνειδητοποιεί ότι δεν έχει αλλάξει και τόσο πολύ».