Η Ανταρκτική στην απόψυξη

«Συμβαίνει πράγματι, και δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα για να το σταματήσουμε». Η δήλωση του Τόμας Βάγκνερ, επικεφαλής των ερευνητικών προγραμμάτων της NASA για τους παγετώνες των πόλων της Γης, δεν αφήνει κανένα περιθώριο αμφιβολίας.

Η τήξη των μεγάλων παγετώνων της Δυτικής Ανταρκτικής οι οποίοι εμπεριέχουν αρκετό νερό ώστε να αυξηθεί η στάθμη της επιφάνειας των ωκεανών ώς και τέσσερα μέτρα, όχι μόνο επιταχύνεται εξαιτίας της υπερθέρμανσης του πλανήτη αλλά δείχνει να είναι και μη αναστρέψιμη.

Σύμφωνα με τα κοινά πορίσματα δύο πρόσφατων ανεξάρτητων ερευνών, μία της NASA και μία του Πανεπιστημίου της Ουάσιγκτον, που επιβεβαιώνουν αυτό το άκρως ανησυχητικό γεγονός, οι πάγοι της Δυτικής Ανταρκτικής θα λιώσουν εντελώς σε διάστημα δύο έως πέντε αιώνων.  

Η πρώτη μελέτη βασίστηκε στην ανάλυση δεδομένων των τελευταίων δεκαετιών τα οποία δείχνουν ότι η υποχώρηση των μεγαλύτερων παγετώνων της Θάλασσας Αμουνδσεν έχει φτάσει «σ’ ένα σημείο δίχως επιστροφή». Η δεύτερη μελέτη είχε ως αντικείμενό της τον παγετώνα Θουέιτς, τη μεγαλύτερη τράπεζα πάγου της Δυτικής Ανταρκτικής, ο οποίος έχει ήδη αρχίσει να διαλύεται, όπως διαπίστωσαν οι ειδικοί.

Οι επιστήμονες που συμμετείχαν στις δύο έρευνες προσδιόρισαν ότι το στρώμα πάγου της Δυτικής Ανταρκτικής δεν λιώνει εξαιτίας της αύξησης της θερμοκρασίας του αέρα αλλά εξαιτίας της ανόδου σχετικά θερμότερων υδάτων από τα βάθη του ωκεανού σε μικρό βάθος, φαινόμενο το οποίο οφείλεται στην αύξηση της έντασης των ισχυρών ανέμων που περιβάλλουν την Ανταρκτική.

Παρ’ όλο που τα αίτια της αύξησης της έντασης των ανέμων αυτών δεν είναι ακόμη απολύτως ξεκάθαρα, οι ειδικοί θεωρούν πως η υπερθέρμανση του πλανήτη, κύριος υπεύθυνος της οποίας είναι ο άνθρωπος, αποτελεί σημαντικό παράγοντα. Οι άνεμοι που περιβάλλουν την Ανταρκτική έχουν ως αποτέλεσμα τη διατήρηση της θερμοκρασίας στην επιφάνειά της σε χαμηλά επίπεδα. Καθώς όμως η υπερθέρμανση του πλανήτη συνεχίζεται, η διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ της Ανταρκτικής και του υπόλοιπου πλανήτη αυξάνεται σημαντικά, με αποτέλεσμα να ενισχύεται  η ένταση των ανέμων οι οποίοι στη συνέχεια προκαλούν την άνοδο θερμών υδάτινων μαζών στην επιφάνεια της θάλασσας.