Τεχνητό οισοφάγο από βλαστικά κύτταρα δημιούργησαν επιστήμονες για πρώτη φορά

Τεχνητό οισοφάγο με τη βοήθεια βλαστικών κυττάρων δημιούργησαν για πρώτη φορά σε εργαστηριακό περιβάλλον, επιστήμονες. Μάλιστα, ο οισοφάγος μεταμοσχεύθηκε επιτυχώς σε πειραματόζωο, όπως αναφέρεται σε σχετικό άρθρο της επιστημονικής επιθεώρησης Nature Communications.

Πρόκειται για ένα σημαντικό επίτευγμα της αναγεννητικής Ιατρικής, η επιτυχία του οποίου θα πρέπει όμως να επαναληφθεί σε ανθρώπους. Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές κάτι τέτοιο θα απαιτήσει αρκετό χρόνο έρευνας, καθώς υπάρχουν δομικές διαφορές ανάμεσα στους οισοφάγους του ανθρώπου και των αρουραίων. Επιπλέον, παραμένει το ζήτημα της διαφορετικής κλίμακας μεγέθους, καθώς ο οισοφάγος ενός αρουραίου είναι πολύ μικρότερος από τον ανθρώπινο. Γι’ αυτό, το επόμενο βήμα θα είναι να δοκιμαστεί η νέα τεχνική σε μεγαλύτερα πειραματόζωα.

Η επιστημονική ομάδα, με επικεφαλής τον Δρ Πάολο Μακιαρίνι, διευθυντή του Κέντρου Αναγεννητικής Ιατρικής του Ινστιτούτου Καρολίνσκα της Στοκχόλμης, δημιούργησε το νέο όργανο παίρνοντας αρχικά έναν οισοφάγο από αρουραίο, από όπου αφαιρέθηκαν όλα τα κύτταρα και χρησιμοποιώντας μετά ό,τι απέμεινε ως «σκελετό». Στη συνέχεια, βλαστικά κύτταρα από τον νωτιαίο μυελό του ζώου όπου θα γινόταν η μεταμόσχευση (ώστε να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος ανοσολογικής αντίδρασης και απόρριψης του μοσχεύματος) εμφυτεύθηκαν στο βιολογικό ικρίωμα.

Μέσα σε τρεις εβδομάδες, είχε αρχίσει να αναπτύσσεται στο εργαστήριο ο νέος οισοφάγος, ο οποίος τελικά μεταμοσχεύτηκε στον αρουραίο, αντικαθιστώντας έως το 20% του φυσιολογικού οισοφάγου. Οι επιστήμονες επανέλαβαν τη διαδικασία συνολικά σε δέκα πειραματόζωα. Όλα τα τρωκτικά στα οποία δοκιμάστηκε η τεχνική, επέζησαν και τα νέα όργανά τους φάνηκε να έχουν αναπτυχθεί καλά και να έχουν ενσωματωθεί στον οργανισμό τους, λειτουργώντας εξίσου καλά με τον φυσιολογικό οισοφάγο. Οι ερευνητές δεν κατέγραψαν επιπλοκές και ότα τα πειραματόζωα ήταν σε θέση να σιτίζονται κανονικά.

Αυτό επετεύχθη καθώς οι μεταμοσχευμένοι οισοφάγοι εμφάνιζαν φυσιολογική αναγέννηση νεύρων, μυών, επιθηλιακών κυττάρων και αιμοφόρων αγγείων.

Ο Δρ Μακιαρίνι δηλώνει αισιόδοξος ότι είναι θέμα χρόνου να υπάρξει κλινική εφαρμογή της μεθόδου και στους ανθρώπους. Στο μέλλον, τέτοια εργαστηριακώς παραγόμενα όργανα αναμένεται να βελτιώσουν σημαντικά το προσδόκιμο και την ποιότητα ζωής για εκατοντάδες χιλιάδες ασθενείς που διαγιγνώσκονται κάθε χρόνο με διάφορα σοβαρά προβλήματα του οισοφάγου (καρκίνο, εκ γενετής παθήσεις, τραυματισμούς κ.α.).

Σήμερα, η λύση γι’ αυτούς τους ασθενείς είναι η χρήση ιστών από το έντερο ή το στομάχι τους για την αντικατάσταση τμημάτων του κατεστραμμένου οισοφάγου. Όμως, σπάνια επιτυγχάνεται ικανοποιητική λειτουργία του οργάνου, με συνέπεια αρκετοί ασθενείς να εμφανίζουν επιπλοκές ή να μην μπορούν να καταπιούν στερεή τροφή.

Η καλλιέργεια εργαστηριακών οργάνων ελπίζεται ότι θα βελτιώσει κατά πολύ την ανάγκη δύσκολων χειρουργικών επεμβάσεων.